Տասը օրում ազգ-բանակ կառուցելու ծրագիր. Արմեն Այվազյան

Պատմաբան, քաղաքագիտության դոկտոր Արմեն Այվազյանը իր Ֆեյսբուքյան էջում գրել է․

ԿԱՌՈՒՑԵԼ ԱԶԳ-ԲԱՆԱԿ 10 ՕՐՈՒՄ
(ընդհանուր ուրվագիծ)
Փաշինյանական խունտան կա՛մ ինքնակամ է հեռանալու, կա՛մ վռնդվելու է։ ՀՀ բարձրագույն իշխանությունն այնուհետև կարելի է վստահել միմիայն այն (ռազմա)քաղաքական ուժին, որը կներկայացնի 10 ՕՐՈՒՄ ԱԶԳ-ԲԱՆԱԿ ԿԱՌՈՒՑԵԼՈՒ պարզ ու հստակ ծրագիր և վճռականորեն կիրականացնի այն։
Առհասարակ, ԱԶԳ-ԲԱՆԱԿԸ կանոնավոր զինուժի, պահեստազորի և աշխարհազորի ներդաշնակ համագումարն ու կառավարումն է։ ՀՀ-ում այս շղթայից իսպառ բացակայում է երրորդ բաղադրիչը՝ աշխարհազորը, որը պետք է հրատապ ստեղծվի։ Մինչդեռ ՀՀ Զինված Ուժերն առկա են, թեև գործուն և հայրենանվեր հրամանատարության կարիքն ունեն։ ՀՀ բանակի պահեստազորը ևս լավ-վատ առկա է, թեև խիստ թերզարգացած է։ Պահեստազորի համալրումն ու մարտական պատրաստականության բարձրացումը պետք է կատարվի ոչ թե եռամսյա, այլ ամեն տարի 21-օրյա վարժական հավաքներ անցկացնելու միջոցով։
«Աշխարհազորի» ստեղծման իրավական հիմքը կա. 2020 թ. հոկտեմբերի 29-ին ուժի մեջ է մտել «Հայաստանի Հանրապետության օրենքը «Պաշտպանության մասին» օրենքում լրացումներ կատարելու մասին» (https://www.arlis.am/DocumentView.aspx?docid=147113), որի 13-կետանոց նոր՝ 29.1 ընդարձակ հոդվածում կարգավորվում է «Աշխարհազորի» կազմավորման ամբողջ գործընթացը։ Սակայն այդ օրենքը մնացել է թղթի վրա և չի կատարվել, ինչը ոչ այլ ինչ է, քան հանցագործություն։ Կառավարությունը չի սահմանել աշխարհազորի կազմավորման որևէ ժամկետ։
Իմ համոզմամբ, ներկայիս արտակարգ իրավիճակը (Հայաստանի դեմ՝ Թուրքիայի աջակցությամբ շարունակվող ադրբեջանական ագրեսիան, ՀՀ տարածքի կարևոր հատվածների բռնազավթումը և խոշոր ներխուժման իրական սպառնալիքը) պահանջում է նշված օրենքում որոշակի փոփոխություններ մտցնել։ Մասնավորապես՝ պետք է հստակեցնել աշխարհազորի կազմավորման ժամկետը՝ սահմանելով այն 10 օր, ինչպես նաև վերանայել աշխարհազորային զորամիավորների բաժանումը. ոչ իրական ու անարդյունավետ «պայմանական աշխարհազորային զորամիավորումների, դրանց ենթակա պայմանական բրիգադների ու գումարտակների» փոխարեն աշխարհազորը պետք է բաժանվի ընդամենը պայմանական դասակների, վաշտերի և գումարտակների միջև։
Ահա ինչպես եմ պատկերացնում, ընդհանուր գծերով, Հայոց աշխարհազորի ստեղծումը՝ առանց խորանալու իրավավարչական և այլևայլ նրբությունների մեջ։
Իշխանության գալու հաջորդ իսկ օրը ՀՀ նոր կառավարությունը/նախագահը, հենվելով ««Պաշտպանության մասին» օրենքում լրացումներ կատարելու մասին Հայաստանի Հանրապետության օրենքի» վրա, արձակում է «Հրամանագիր՝ Հայոց աշխարհազոր կազմավորելու մասին», ըստ որի՝ Հայաստանի Հանրապետությունում ստեղծվում են բազմահազարանոց աշխարհազորային ուժեր։
Համաձայն սույն հրամանագրի, ՀՀ գյուղական բոլոր համայնքներում 5 ՕՐՎԱ ԸՆԹԱՑՔՈՒՄ, իսկ Երևանում ու ՀՀ մյուս քաղաքներում՝ 10 ՕՐՎԱ ԸՆԹԱՑՔՈՒՄ ՀՀ Գլխավոր շտաբի նորաստեղծ աշխարհազորային շտաբի ղեկավարության ներքո՝ պաշտպանության նախարարության զորակոչային և զորահավաքային համալրման տարածքային ստորաբաժանումները և տեղական ինքնակառավարման մարմինները՝
ա. հաշվառում են 17-52 տարեկան ռազմունակ տղամարդկանց և, ըստ տեղում առկա քանակի, բաժանում նրանց 15-ից մինչև 300 հոգանոց ստորաբաժանումների՝ պայմանական դասակների, վաշտերի և գումարտակների միջև,
բ. նշանակում են ստորաբաժանումների հրամանատարներին՝ ընտրելով նրանց նախկին սպաներից կամ ռազմական փորձ ունեցող մարտիկներից,
գ. որոշում են առանձին ստորաբաժանումների՝ զենքի և զինամթերքի պահեստների վայրը,
դ. աշխարհազորայիններին ամրակցում են զենք և հատկացնում զինվորական համազգեստ,
ե. անցկացվում են նախնական հավաք-վարժանքները։
Հետագա օրերի, շաբաթների և ամիսների ընթացքում անցկացվում են լրացուցիչ վարժանքներ և պարապմունքներ, հատկապես կարգապահությունն ամրապնդելու, բացթողումները շտկելու, տեղանքին ծանոթանալու և ամրակցված զենքին լավ տիրապետելու նպատակով։ Աստիճանաբար ներդաշնակվում է աշխարհազորի կապն ու համագործակցությունը գործող բանակի և ուժային այլ կառույցների հետ։
Բացի արդյունավետ աշխարհազորից, ԱԶԳ-ԲԱՆԱԿ մոդելը նախատեսում է նաև կանանց, ինչպես նաև Սփյուռքի մեր հայրենակիցների հնարավորինս լայն ներգրավում ՀՀ Զինված Ուժերում՝ ինչպես քաղաքացիական, այնպես էլ ռազմական մասնագիտություններով։
Աշխարհազորի ստեղծմամբ Հայաստանի Հանրապետությունը կթևակոխի իրական անկախության փուլ։ ԳԼԽՈՎԻՆ ԶԻՆՎԱԾ ԺՈՂՈՎՈՒՐԴ + ՄԵԾԱԹԻՎ ՄԱՐՏՈՒՆԱԿ ԲԱՆԱԿ մոդելը միջազգային ասպարեզում Հայաստանին վստահելի դաշնակիցներ կշահի, իսկ մեր ժողովրդին՝ վստահություն կներշնչի սեփական ուժերի նկատմամբ, կհամախմբի ազգը կենսական ամենաառաջնահերթ օրակարգի՝ ՀՀ պաշտպանության շուրջ։
Փաշինյանական խունտան պաշտպանության բնագավառը բարձիթողի վիճակում թողնելով՝ ոչինչ չանելով, ցանկանում է մեզ անզորություն և պարտվողականություն ներարկել։ Այնինչ կան շատ ազդու միջոցներ Հայաստանի պաշտպանունակությունը բարձրացնելու համար։ Դրանցից ամենաառաջնայինն ու կարևորը՝ աշխարհազորի կազմավորումն ու ԱԶԳ-ԲԱՆԱԿ հայկական մոդելի կառուցումն է։
Բնականաբար, 2-3 էջում անհնար ու նաև աննպատակահարմար է պարզաբանել այս ծավալուն ծրագիրն իր բոլոր մանրամասնություններով։ Կարելի է միայն ավելացնել, որ այդ 10 օրվա ընթացքում ՀՀ կառավարության, համապատասխան գերատեսչությունների և մարմինների ամբողջ անձնակազմը պետք է աշխատի օրական 15-16 ժամ։ Օգտակար կլինի հանրապետությունում 10-օրյա արտակարգ իրավիճակ հայտարարել։
Ժամանակի նկատմամբ մեզանում ընդունված անպատասխանատու վերաբերմունքը հնարավոր է փոխել միայն այդպիսի համազգային նշանակության միջոցառումներին զանգվածների ներգրավվածությամբ ու անմիջական մասնակցությամբ։ 10 օրը քիչ չէ վերը նշված հարցերը լուծելու համար։ Հենց այդպես ու միայն այդպես կարելի է հաղթահարել թմբիրը, հոգնածությունը և մեր ժողովրդին պատած անօգնականության զգացումը։
Աշխարհին հերթական անգամ զարմացնելու ժամն է։
Հ.գ. Վերջում կրկնեմ. հայե՛ր, այսօրվանից մերժեք բոլոր այն քաղաքական ուժերին, որոնց ծրագրերում բազմահազարանոց աշխարհազորի և ԱԶԳ-ԲԱՆԱԿԻ ստեղծումը բացակայում է կամ համարվում է երկրորդական-երրորդական խնդիր։ Վստահել և ընտրել կարելի է միմիայն այն ուժերից մեկին, որը կներկայացնի 10 ՕՐՈՒՄ ԱԶԳ-ԲԱՆԱԿ ԿԱՌՈՒՑԵԼՈՒ պարզ և հստակ ծրագիր, ապա հետևողականորեն ու վճռականորեն այն կյանքի կկոչի։

դիտվել է 556 անգամ
Լրահոս
ՀՀ ԱԳՆ արձագանքը՝ «Զանգեզուրի միջանցքի» մասին Ալիևի հայտարարությանը Ալիևը Քոչարյանին վատ երազում է տեսնում, իսկ Փաշինյանի հետ ուղիղ կապի մեջ է. Վարդևանյան (video) Ինչ են պատրաստվում անել Վարդենիսում Թալինում երեք ուժեր միավորվում են. ՔՊ-ն չի կարողանա ստանձնել համայնքի կառավարումը Խոշոր հրդեհ Երևանում. հրշեջներն ու «Եվրոպական հագուստ» խանութի աշխատակիցները, վտանգելով իրենց կյանքը, պայքարում էին կրակի ու ծխի դեմ Բացառիկ տեսանյութ. Ալեն Սիմոնյանի համար մեր գերիներն այլևս չկան (video) Թոշակի համար փող չկա, բայց Ալեն Սիմոնյանի պադավատի համար փող կա. Արեգնազ Մանուկյան Ալեն Սիմոնյանը զգուշացրեց ընդդիմությանը (video) ԱԺ-ի նկատմամբ ամենամեծ անարգանքն այն է դա. Արամ Վարդևանյան Կրակոցներ Ծաղկաձորում. դեպքի վայրում հայտնաբերվել են որսորդական հրացանի փամփուշտի գնդակներ Ադրբեջանը սկսել է Հայաստանը բզկտել. Արծվիկ Մինասյան (video) «Կան թեմաներ, երբ լռելը հարգանք է, իսկ «ստեղծագործելը»` ծաղրանք». Մհեր Մկրտչյան ԽՍՀՄ-ում կոռուպցիա կար, բայց ի տարբերություն Հայկական ԽՍՀ-ի, այլ հանրապետություններում, մարդկանց կյանքի հաշվին կոռուպցիայի մեջ չէին խրվում Մեզ հասել են ՏԻՄ ընտրություններում ընդդիմադիր թեկնածուների նկատմամբ ճնշումների մասին հաղորդումներ. ԱՄՆ դեսպանատուն Ալիևի վերջնաժամկետը Նիկոլին. Սոս Հակոբյան (video) Փաշինյանի վաղեմի երազանքը. ովքեր են նրա ապավենը «Զանգեզուրյան» սպառնալիք Ալիևից՝ Պուտին-Բայդեն վճռորոշ զրույցի նախաշեմին Փաշինյանի «անբաշար» քավորը. ձախողակների խմբակ Ռազմագերիների հարցով շտապ քննարկումներ նախաձեռնել Վայոց Ձորում Mercedes-ը բախվել է բետոնե արգելապատնեշներին և գլխիվայր շրջվել. մայր ու որդի տեղափոխվել են հիվանդանոց Ռոման Բաղդասարյանն ու Ստեփան Գրիգորյանը՝ ադրբեջանցիների համար նախընտրելի «հայի տեսակը». Լուսանկարներ Haqqin.az-ի գլխավոր էջերից ձեր առաջնորդ Փաշինյանի նկարը չի իջնում. գոնե ամաչեք. Արեգնազ Մանուկյան (video) Այ՛ կապիտուլյանտ Նիկոլ, Բաքվիդ տերը միջանցքն է պահանջում (լուսանկար) Ընդդիմության` «Սահմանագծման եւ սահմանազատման հիմնախնդիրների մասին» նախագիծը ԱԺ–ն մերժեց Երեկ Ալիևը սպառնացել է, եթե Հայաստանը «չբացի «Զանգեզուրի միջանցքը», ապա Ադրբեջանը ռազմական ճանապարհով կբացի այն
Ամենաընթերցվածները
Շուտով
Դեկտեմբերի 7-ին, ժամը 15:00-ին Հայելի ակումբի հյուրն է «Հայոց ազգային գվարդիա» ՀԿ ղեկավար, ազատամարտիկ Արշակ Զաքարյանը: Թեմա՝ ՏԻՄ ընտրություններ, Սիսական ջոկատի հրամանատար Աշոտ Մինասյանի՝ Աշոտ Երկաթի կալանավորումը, երկրին սպառնացող մարտահրավերներ: Արցախի ՀՀ սահմաններին տիրող իրավիճակ Դեկտեմբերի 7-ին, ժամը 14:00-ին Հայելի ակումբի հյուրն է «Քաղաքացիական գիտակցություն» ՀԿ նախագահ, քաղաքագետ Նարեկ Սամսոնյանը ։ Թեմա՝ ՏԻՄ ընտրություններ, Սիսական ջոկատի հրամանատար Աշոտ Մինասյանի՝ Աշոտ Երկաթի կալանավորումը, երկրին սպառնացող մարտահրավերներ: Արցախի ՀՀ սահմաններին տիրող իրավիճակ Դեկտեմբերի 7-ին, ժամը 13:00-ին Հայելի ակումբի հյուրն է ԱԺ նախկին պատգամավոր, ՍԻՄ կուսակցության համահիմնադիր Հայկ Բաբուխանյանը: Թեմա՝ ՏԻՄ ընտրություններ, Սիսական ջոկատի հրամանատար Աշոտ Մինասյանի՝ Աշոտ Երկաթի կալանավորումը, երկրին սպառնացող մարտահրավերներ: Արցախի ՀՀ սահմաններին տիրող իրավիճակ Դեկտեմբերի 7-ին, ժամը 11:30-ին Հայելի ակումբի հյուրն է «Հայրենիք» կուսակցության մամուլի խոսնակ Սոս Հակոբյանը։ Թեմա՝ ՏԻՄ ընտրություններ, Սիսական ջոկատի հրամանատար Աշոտ Մինասյանի՝ Աշոտ Երկաթի կալանավորումը, երկրին սպառնացող մարտահրավերներ: Արցախի ՀՀ սահմաններին տիրող իրավիճակ Դեկտեմբերի 7-ին, ժամը 16:00-ին Հայելի ակումբի հյուրն է բժիշկ Մարինա Խաչատրյանը։ Թեմա՝ ՏԻՄ ընտրություններ, Սիսական ջոկատի հրամանատար Աշոտ Մինասյանի՝ Աշոտ Երկաթի կալանավորումը, երկրին սպառնացող մարտահրավերներ: Արցախի ՀՀ սահմաններին տիրող իրավիճակ Դեկտեմբերի 6-ին, ժամը 16:30-ին Հայելի ակումբի հյուրն է պրոդյուսեր Արմեն Գրիգորյանը: Թեմա՝ ՏԻՄ ընտրություններ, Սիսական ջոկատի հրամանատար Աշոտ Մինասյանի՝ Աշոտ Երկաթի կալանավորումը, երկրին սպառնացող մարտահրավերներ: Արցախի ՀՀ սահմաններին տիրող իրավիճակ Դեկտեմբերի 6-ին, ժամը 15:30-ին Հայելի ակումբի հյուրն է «Երկիր Ծիրանի» կուսակցության նախագահ Զարուհի Փոստանջյանը: Թեմա՝ ՏԻՄ ընտրություններ, Սիսական ջոկատի հրամանատար Աշոտ Մինասյանի՝ Աշոտ Երկաթի կալանավորումը, երկրին սպառնացող մարտահրավերներ: Արցախի ՀՀ սահմաններին տիրող իրավիճակ Դեկտեմբերի 6-ին, ժամը 15:00-ին Հայելի ակումբի հյուրն է մեդիա փորձագետ Տիգրան Քոչարյանը: Թեմա՝ ՏԻՄ ընտրություններ, Սիսական ջոկատի հրամանատար Աշոտ Մինասյանի՝ Աշոտ Երկաթի կալանավորումը, երկրին սպառնացող մարտահրավերներ: Արցախի ՀՀ սահմաններին տիրող իրավիճակ Դեկտեմբերի 6-ին, ժամը 14:30-ին Հայելի ակումբի հյուրն է բժիշկ Նունե Ներսիսյանը։ Թեմա՝ ՏԻՄ ընտրություններ, Սիսական ջոկատի հրամանատար Աշոտ Մինասյանի՝ Աշոտ Երկաթի կալանավորումը, երկրին սպառնացող մարտահրավերներ: Արցախի ՀՀ սահմաններին տիրող իրավիճակ Դեկտեմբերի 6-ին, ժամը 14:00-ին Հայելի ակումբի հյուրն է «Մեկ առողջություն» կոալիցիայի նախագահ Գրիգոր Գրիգորյանը: Թեմա՝ ՏԻՄ ընտրություններ, Սիսական ջոկատի հրամանատար Աշոտ Մինասյանի՝ Աշոտ Երկաթի կալանավորումը, երկրին սպառնացող մարտահրավերներ: Արցախի ՀՀ սահմաններին տիրող իրավիճակ
Հետևեք մեզ Facebook-ում https://www.facebook.com/hayeliclub