Ժամկետանց վարկերն արագորեն ավելանում են. Բանկային համակարգը դարձյալ հայտնվում է նույն շրջափուլի մեջ

168 ժամը գրում է.Բանկերի ժամկետանց վարկերը վերստին սկսել են արագորեն ավելանալ։ Համաներմամբ կամ տույժ-տուգանքներից ազատումով, ինչն արվեց իշխանափոխությունից անմիջապես հետո, այս խնդիրն այդպես էլ չլուծվեց։ Բանկային համակարգը դարձյալ մտնում է նույն շրջափուլի մեջ։ Թեև համաներման արդյունքում բավական մեծ գումար, որը կուտակվել էր ժամանակին վերցրած վարկերի չկատարված պարտավորությունների հետևանքով, դուրս գրվեց քաղաքացիների վրայից։

Պաշտոնական տվյալներով, ֆիզիկական անձանց տրամադրված անհուսալի ճանաչված վարկերի գծով ներված տույժ ու տուգանքների գումարն այս տարվա հունիսի սկզբի դրությամբ կազմել է շուրջ 12 մլրդ դրամ։ Գրեթե 21.000 քաղաքացի ազատվել է այդ գումարների վճարումից։

Բայց այնպես չէ, որ դրանով խնդիրը լուծվեց։ Մի պահ արձանագրված նվազեցումից հետո անհուսալի վարկերի ծավալը վերստին սկսել է ավելանալ։ Ընդ որում, շատ ավելի արագացված տեմպով։

Միայն տարեսկզբի չորս ամիսներին բանկերի երկարաձգված վարկերի պորտֆելը համալրվել է 15 մլրդ դրամով։ Եթե անցած տարվա վերջին այն կազմում էր 88 մլրդ դրամ, ապա արդեն այս տարվա ապրիլին գերազանցել է 103 միլիարդը։ Չորս ամսում աճն անցնում է 17 տոկոսը, ինչը լուրջ առաջընթաց է։ Խոսքն այն վարկերի մասին է, որոնք շեղվել են սահմանված ժամանակացույցից։

Իհարկե, դժվար է տարբերակել, թե այդ գումարի մեջ ո՞ր մասն է քաղաքացիների պարտավորությունը։ Բայց կասկած չկա, որ այն բավական մեծ մասնաբաժին ունի։ Անհուսալի վարկերը ձևավորվում են հիմնականում այս հատվածում` պայմանավորված, առաջին հերթին՝ քաղաքացիների եկամուտների դանդաղ աճով և ցածր վճարունակությամբ։

Որպեսզի հնարավոր լինի պատկերացնել, թե ինչ է տեղի ունեցել երկարաձգված վարկերի պորտֆելում տույժ-տուգանքների համաներումից և դուրսգրումից հետո, բերենք նաև անցած տարվա ցուցանիշները։

2018թ. նույն ժամանակահատվածում ևս անհուսալի վարկերն ավելանում էին, բայց շատ ավելի դանդաղ տեմպերով։ Բանկերի երկարաձգված վարկերի աճը տարեսկզբի չորս ամիսներին կազմում էր ընդամենը 7,5 մլրդ դրամ։ Այսինքն` կրկնակի քիչ, քան այս տարի է։

Եվս մեկ շատ կարևոր հանգամանք. անցած տարի աճը տեղի ունեցավ բացառապես թավշյա հեղափոխության ժամանակ։ Մինչ այդ բանկերի երկարաձգված վարկերը նույնիսկ մի փոքր նվազել էին։ Փոխարենը՝ միայն ապրիլին դրանք ավելացան միանգամից 8,6 մլրդ դրամով։

Պատճառը պարզ է. իշխանափոխության բուռն շրջանում տարբեր տիպի հայտարարություններ էին արվում վարկերի ներման վերաբերյալ։ Դա ուղղակիորեն արտահայտվեց մարդկանց տրամադրությունների վրա։ Շատերը դադարեցին կատարել իրենց պարտավորությունները` հույս ունենալով, որ հետագայում չեն էլ վճարելու։ Հեղափոխությունը քաղաքացիների շրջանում բարձր սպասումներ էր ձևավորել, այդ թվում` վարկերի բեռից ազատվելու հետ կապված։

Հասկանալի է, որ նման բան չէր կարող լինել։ Առավելագույնն այն էր, ինչ ստացան վարկառուները։ Խոսքը տույժ-տուգանքների ներման մասին է, ինչը, սակայն, նրանց չազատեց մյուս պարտավորությունների կատարումից։ Այլ բան, թերևս, անիմաստ էր սպասել։ Վարկերը գումարներ են, որոնց հետևում կանգնած են ավանդատուները։ Եվ ինչքան էլ բանկերը ցանկանան` չեն կարող իրենց նման շռայլություն թույլ տալ` դուրս գրելով վարկերը։ Տույժ-տուգանքներն այլ խնդիր են։ Դա միջոց է վարկառուների վրա ազդելու համար։

Բոլորովին էլ այնպես չէ, որ բանկերը հակված են տույժ-տուգանքների կիրառման։ Պատահական չէ, որ ֆինանսական հաստատությունները շատ արագ համաձայնեցին ազատվել դրանցից, ինչը, անշուշտ, որոշ չափով թեթևացրեց անհուսալի վարկերի բեռը։ Բայց դա ընդամենը ժամանակավոր երևույթ էր։ Պատահական չէ, որ անհուսալի վարկերի պորտֆելը համաներումից հետո արագորեն մոտենում է այն ծավալներին, որոնք կային մինչ այդ։

Պաշտոնապես հրապարակված վերջին տվյալներով՝ բանկերի երկարաձված վարկերն անցնում են 103 մլրդ դրամը։ Այսօրվա փոխարժեքով այն գերազանցում է 210 մլն դոլարը։ Անհուսալի վարկերի գծով 12 մլրդ դրամ տույժ-տուգանքների դուրսգրումից հետո երկարաձգված վարկերի պորտֆելը ընդամենը 4 միլիարդով է զիջում նախորդ տարվա ցուցանիշը։ Այս տեմպով շարունակվելու դեպքում՝ հեռու չէ այն օրը, երբ նախկին ծավալները ոչ միայն ամբողջությամբ կվերականգնվեն, այլև կգերազանցվեն։

Եվս 32 միլիարդ են կազմում վարկառուների ժամկետանց պարտավորությունները։

Կիրառված համաներումից հետո երկարաձգված վարկերի բարձր աճը, անշուշտ, մտահոգիչ է։ Թեև դրա պատճառները բոլորովին այլ տեղ են։

Տույժ-տուգանքների համաներումը չէ, որ պետք է լուծեր անհուսալի վարկերի խնդիրը։ Պատահական չէ, որ դրանից կարճ ժամանակ անց բանկային համակարգը դարձյալ բախվում է նույն երևույթի հետ։ Բազմաթիվ վարկառուներ այսօր էլ դժվարություններ ունեն՝ վարկերի սպասարկման հետ կապված։ Պատճառն այն է, որ մարդկանց վճարունակությունը չի համընկնում վարկերի ներգրավման ցանկությունների հետ։

Հասարակության մեծ մասի եկամուտները շարունակում են նույնքան ցածր լինել, ինչքան իշխանափոխությունից հետո։ Այդ պայմաններում որքան էլ տույժ-տուգանքների ներումը կարող է որոշակի օժանդակություն լինել վարկառուներին, այնուհանդերձ դա չի կարող ցանկալի արդյունք տալ։ Մարդիկ երբեմն պարտադրված են գնում վարկերի ներգրավման` ոչ թե տնտեսություն զարգացնելու, այլ առօրյա խնդիրներ լուծելու համար։ Թերևս, պատահական չէ, որ վարկային շուկայի աճի հիմնական մասը բաժին է ընկնում սպառողական վարկերին։ Մի բան, ինչը վարկային պորտֆելի առավել ռիսկային հատվածներից մեկն է։

Այս պայմաններում բնավ էլ զարմանալի չի լինի, եթե առաջիկայում բանկերի անհուսալի վարկային կապիտալը սկսի ավելի արագ տեմպով մեծանալ։ Վերջին շրջանում մի տեսակ տպավորություն է, որ միջոցների տրամադրման ժամանակ վարկառուի վճարունակության խնդիրը հետին պլան է մղվել։ Որքան հնարավոր է՝ բանկերն ակտիվ վարկավորում են իրականացնում` կարծես անտեսելով վերադարձելիության հետ կապված հնարավոր ռիսկերը։ Մինչդեռ այդ խնդիրն այսօր շատ ավելի արդիական է։

Հասարակության եկամուտների իրական աճը Հայաստանում այնպիսին չէ, որը կարող է թույլ տալ այդքան ընդլայնել վարկային շուկան։ Գուցե մարդկանց մոտ առաջիկայում եկամուտների ավելացման հետ կապված սպասումները բարձր են, բայց սպասումների հիման վրա բանկերն իրավունք չունեն խաղադրույք կատարել։ Այլապես հետո կարող են շատ ավելի ծանր վճարել դրա համար։

դիտվել է 952 անգամ
Լրահոս
Շանտաժ,սպառնալիք,հիստերի.ինչ է անում Փաշինյանը Հետհաշվարկը սկսվեց.ընդդիմադիր դաշտն ակտիվանում է Այսօրվա իշխանությունը ցանկացած քննադատությանը մեկ պատասխան ունի․ «Ba xi Serji vaxt...» Հայաստանում միշտ իշխանությունները փորձել են ճնշել լրատվամիջոցներին. «Հայ ձայնն այսօր»-ի հյուրն է Աղասի Ենոքյանը. haydzayn.am «Հանկարծ վախից աթոռն էլ հետը չտանի՞… Խառը վախտեր են…». Կարմեն Դավթյան «Թավշյա» հարձակումը դատական համակարգի վրա շարունակվում է. առաջնագծում է նաև Նիկոլը Մխիթարյանը՝իր և Մոուրինյոյի կոնֆլիկտի մասին Թիրախավորվել են Ալեն Սիմոնյանի արտագնա այցերը. «Մեդիա պաշտպան» Տղեք, փորձեք գոնե մի փոքր համեստ լինել .... Լայմա Վայկուլեն անակնկալի է բերում Սիրուշոյին/տեսանյութ/ ՉPR-ված նախագահը 13-ամյա երեխային մահացու վրաերթի ենթարկածը 800 հազար դրամ գրավի դիմաց ազատ արձակվեց Աներձագ,հայկական «հեղափոխության» հայելին ԱԺ նախագահի ամերիկյան վոյաժը տուրիստական «բարձր պիլոտաժի» անհաղթահարելի նիշ է գրանցել Սերժ Սարգսյանը վերադառնում է․ նա ծրագրեր ունի Ինձ լավ հիշեք.հեռանում է Եթե մենք «Քոչարյանի հեռուստատեսությունն» եք, շատ լավ, մենք դրանից չենք ամաչում Զարհուրելի դեպք է գրանցվել. Նաեւ կան բերման ենթարկվածներ «Լուսավոր Հայաստանը» փորձում է լրացնել օրենսդրական բացը Հայաստանի հանդեպ ԵՄ հիմնարար շրջադարձը. դեսպանի կարծի՞ք, թե նոր իրողություն Որոշել են աղբի փողը հավաքել Հայաստան ներկրված բոլոր տեսակի ապրանք­ների 0,25 տոկոսի գանձումից ԱԺ-ում շունչները պահած սպասում են Արարատ Միրզոյանի վերադարձին. «բոնբոներկաներով» հերթեր են Աննա Հակոբյանի «ուղերձը» գործարարներին. Վերջիններս բողոքում են Հին էպոխային փոխարինելու է գալիս աներձագի ժամանակը. hամբերություն իջևանցիներին Լավ,ո՞վ պետք ա էս ամենի դեմն առնի.գյուղացուն թալանում են,գյուղ չկա.ահազանգ (video)
Ամենաընթերցվածները
Շուտով
Հուլիսի 23-ին ՝ ժամը 11:00-ին , «Հենարան» մամուլի ակումբում կհուրընկալվեն Տեր Եսայի քահանա Արթենյանը և ԱՀԹԵՄ ատենապետ Վահան Մարդյանը: ԹԵՄԱ՝ հուլիսի 28-ին Հայ Առաքելական եկեղեցին նշելու է Վարդավառը. հուլիսի 27-ին Վարդավառին ընդառաջ Մեծ նախատոնակ է կազմակերպվելու. ինչպե՞ս նշել Վարդավառը. ինչպե՞ս պատրաստվել Վարդավառին: Հուլիսի 23-ին, ժամը 12:30-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի կունենա մամուլի ասուլիս «Կրթության և գիտության բյուջետային ծախսերի արդյունավետության գնահատման և մոնիտորինգի արդյունքները 2019 թ. երկրորդ եռամսյակին» թեմայով: Բանախոս՝ Արմեն Քթոյան`«Հանրային քաղաքականության հետազոտությունների ազգային կենտրոն» ՀԿ-ի կրթության փորձագետ Հուլիսի 23-ին` ժամը 11:00-ին, «Մեդիա կենտրոնում» տեղի կունենա քննարկում «Ծառայու՞մ է հանրությանը Հանրայինը» թեմայով: Բանախոսներն են՝ Տիգրան Պասկևիչյան` սցենարիստ, հրապարակախոս Աշոտ Մելիքյան` Խոսքի ազատության պաշտպանության կոմիտեի նախագահ Արայիկ Մանուկյան` «Հայեր» մեդիահարթակի գլխավոր խմբագիր Հուլիսի 23-ին ժամը 12.30-ին «Նոյյան Տապան» լրատվական գործակալության մամուլի սրահում (Իսահակյան 28. 3-րդ հարկ) տեղի կունենա ասուլիս՝ Վայոց Ձորի մարզի որոշ բնակիչների մասնակցությամբ, ովքեր բարձրաձայնում են մարզում շարունակվող ապօրինությունների, մարզպետի անգործության և նրա ՀՀԿ-ի հետ սերտաճելու վտանգավոր հետևանքների մասին։ Բնակիչները դիմել են իրավապաշտպան Արտակ Գալստյանին ներկայացնելով փաստեր և խնդրել ստանձնել իրենց պաշտպանությունը։ Բանախոսներն են՝ Արտակ Գալստյան - իրավապաշտպան Սուսաննա... Հուլիսի 23-ին` ժամը 11:00-ին, «Պոստ Սկրիպտում» մամուլի ակումբում «Ազգային Առաջընթաց» կուսակցության անդամներ, իրավաբան Մասիս Մելքոնյանն ու Հայկ Փայտյանը կներկայացնեն ՀՀ գործող կառավարությանն առաջին անգամ ներկայացված հանրագրի մասին, որը սահմանադրական գործըթացի կոպիտ խախտմամբ մնացել է անպտասխան, բանախոսները կխոսեն նաեւ Սերժ Սարգսյանին հարցաքաննության հրավիրելու պահանջով` պաշտոնապես ՀՀ դատախազություն եւ քննչական ծառայություն դիմելու մասին: Հուլիսի 22-ին,ժամը 13:00-ին Հայելի ակումբի հյուրերն են ֆերմերներ Տիգրան Եղոյանը և Տիգրան Սարգսյանը: Թեմա` Ահազանգ. շուկայում վաճառում են բրուցիլոզ հիվանդությամբ վարակված կենդանիների միս: Վայոց ձորի գյուղերում տիրող իրավիճակ հիմնական խնդիրները, անասնապահություն, ֆերմերներն ահազանգում են, որ տեղի ՀԷԿ-երը ոչնչացնում են գյուղատնտեսությունը Հուլիսի 22-ին,ժամը 12:00-ին Հայելի ակումբի հյուրերն են փաստաբան Սևակ Թորոսյանը/Ֆրանսիա/ և սահմանադրագետ Արամ Վարդևանյանը: Թեմա՝Նոր հանգամանքներ Ռոբերտ Քոչարյանի գործում Հուլիսի 22-ին, ժամը 12.00 «Տեսակետ» մամուլի ակումբի հյուրն է Արևելագիտության ինստիտուտի տնօրեն Ռուբեն Սաֆրաստյանը: Թեման՝ «Վերջին զարգացումները Սիրիայում և նրա շուրջ, քրդական խնդիր, այս ամենի ազդեցությունը Հայաստանի վրա, հարակից հարցեր»։ Հուլիսի 22 -ին՝ ժամը 12:00-ին, «Հենարան» մամուլի ակումբում կհյուրընկալվեն երիտասարդ գիտնականներ Սուսաննա Գեւորգյանը, Աստղիկ Զորյանը եւ Հրայր Ազիզբեկյանը: ԹԵՄԱ՝ հեղափոխությունից հետո դադարեցվել է «Երիտասարդ գիտնականների աջակցություն» ծրագրի ֆինանսավորումը. երիտասարդ գիտնականները դիմել են ԿԳՆ, սակայն մինչ օրս խնդրին լուծում չի տրվել: Հուլիսի 22-ին` ժամը 11.00-ին «Զարկերակ» մամուլի ակումբում (Հասցե «ԷԼԻՏ ՊԼԱԶԱ» բիզնես կենտրոն (Քըրքորյան սրահում), մանրամասները 098-50-93-50 հեռախոսահամարով) տեղի կունենա մեդիափորձագետ Տիգրան Քոչարյանի ասուլիսը: Թեմա` ներքաղաքական զարգացումներ: Նիկոլ Փաշինյանի հարցազրույցն ու մեսիջները: Քաղաքական PR: