Հայ-ռուսական հարաբերությունները փլուզելը՝ Էրդողանի ու Ալիևի երազանքն է

Հայաստանում Ռուսաստանի դեսպանությունը երեկ հաղորդագրություն էր տարածել՝ իր վրդովմունքն արտահայտելով «տեղական տեղեկատվական տարածքում շրջանառվող ցինիկ արտանետումների կապակցությամբ, որոնք օգոստոսի 14-ին «Սուրմալու» առևտրի կենտրոնի տարածքում տեղի ունեցած ողբերգությանն առնչություն ունենալու հրեշավոր և կեղծ մեղադրանքներ են պարունակում ռուսաստանյան կառույցների հասցեին»:

Առանց կոնկրետ հայտարարություններ և դրանց հեղինակներին մատնանշելու՝ Երևանում ռուսաստանյան դիվանագիտական առաքելությունը պնդում է, որ «դիտարկում է դա որպես ուղղակի սադրանք նման հերյուրանքների հետևում կանգնած քաղաքական ուժերի կողմից՝ ուղղված ռուս – հայկական դաշնակցային հարաբերությունների սասանմանը»:

Դեսպանությունը Հայաստանի իշխանություններից ակնկալում է «նման ոչ-բարեկամական դրսևորումների կանխարգելմանն ուղղված քայլեր, ներառյալ՝ անհրաժեշտ հրապարակային մեկնաբանություններ», և հայտնում է, որ համապատասխան նոտա է հղել ՀՀ արտգործնախարարություն:

Հաղորդագրությունում նշվում էր նաև, որ ռուսական կողմը՝ ի դեմս Ռուս-հայկական մարդասիրական արձագանքման կենտրոնի, առաջին իսկ րոպեներից ներգրավված է ողբերգության հետևանքների վերացման աշխատանքներում: «Մենք սա դիտարկում ենք որպես սադրանք՝ այն քաղաքական ուժերի կողմից, որոնք կանգնած են նման ակնարկների հետևում։ Այս ամենի նպատակն է խաթարել ռուս-հայկական դաշնակցային հարաբերությունները։ Հայաստանի իշխանություններից ակնկալում ենք քայլեր, որոնք ուղղված կլինեն ճնշելու նման անբարյացակամ դրսևորումները՝ այդ թվում անհրաժեշտ հանրային մեկնաբանությունները»,-ասված է գրության մեջ։

Թեև դեսպանությունը փակագծեր չի բացել, թե «Սուրմալուի» պայթյունին առնչություն ունենալու մեջ հայկական ինչ ուժեր են մեղադրանքի սլաքներն ուղղում ռուսական կառույցների կողմ, այնուամենայնիվ հայկական քաղաքական ուժերից որոշ նման ակնարկներ կան։ Ըստ «Ազատության», մասնավորապես, Ազգային ժողովրդավարական բևեռի խորհրդի անդամ Հայկ Մարտիրոսյանը հարցազրույցներից մեկում նշել է, որ կան կասկածներ, որ պայթյունն իրականում ահաբեկչություն է եղել, իսկ բևեռի որոշ համակիրներ Ֆեսյբուքում գրառումներ են արել, թե «ռուսները մինչև կապիտուլյացիա ստորագրելը Հայաստանի կեսը սալյուտով պայթեցնելու են»։

Այսպիսով, համապատասխան նոտան, ինչպես նշված էր ՀՀ-ում ՌԴ դեսպանատան հայտարարության մեջ, ուղարկվել էր ՀՀ ԱԳՆ-ին։

Ի՞նչ է նշանակում ՌԴ դեսպանատան կողմից այդ քայլը: Նման նոտա հղվում է այն դեպքում, երբ դաշնակից երկրները որևէ խնդիր դիվանագիտական խողովակներով և բարեկամաբար լուծել չեն կարողանում և ի ցույց են դնում իրենց հրապարակային դժգոհությունը:

Փաշինյանի իշխանությունը հայ-ռուսական հարաբերություններն արդեն հասցրել է այն մակարդակի, որ Հայաստանի հետ այլևս նոտաներով են խոսում: Առիթը կարևոր չի, թե ինչն է հատկապես պատճառ հանդիսացել, որ Մոսկվան նման նոտա է հղում:

Պարբերաբար, ցանկացած խնդիր այլոց վրա բարդելու նպատակով Փաշինյանի իշխանությունը պատրաստ է ընդդեմ Ռուսաստանի էլ արշավներ է սկսում Հայաստանի մեդիադաշտում, սոցցանցերում, որոշ փորձագետների ու քաղաքական գործիչների կողմից:

Ակնհայտ է, որ կա խնդիր՝ հայ-ռուսական հարաբերություններում, խնդիրը շարունակ խորանում է ու չի լուծվում: Հայաստան-Ռուսաստան հարաբերությունները կենսական, ռազմավարական նշանակության են, դարավոր, դրանք փլուզելը կարող է լինել շատ հեշտ, բայց վերականգնելը՝ անհնար:

Հայաստանում պետք է քաղաքական դաշտում կոնսեսուս լինի՝ Հայաստան-Ռուսաստան հարաբերությունները նորմալ հունի բերելու առումով: Դա չի նշանակում, որ Ռուսաստանի բացթողումների մասին չպետք է խոսել՝ ռուսական կողմի հետ բանակցություններում, բայց ոչ հրապարակավ:

Ի վերջո, Ռուսաստանը մեր միակ դաշնակիցն է, եթե կան հարցեր, որոնցից Հայաստանի իշխանությունները դժգոհ են՝ նրանք չպետք է էլ ավելի լարեն հարաբերությունները, այն էլ պետական մակարդակով:

Հայ-ռուսական միջպետական հարաբերությունները փլուզելը՝ Էրդողանի ու Ալիևի երազանքն է, դրանից բխող բոլոր բացասական հետևանքներով թե՛ Հայաստանի, թե՛ Արցախի համար: Ովքեր դա չեն հասկանում, ուրեմն, Հայաստանի ու Արցախի անվտանգությունն են դնում կասկածի տակ դնում:

Մետաքսյա Շալունց

Հետևե՛ք լրահոսին Telegram-ում. https://t.me/HAYELI_am