Բատկան բացեց Պուտինին «պատժելու» նոր էջը

Ալեքսանդր Լուկաշենկոն պատրաստվում է դիմել ամերիկացիների օգնությանը` Ռուսաստանից Բելառուսի էներգետիկ կախվածությունը նվազեցնելու նպատակով:

Այդ մասին նա հայտարարել է Մինսկում կայացած խորհրդակցության ժամանակ:

«Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների կողմից շատ լուրջ հայտարարություններ և մտադրություններ հնչեցվեցին: Այդ մասին ես խոսեցի ԱՄՆ պետքարտուղարի հետ: Նրանք պատրաստ են oգնել մեզ նավթի մատակարարումների և ենթակառույցների [ստեղծման] հարցում: Փոմփեոն ինքը մեզ նավթ առաջարկեց մրցակցային գներով: Տեսաք նաև, որ Մյունխենի համաժողովի ընթացքում ամերիկացիները հայտարարեցին, թե մեկ միլիարդ դոլար են հատկացնում նավթամատակարարումների համար անհրաժեշտ ենթակառույցների ստեղծման համար: Մենք ևս կարող ենք ակնկալել, որ ամերիկացիներից շատ էժան վարկեր կստանանք բալթիական այդ դժբախտ խողովակաշարը կառուցելու նպատակով», - ասում էր Բելառուսի նախագահը:

Ալեքսանդր Լուկաշենկոյի համոզմամբ՝ բալթիական նավահանգիստներից բելառուսական նավթամշակման գործարաններ եկող նավթամուղերի կառուցումը պետք է դառնա Բելառուսի կառավարության առաջնահերթությունը: Լուկաշենկոն, սակայն, պնդում է, որ իր ենթականերն այդ հարցում թերանում են, առավել ևս, որ խոսքը ոչ թե մեծ ծավալների շինարարության, այլ մի քանի արդեն գոյություն ունեցող և այժմ անգործության մատնված խողովակաշարերը վերանորոգելու և իրար միացնելու մասին է:
«Կառավարությունը պատրաստվում է 100-կիլոմետրանոց խողովակաշարը ոչ ավել, ոչ պակաս՝ երեք տարի կառուցել: Առավելագույնը մեկուկես-երկու տարի պետք է տևի շինարարությունը: Խողովակաշարերի այդ միացումների համար անհրաժեշտ 100-120 միլիոն դոլարն էլ մենք ինքներս կհայթայթենք: Պարզապես պետք է տեղից շարժվել», - ըստ «Ազատության»՝ նշել էր Լուկաշենկոն` դիմելով կառավարության անդամներին:
Նրա խոսքով՝ այս բոլոր քայլերի արդյունքում արդեն մի քանի տարի հետո Բելառուսը կկարողանա սահմանափակել ռուսական նավթի ծավալը ներքին շուկայում: Մինսկը, այդուհանդերձ, նպատակ չունի ամբողջությամբ հրաժարվել Ռուսաստանում արդյունահանված նավթի ներկրումից, վստահեցնում էր Լուկաշենկոն:

«Նավթի 40, գուցե 50 տոկոսը մենք կշարունակենք գնել Ռուսաստանում, եթե նրանք, իհարկե, ցանկանան: Դա տեղի կունենա, երբ մենք վերջնականապես դիվերսիֆիկացնենք մեր շուկան: Դրանից հետո մեզ անհրաժեշտ նավթի 30 տոկոսը կգնենք բալթյան պետություններում, ևս 30 տոկոսը՝ Օդեսայից: Այդ դեպքում մենք կունենանք նավթի երեք աղբյուր, դա նավթի ներկրումների առումով լիակատար դիվերսիֆիկացում կնշանակի», - նշում էր Բելառուսի նախագահը:

Անցյալ ամսվա սկզբին, հիշեցնենք, ԱՄՆ պետական քարտուղար Մայք Փոմփեոն Մինսկում նախագահ Ալեքսանդր Լուկաշենկոյի հետ հանդիպման ընթացքում կոչ արեց «իրական առաջընթաց ապահովել ամերիկա-բելառուսական հարաբերություններում»: «Մենք համոզված ենք, որ միասին կարող ենք բոլոր ուղղություններով իրական առաջխաղացում ապահովել մեր հարաբերություններում», - ասել էր ԱՄՆ արտաքին գերատեսչության ղեկավարը:

Բելառուսի նախագահն, իր հերթին, գովեստով է խոսել հանդիպման մասին: «Շատ լավ է, որ դուք համարձակվեցիք Մինսկ այցելել, չնայած Բելառուսի և Միացյալ Նահանգների հարաբերություններում անցյալում առկա թյուրիմացություններին», - ասել է Լուկաշենկոն:
Փոմփեոյի այցը պատմական համարվեց, քանի որ վերջին անգամ ԱՄՆ պետքարտուղարն ավելի քան 25 տարի առաջ է այցելել Մինսկ: 1994 թվականին պետքարտուղար Ուորեն Քրիսթոֆերն ուղեկցել է Բելառուս մեկնած նախագահ Բիլ Քլինթոնին:

2019թ. օգոստոսին Լուկաշենկոյի հետ Մինսկում հանդիպել էր ԱՄՆ նախագահի ազգային անվտանգության հարցերով խորհրդական Ջոն Բոլթոնն, ով հետագայում Դոնալդ Թրամփի պահանջով ազատել է պաշտոնը:

Լուկաշենկոն անցյալ ամիս ասաց, թե «Մինսկը պատրաստ է նոր էջ բացել Միացյալ Նահանգների հետ հարաբերություններում»: Մինսկում դրական հանգամանք են համարում նաև այն, որ ի շարս մի քանի երկրների՝ Բելառուսի նկատմամբ ևս պետք է սահմանվեր ԱՄՆ այցելելու արգելք, սակայն վերջին պահին Վաշինգտոնը հրաժարվել է այդ քայլից:

Ըստ ամենայնի՝ Լուկաշենկոն բացել է Պուտինին «պատժելու» նոր էջը՝ ամերիկացիների հետ բանակցելու պատասխան քայլով: Բատկան, կարծես, այլ քայլ չունի դիմագրավելու Ռուսաստանի ճնշումներին՝ առևտրա-տնտեսական բազմաթիվ հարցերում: Աշխարհաքաղաքական կուրսի շանտաժից բացի, փաստորեն, Լուկաշենկոյին այլ ելք չի մնացել:

Մետաքսյա Շալունց