Ալիևի ջղաձգումների հիմքերը

«Ղարաբաղյան կարգավորմանն ուղղված բանակցային գործընթացն այսօր վերսկսվում է առանց որևէ նախապայմանի», օրեր առաջ կառավարության նիստի ժամանակ այս մասին հայտարարեց  Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը: «Հայաստանը տարբեր տեսակի նախապայմաններ առաջ քաշելով՝ ցանկանում էր խափանել բանակցությունների վերսկսումը, բայց այժմ ստիպված է հրաժարվել այդ քաղաքականությունից»,- հավելեց Ադրբեջանի նախագահը: Ալիևը ցույց է տալիս, թե ԼՂ շուրջ բանակցային գործընթացը վերականգնվել է, այն էլ` առանց որևէ նախապայմանի, իբր տպավորություն ստեղծելով, թե Ադրբեջանը շահագրռված է բանակցությունների վերսկսմամբ: Նրա աշխատաճը թեև պարզունակ ու ավանդական է, այնուամենայնիվ հստակ է, թե ինչ է թաքնված դրանում: Ալիևն ընդամենը փորձում է Հայաստանին մեղադրել բանակցային գործընթացը ձախողելու փորձերի մեջ: Իսկ Երևանի «նախապայման» ասածը, դրանք ԵԱՀԿ ՄԽ-ի համանախագահաների ներկայացրած պահանջներն են, ոչ թե Հայաստանինը, որոնք ապրիլյան պատերազմից հետո պետք է ի կատար ածվեին, սական հենց Բաքուն չի ցանկանում սահմանային միջադեպերի հետաքննության մեխանիզմների ներդրումը: «Բանակցային գործընթացի վերականգնումը շնորհ չէ Ադրբեջանին: Հայաստանի հիստերիկ հայտարարությունները և վախով լի դիմումները այլ երկրներին բացահայտ ցույց են տալիս, որ նրանք ի վիճակի չեն դիմակայել մեզ մարտի ժամանակ: Շփման գծում իրավիճակը ցույց է տալիս, որ մեր վերահսկողության տակ են լավագույն դիրքերը: Իհարկե, Հայաստանը պետք է շահագրգռված լինի բանակցային գործընթացը վերականգնելու հարցում»,- ասել է Ալիևը:  Ադրբեջանի նախագահը նաև ընդգծել է, որ միջնորդները նույնպես ձգտում են վերականգնել բանակցային գործընթացը: Պաշտոնական Երևանն արձագանքեց Ալիևի ելույթին: ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանը կարծում է՝ բոլորին վաղուց հայտնի է, որ բարձր մակարդակի հանդիպումներից առաջ Ադրբեջանի ղեկավարությունը դիմում է սադրանքների՝ փորձելով պղտորել մթնոլորտը, ասել է ՀՀ նախագահի մամուլի քարտուղար Վլադիմիր Հակոբյանը՝ պատասխանելով NEWS.am-ի հարցին, թե ինչպե՞ս է գնահատում Բաղրամյան 26-ը Ադրբեջանի նախագահի՝  Ադրբեջանի նախարարների խորհրդի երեկվա նիստում հնչեցրած հայտարարությունները ԼՂ հարցի վերաբերյալ: «Վերջին հայտարարությունները այդ շարքից էին՝ միակ տարբերությամբ, որ այդ սադրանքն իրականացվել է Բաքվի կենտրոնում, այլ ոչ թե Արցախի հետ շփման գծում կամ Հայաստանի հետ սահմանին։ ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահ երկրների նախաձեռնությամբ Հայաստանի և Ադրբեջանի ղեկավարների հանդիպումից օրեր առաջ Ադրբեջանը փորձում է պատրանք ստեղծել, թե բանակցություններին ինքը թելադրողի դիրքերից է հանդես գալիս։ Բաքվի հաշվարկները պարզունակ են՝ խուսափել նախորդ գագաթնաժողովներին ձեռք բերված պայմանավորվածությունները չկատարելու պատասխանատվությունից՝ առաջին հերթին Ադրբեջանի ժողովրդի առջև: Մեր և Բաքվի պատկերացումները խայտառակության մասին խիստ տարբերվում են։ Գուցե Ադրբեջանում չգիտեն, բայց մեր տարածաշրջանում հնուց ի վեր խայտառակություն է համարվել նախապես ձեռք բերված պայմանավորվածություններից հետ կանգնելը։ Խայտառակություն է, երբ միջազգային ասպարեզում այլ պետությունների ղեկավարների ներկայությամբ ասածն ու սեփական պատերի ներսում ասածը չեն համապատասխանում իրար։ Խայտառակություն է, երբ փորձում են միջազգային հանրությանը և սեփական ժողովրդին խաբել։ Բանակցությունների գնալու հայկական կողմի համաձայնությունը որևէ կերպ չի նշանակում մեր դիրքորոշման փոփոխություն ԼՂ կարգավորման հարցում կամ հետքայլ Վիեննայի և Սանկտ Պետերբուրգի գագաթնաժողովների պայմանավորվածությունների կատարման հրամայականից: Եթե միջազգային այդ պայմանավորվածությունների կատարումն է Ադրբեջանը համարում մեր կողմից առաջ քաշված նախապայման, ապա բոլորը գիտեն, թե ինչ են այս կապակցությամբ բազմիցս հայտարարել ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահ երկրները, և նրանք վստահաբար դեռ ասելիք ունեն: Զավեշտ է, որ միջազգային հանրության առջև խայտառակվելուց խոսում է մի երկիր, որի նախաձեռնությամբ ստեղծված միջազգային պաշտոնյաներին կաշառելու այսպես կոչված բարեգործական հիմնադրամի մասին փաստերը չեն իջնում միջազգային մամուլի առաջին էջերից:  Թերևս Ադրբեջանի այդ խայտառակությունը կոծկելու այլ ճանապարհ չի մնացել, քան ինչ-որ մտացածին հաղթանակների մասին գլուխ գովելը: Մեկ անգամ չէ, որ Ադրբեջանի տարբեր նախագահների հոխորտանքները հօդս են ցնդել՝ բախվելով Արցախի ժողովրդի անբեկանելի կամքին և կայացած Արցախի Հանրապետության իրողությանը: Հստակ է, որ մեզ հունից հանելու փորձերը ի սկզբանե ձախողված են։ Մենք հանձնառու ենք ղարաբաղյան հիմնախնդիրը կարգավորել բացառապես խաղաղ միջոցներով»,-նշել է Վլադիմիր Հակոբյանը՝ ներկայացնելով Բաղրամյան 26-ի դիրքորոշումը: Այսպես, ի՞նչ կարող են եզրակացնել: Հայաստանն ու Ադրբեջանը գնում են բանակցությունների` երկուսն էլ պնդելով, թե մնում են ամուր իրենց դիրքորոշումներում: Պաշտոնական Երևանը, հազիվ թե հետ կանգնի իր դիքրոշումներից` մոռացության տալով անցյալ տարվա Վիեննայի և Սանկտ Պետերբուրգի պայմավորվածությունները: Պարզապես իրավիճակն այս անգամ տարբերվում է նրանով, որ համանախագահներն իրենց նախավերջին հայտարարության մեջ չհիշատակեցին այդ պահանջների կատարման մասին, ինչը առիթ դարձավ, որ Ալիևը դա որպես դիվանագիտական հաղթանակ ներկայացնի: Ամեն դեպքում, տարեվերջյան սպասվող Սարգսյան-Ալիև հանդիպումը կայանալու դեպքում էլ այն որևէ էական նշանակություն չի ունենալու բանակցային գործընթացի համար: Ավելին, ապրիլյան պատերազմից հետո համաձայնվելով բանակցությունների գնալ` Ալիևին ապացուցեցին, որ նա չի կարող ռազմական գործողությունների շանտաժով միջազգային հանրությունից Ղարաբաղ պահանջել: Այդ է պատճառը, որ Ալիևն այսօր իր իսկ կողմից զիջման գնալը, բանակցությունների մասնակցելը ներկայացնում է որպես Հայաստանի պարտություն և Ադրբեջանի հաղթանակ: Թամար Բագրատունի