2018 թվականի ապրիլը 1991 թվականի սեպտեմբերի 21-ից առաջ է եղել․ մինչև 2060 թվականի ռազմավարական ծրագիր

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն անկախության տոնի առիթով ներկայացրել է Հայաստանի վերափոխման՝ մինչև 2050 թվականի ռազմավարությունը։ Նա հայտարարել է, թե մինչ այս՝ նախորդ 30 տարիներին, մեր իրականության մեջ, առնվազն պետական

մակարդակում, առնվազն 30 տարվա կտրվածքով այդպիսի ռազմավարություն չի եղել, ինչը գուցե նաև պայմանավորում է այսօրվա բազմաթիվ խնդիրները: Նախ միանգամից նկատենք, որ այս պնդումն ոչ միայն աբսուրդային է, այլ նաև վիրավորական մեր պետության նախորդ բոլոր ղեկավարների նկատմամբ՝ սկսած առաջին նախագահ Լևոն Տեր-Պետրոսյանից։ Փաստորեն անկախության հռչակումը, պետության ստեղծումը, պետական ամենակարևոր ինստիտուտների՝ բանակի, պետական կառույցների, բազմաթիվ այլ համակարգերի ձևավորումն ու կայացումը տեղի են ունեցել առանց ռազմավարության։

Դրանք բոլորը, ըստ Փաշինյանի տրամաբանության, իներցիայի ուժով, կամ հախուռն արված քայլեր են․ որևէ ռազմավարական ծրագիր, քայլերի պլանավորված հաջորդականություն չի եղել։ Սա առնվազն նշանակում է, որ Նիկոլ Փաշինյանը պետականաշինության գործընթացից բացարձակապես անտեղյակ է եղել, որը հեղափոխական և ընդդիմադիր Փաշինյանի համար գուցե և ինչ-որ տեղ հասկանալի լիներ։ Բայց եթե վարչապետ Փաշինյանը ևս անցած երկու տարիներին այդպես էլ չի կարողացել ընկալել, թե այնումանայնիվ պետության մեջ ինչ է կատարվել, սա արդեն վտանգավոր է, որովհետև այս տրամաբանությամբ մի օր էլ հեղափոխական վարչապետը կարող է հանկարծ հայտարարել, թե 2018 թվականի ապրիլը 1991 թվականի սեպտեմբերի 21-ից առաջ է եղել, իսկ հռչակագրի տեքստը, Արամ Մանուկյանի փոխարեն, ինքն է կարդացել։ Աբսուրդ է, բայց անհնար չէ։ 

Շատ ավելի լուրջ աբսուրդներ կան Փաշինյանի ներկայացրած ռազմավարության տեսլականի մեջ։ Վարչապետի խոսքով՝ ռազմավարության հանրային պահանջարկը ձևակերպվում է հետևյալ կերպ. մենք ցանկանում ենք ապրել երջանիկ՝ մեր կենսական շահերի կենտրոն Հայաստանում, որը կլինի անվտանգ, արդար, ազատ, արժանապատիվ և առաջադեմ, զանգվածային վերափոխման նպատակն արտահայտվում է «Վերափոխենք միլիոնավոր հայրենակիցների և օտարերկրացիների վերաբերմունքը Հայաստանի հանդեպ» գաղափարի ներքո։ Իսկ ռազմավարության գաղափարախոսությունն ամփոփվում է «Հայաստանն իմ օջախն է, ժողովուրդն իմ ընտանիքն է», «Կառուցենք Հայաստանը նորովի», և «Հայաստանի ապագան կախված է մեկ մարդուց, և այդ մեկ մարդը դու ես» 3 առաջնորդող կարգախոսներում։

Գործնական կամ չափելի արդյունքների մասով՝ Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարել է, թե մինչև 2050 թ. ՀՀ բնակչությունը պետք է հասցնել առնվազն 5 միլիոնի, յոթնապատկել միջին աշխատավարձը և այլն։ Ռազմավարությունը, որպես կանոն, ունենում է գործողության ծրագիր՝ ըստ տարիների, ինչպես նաև արդյունքային ցուցանիշներ։ Փաշինյանը, սակայն չի նշել, թե, օրինակ, մինչև 5 մլն-ին հասնելը, օրինակ՝ 3,5 մլն բնակչություն երբ ենք ունենալու՝ 2025-ին, 2030-ին, թե 2040-ին։ Կամ ինչ նախադրյալներ կան հավատալու, որ այդ թեզը կդառնա իրականություն։ Ի դեպ, 5 մլն բնակչություն ունենալու թեզը առաջին անգամ հնչեցրել է նախկին նախագահ Սերժ Սարգսյանը։

Նույնը նաև աշխատավարձերի մասին, թեպետ պետք է նկատել, որ 30 տարվա ընթացքում միջին աշխատավարձի յոթ անգամ բարձրացումը զարգացման շատ ավելի ցածր տեմպ է, քան ունեցել ենք նախորդ 30 տարիներին։ 1991 թվականին՝ անկախությունից հետո, երբ 1993 թվականի դեկտեմբերին թողարկվեց պետական արժույթը՝ հայկական դրամը, նվազագույն աշխատավարձը 5000 դրամ էր, իսկ միջին աշխատավարձը մոտ 12 հազար դրամ։ Այսօր նվազագույն աշխատավարձը մեր երկրում 68 հազար դրամ է կազմում, իսկ միջին աշխատավարձը, ըստ Ազգային վիճակագրական ծառայության հրապարակած տվյալների, 2020 թվականի հունվարի դրությամբ՝ եղել է 183 հազար դրամ։ Այսինքն՝ 29 տարվա ընթացքում նվազագույն աշխատավարձն աճել է 13,6, միջին աշխատավարձը՝ 15,25 անգամ։

Փաստորեն Հայաստանի նախկին իշխանությունները, որոնց Փաշինյանը մեղադրում է պետական մակարդակով երկարաժամկետ ռազմավարություն չունենալու մեջ, ՀՀ քաղաքացու բարեկեցության համար արել են ավելին, քան այսօր խոստանում է Նիկոլ Փաշինյանը։ Ընդ որում, կարելի է չկասկածել, որ 2050 թվականին աշխատավարձի աճը յոթնապատիկից ավելի մեծ կլինի, քանի որ եթե անգամ հաշվարկներ կատարվեն փողի ինֆլացիայի և գնաճի ռիսկերի փոխհատուցման ինդեքսով, ապա աճը շատ ավելի մեծ թվով կարտահայտվի։

Հայտնի չէ, թե Նիկոլ Փաշինյանը իր 30 տարվա ռազմավարության տեսլականի հիմքում ինչ ծրագրեր, հաշվարկներ և վերլուծություններ են դրված, կամ դրվա՞ծ են ընդհանրապես։ Հայտնի է, որ կառավարությունն առ այսօր չի հաստատել մինչև 2025 թվականը կրթության, մշակույթի, սպորտի, սոցիալական ապահովության, գյուղատնտեսության, առողջապահության և մնացած ոլորտների ռազմավարական զարգացման ծրագրերը։ Այդ դեպքում Նիկոլ Փաշինյանը 30 տարվա ռազմավարությունը որտեղի՞ց է հորինել։

 

Հայկ Դավթյան

դիտվել է 1484 անգամ
Լրահոս
Թե ինչու Էրդողանը որոշեց «մտնել Ղարաբաղ» և հակամարտության մեջ մտնել Մակրոնի հետ. Տեսանյութ Իրավիճակի տերը Էրդողանն է. Արցախում պատերազմում է Թուրքիան․ Սեմյոն Բաղդասարով . Տեսանյութ Էրդողանի «կարմիր գծերը» Ղարաբաղում հայտնի են. Տեսանյութ Ռուսաստանը չի բացառում ԼՂ-ի դեմ կռվող սիրիական վարձկանների դեպի ՌԴ «արտահոսքի» վտանգը Ուրեմն կվերադարձնեք մեր որդիներին կենդանի։ Խաղաղություն մի մուրացեք... Կարին Տոնոյան «Արգելեք բոլոր լայվերը, ու էն լակոտներին ետ բերեք Արցախից, որ հյուրանոցներից անդադար գրում են ստատուսներ, թող սահմանադրական փոփոխությունների նախագծի վրա աշխատեն» «Մի՛ փորձեք մտնել մի դաշտ, որտեղ պատերազմական այս ծանր ժամանակահատվածում կարող եք միայն խանգարել»․ Վահրամ Պողոսյան Կանանց առաջին վաշտը անցնում է պատրաստություն. Արծրուն Հովհաննիսյան Այն մարդկանց համար, ովքեր ամեն ինչում փնտրում են պառակտում. Արկադի Կարապետյան (Ագո) (video) Թաթարստանում ոստիկանները ձերբակալելիս գնդակահարել են դանակով իրենց վրա հարձակված տղամարդուն «Պատերազմը մտել է բոլորի ընտանիքներ». BBC-ի ֆիլմը ռազմաճակատի հայ զինվորի ու նրանց մայրերի մասին Խնդրում եմ ինձ բարեգործություն անելու դասեր տալուց առաջ մտածել․ Զարուհի Բաթոյան Տեսանյութ. ինչպես է դերասանուհու որդին փրկվել սարից մի քանի կիլոմետր սողալով Ալիևի առաջարկում խարդավանք կա. Լաչինի միջանցքը վերահսկելով՝ Արցախը կգցի շրջափակման մեջ Թուրքիան պիտի իմանա՝ մեր համբերությունն այստեղ արդեն վերջացել է. Բունդեսթագի պատգամավոր Միամտություն, թե «Տրոյական ձի»` Արցախի համար Չխաբվեք, մենք Իրանի հետ ճանապարհ չունենք. Լևոն Տեր-Պետրոսյան Լայվից հետո և Ժնևից առաջ Խառնաշփոթ թուրք-ադրբեջանական վերնախավում. զենքը քչություն է անում, պատերազմի բացթողումների մասին են խոսում Իրանը կարող է գնալ կոշտ քայլերի Արցախի ՊԲ-ն շատ ծանր հարվածներ է հասցրել թշնամուն. Դավիթ Բաբայան Հաղորդագրություն՝ Արցախից Կատալունական Ամպոստա քաղաքը ճանաչել է Արցախի անկախությունը Այս պահին հարավային ճակատում ինտենսիվ մարտեր են․ Արծրուն Հովհաննիսյան Նիկոլ Փաշինյանի որոշմամբ՝ 7 փոխմարզպետ է նշանակվել
Ամենաընթերցվածները
Շուտով
ՀՈԿՏԵՄԲԵՐԻ 28-ին` ժամը 12:00-ին, «Արմենպրես» պետական լրատվական գործակալության մամուլի սրահում տեղի կունենա ՀՀ ֆինանաների նախարարի տեղակալ Արման Պողոսյանի ասուլիսը: Թեմա-Հարկային օրենսգրքում վերջերս կատարված փոփոխությունները։ Մասնավորապես, բանկերին ու վարկային կազմակերպություններին պետությունը հնարավորություն է տալիս ներել մարտական գործողությունների հետևանքով զոհված, անհետ կորած կամ հաշմանդամություն ձեռք բերած անձանց վարկային պարտավորությունները, ինչպես նաև «Ռազմական դրության ժամանակահատվածում հ... Մամուլի ասուլիս «Ինչպե՞ս Հայաստանի տնտեսության վրա կանդրադառնա Թուրքիայից ապրանքների արգելքը» Հոկտեմբերի 28-ին, ժամը 12: 00-ին Sputnik Արմենիա մուլտիմեդիոն մամուլի կենտրոնում տեղի կունենա տնտեսագետ, Երևանի նախկին քաղաքապետ Վահագն Խաչատրյանի առցանց մամուլի ասուլիսը: Որքա՞ն ժամանակ կպահանջվի հարևան երկրից ներմուծվող ապրանքների ցուցակին այլընտրանք գտնելու համար: Ի՞նչ պետք է արվի, որպեսզի ընդհանուր առմամբ երկրի տնտեսությունը և, մասնավորապես, ձեռնարկատերերը, արտադրողները, սպառողները չտուժեն: Վահագ... Հոկտեմբերի 28-ին՝ ժամը 12:00-ին, Մեդիա կենտրոնը կազմակերպում է առցանց քննարկում «Ի՞նչ նպատակով են թիրախավորվում իրավապաշտպանները պատերազմի ժամանակ» թեմայով։ Վաղը՝ հոկտեմբերի 26-ին, ժամը 16.00 Բեկնազարյան 5/31 (Աջանյակ վարչական շրջան, Արմենիա ԲԿ-ի մոտ) հասցեում տեղի կունենա Paracelsus ՀԿ-ի մտահաղացմամբ մեկնարկած ՀԱԴՐՈՒԹԻ ՀԱՄԸ նախաձեռնության շնորհանդեսը Այս օրհասական օրերին արցախցի տղամարդիկ գտնվում են առաջնագծում, իսկ նրանց ընտանիքներն տեղահանվելով իրենց բնակավայրերից՝ առանց կացարանի, առանց ապրելու միջոցների Հայաստանում են: Եվ այդ ընտանիքներին աջակցելու նպատակով հադրութցի կանանց հետ կպատրաստենք ժինգյալով հաց, կորկոտ, փախլավա, գաթա, որոնք այսուհետ հն... Հոկտեմբերի 26–ին, ժամը 11–ին Արցախի կանայք և երեխաները բողոքի ցույցով իրենց ձայնը կբարձրացնեն ՀՀ–ում ԵՄ ներկայացուցչության դիմաց (Հասցե` Ֆրիկի 21): Ժամանակն է, որպեսզի ԵՄ սկսի իրենց անունով կոչել Արցախում տեղի ունեցող ահաբեկչությունը և պատժամիջոցներ կիրառի Ադրբեջանի և Թուրքիայի դեմ: հոկտեմբերի 25-ին,ժամը 19:00-ին Ազատության հրապարակում տեղի է ունենալու մոմավառություն` ի հիշատակ զոհված Հերոս տղաների։ Զոհված զինվորների լուսանկարների դիմաց տեղադրվելու են ծաղիկներ,որոնք օրվա վերջում տարվելու են Եռաբլուր։ Հնչելու է Կոմիտասի շարական և եկեղեցական երաժշտություն։ Քահանայի հետ համատեղ աղոթք` հերոսների հոգիների հանգստության համար։ Հարգելի գործընկերներ, հոկտեմբերի 26-ին` ժամը 12.30-ին, «Պոստ Սկրիպտում» մամուլի ակումբի հյուրն է տնտեսագետ Կարեն Սարգսյանը: Թեման՝ Պատերազմի տնտեսական ազդեցություններն ու հետևանքները: Տնտեսագետը կխոսի նաև Թուրքիայից ապրանքների ներկրման արգելքի, պատերազմում զոհված և հաշմանդամություն ձեռք բերած մարդկանց վարկային պարտավորությունների մարման մասին: Հասցե՝ Արշակունյաց 2, «Տիգրան Մեծ» հրատարակչության շենք, 3-րդ հարկ, 312 սենյակ Հոկտեմբերի 23-ին, ժամը 13.00 «Տեսակետ» մամուլի ակումբը Մամուլի շենքի 2-րդ հարկում՝ «Արծիվ մահապարտների» գրասենյակում, կազմակերպում է մամուլի ասուլիս: Բանախոսն է «Արծիվ մահապարտների միություն» ՀԿ ղեկավար, գեներալ-մայոր Աստվածատուր Պետրոսյանը: Թեման՝ «Մեր տեսլականը, հերոսական մաքառումը այս պատերազմում»: Հասցեն՝ Արշակունյաց 4, Մամուլի շենք, 2-րդ հարկ: Հարցերի դեպքում զանգահարել՝ 077 400-955: Հոկտեմբերի 21-ին, ժամը 11:15-ին, Մեդիա կենտրոնի առցանց հյուրը իրանագետ Գարիկ Միսակյանն է: Հարցազրույցի թեման՝ «Իրանի գործոնը՝ Արցախի դեմ ադրբեջանաթուրքական պատերազմում»: Հոկտեմբերի 21-ին՝ ժամը 12։00-ին, Մեդիա կենտրոնը կազմակերպում է առցանց քննարկում «Թուրքական ապրանքների ներկրման արգելք. այլընտրանքային ի՞նչ լուծումներ են առաջարկվում» թեմայով։ Բանախոսներ՝ - Արտակ Մանուկյան, ՀՀ Ազգային ժողովի «Իմ քայլը» խմբակցության պատգամավոր, տնտեսագետ, - Արուսյակ Հայրապետյան, Ֆրանսիա-Հայաստան առևտրաարդյունաբերական պալատի տնօրեն, - Ֆելիքս Փայտյան, Հայ-բելգիական, առևտրաարդյունաբերական պալատի գործադիր տնօրեն - Դիանա Սարումովա Եվրոպական առևտրաարդյունաբերական պալատի գործադիր տն...
Հետևեք մեզ Facebook-ում https://www.facebook.com/hayeliclub