Մարտի 1-ի շարունակության ծանր բեռը իշխանության ուսերին․ով է հաջորդը

2008 թվականի մարտի 1-ի գործով նախկին ոստիկանապետ Ալիկ Սարգսյանին ինչպես երեկ հայտնի դարձավ՝ մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 308-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, 314-րդ հոդվածի 1-ին և 334-րդ հոդվածի 1-ին մասերով: Ալիկ Սարգսյանի մեղադրանքն ընթերցելիս մի ահռելի ցանկ է ներկայացվում, որից պարզ է դառնում՝ իշխանության թիրախում են Գեւորգ Կոստանյանը, Ալեքսանդր Աֆյանը, Հայկ Միլիտոնյանը, Հովհաննես Թամամյանը, Ներսես Նազարյանը, Աշոտ Գիզիրյանը, Արթուր Դաստակովը, Գեղամ Պետրոսյանը, Բագրատ Խաչատրյանը, փորձագետ Արթուր Հովհաննիսյանը, քննիչ Արմեն Հակոբյանը, իսկ Գեւորգ Մհերյանն ու Հայկ Հարությունյանը էլ՝ հետմահու։

Ըստ առաջադրված մեղադրանքի` ՀՀ ոստիկանության պետ Ալիկ Սարգսյանը և ՀՀ ոստիկանության մի խումբ բարձրաստիճան պաշտոնատար անձինք ձեռնամուխ են եղել Գևորգ Կոստանյանի և Գևորգ Մհերյանի կողմից տրված ցուցումներն ու հանձնարարությունները կատարելուն: «Ըստ այդմ՝ մարտի 1-ին իրադարձություններից հետո ՄԻԵԴ-ում ՀՀ կառավարության լիազոր ներկայացուցիչ, համատեղությամբ նաև 2006 թվականի մարտի 14-ից ՀՀ արդարադատության նախարարի տեղակալ, իսկ 2008 թվականի հուլիսի 2-ից՝ ՀՀ նախագահի օգնական Գևորգ Կոստանյանը և ՀՀ նախագահի օգնական, իսկ 2008 թվականի հուլիսի 2-ից՝ ՀՀ ոստիկանության պետի տեղակալ Գևորգ Մհերյանը ՀՀ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանի կողմից այլ անձանց հետ նախնական համաձայնությամբ կատարված առանձնապես ծանր հանցագործության՝ սահմանադրական կարգի տապալման գործիքներն ու միջոցները, ինչպես նաև հանցագործության հետքերը, այն է՝ 2008 թվականի մարտի 1-ին և 2-ին Երևան քաղաքում տեղի ունեցած իրադարձությունների ժամանակ ՀՀ ոստիկանության կողմից իրականացված անօրինական գործողությունները և ՀՀ զինված ուժերի հակասահմանադրական օգտագործման, այդ թվում՝ զինված ուժերի ծառայողների կողմից հրազենի ապօրինի գործադրման իրական հանգամանքները թաքցնելու և մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանում ու միջազգային այլ կառույցներում տեղի ունեցածն իրավաչափ քողի ներքո ներկայացնելու խմբային շահերից ելնելով, ինչպես անձամբ, այնպես էլ այլ անձանց հետ հանցակցությամբ, չարաշահել են իրենց պաշտոնեական լիազորությունները, ՀՀ ոստիկանության մի խումբ բարձրաստիճան պաշտոնատար անձանց, այդ թվում՝ 2008 թվականի մայիսի 29-ից ՀՀ ոստիկանության պետ Ալիկ Սարգսյանի և սույն քրեական գործով նշված ժամանակահատվածում վարույթն իրականացնող մարմնի միջոցով կազմակերպել են նշված՝ առանձնապես ծանր հանցագործությունը նախապես չխոստացված պարտակելը՝ իրենց հանձնարարություններով ու ցուցումներով պաշտոնատար անձանց դրդելով պաշտոնեական լիազորությունները չարաշահելուն, պաշտոնեական կեղծիքների կատարման և ապացույցները կեղծելուն»։

Ալիկ Սարգսյանը մեղադրանքը չի ընդունել եւ ասում է, որ չի ընդունելու, վստահ է, որ շուտով կկարճվի այդ «անհեթեթ» մեղադրանքը․« Առայժմ պաշտպան չեմ վերցրել, դրա կարիքն էլ չկա: Հետո եթե զգամ ոտնձգություններ են լինում, պաշտպան էլ կներգրավվեմ» ասում է նա։ Քիչ առաջ Գեւորգ Կոստանյանը նույնպես արձագանքել է այս մեղադրանքին եւ իր անվան հոլովմանը։«Մամուլում հրապարակված նյութից պարզ է դառնում, որ ես և Գևորգ Մհերյանը մեղադրվում ենք ոստիկանության պետին ինչ-որ ցուցումներ ու հանձնարարականներ տալու մեջ, ինչն, ի դեպ, բացարձակ հերքում է հենց այդ մտացածին ցուցումների և հանձնարարականների հասցեատեր Ալիկ Սարգսյանը: Միայն այսքանը բավարար է արձանագրելու, որ իմ և Գևորգ Մհերյանի անվան հետ կապվող մեղադրանքներում առողջ բանականությունից բացի բացակայում է նաև որևէ իրավական հիմք»: Ի դեպ Կոստանյանն օբյեկտիվորեն փաստել է, որ ըստ ամենայնի՝ Մարտի 1-ի զոհերի համար իրական մեղավորներին գտնելու անկարողությունը քողարկելու նպատակով իշխանությունը փորձ է անում քրեական գործում հնարավորինս մեծ թվով հնչեղ անուններ ներգրավելով` ստեղծել արդյունավետ գործունեության պատրանք:
« Համոզված եմ, որ եթե նույնիսկ ՀՀ «նոր» իրավապահ համակարգը մեղադրանք առաջադրի և կալանավորի 2008-2018 թվականներին որևէ պաշտոն զբաղեցրած բոլոր անձանց, միևնույնն է դրանով չի մոռացվելու այն հարցը, թե, ի վերջո, ո՞վ կամ ովքե՞ր են Մարտի 1-ի տաս զոհերի և հարյուրավոր վիրավորների համար իրական պատասխանատուները»:

Ակնհայտ է, որ մարտի 1-ի հարցը անձամբ Նիկոլ Փաշինյանի համար դարձել է լինել-չլինելու հարց: Նա վերաբացել է այս էջը և այն այլևս չի կարող փակել, քանի չի հասել իր ուզածին։ Իսկ ուզածը պարզ է բոլորին՝ ճնշումների, կեղծ գործերի միջոցով Մարտի 1-ի «մեղավորներին» պատասխանատվության ենթարկելն է։ Նախկին ոստիկանապետ Հայկ Հարությունյանի ողբերգական մահը ըստ ամենայնի իշխանության համար սթափեցնող ազդակ չդարձավ, այլ ճիշտ հակառակը՝ հիմա նոր թիրախներ են ընտրել, նոր ճնշման օբյեկտներ՝ առանց մտածելու հնարավոր հետեւանքների մասին․․․

Անի Սահակյան