Եկել է հետհաշվարկ կատարելու ժամանակը. ո՞վ պետք է հոգա աշխատանքից զրկվածների հոգսը. 168.am

Մինչև վերջերս իշխանությունների սիրած թեմաներից մեկն աշխատատեղերի ավելացումն էր։ Վարչապետը պարբերաբար թվեր էր հրապարակում, թե իշխանափոխությունից հետո Հայաստանում քանի աշխատատեղ է ստեղծվել։ Ոչինչ, որ դրանից երկրում գործազրկության իրական պատկերը գրեթե չէր փոխվում, որովհետև գործ ունեինք հիմնականում նախկինում եղած աշխատատեղերի ստվերից դուրս գալու փաստի հետ, հիմա էլ եկել է հետհաշվարկ կատարելու ժամանակը։

Տնտեսական իրավիճակի սրընթաց վատթարացումը լուրջ սպառնալիքի տակ է դրել աշխատաշուկան։ Սպասվում է, որ դա կհանգեցնի հազարավոր աշխատատեղերի փակման և աշխատողների զանգվածային կրճատման։

Այս փուլում, ճիշտ է, փորձ է արվում տարբեր, այդ թվում՝ վարչական մեթոդներով պահպանել եղածը, բայց դա կարող է ընդամենը ժամանակավոր արդյունք տալ։ Անհնար է վարչարարական միջամտություններով ստիպել տնտեսվարողներին երկար ժամանակ պահպանել աշխատատեղերը։

Աշխատատեղերի կրճատման ռիսկերը մեծ են հատկապես առևտրի և սպասարկման ոլորտում։ Եթե հիմա տարբեր պատճառներով տնտեսվարողները դեռևս խուսափում են զանգվածային կրճատումներից, ապա վաղը ստիպված են լինելու գնալ դրան։ Հատկապես, երբ ոչ մի հիմք չկա պնդելու, որ իրավիճակը շուտով կկարգավորվի։

Կանխատեսումները շարունակում են հոռետեսական լինել։ Ու չնայած կառավարությունը խոստանում է վարկային գումարներ տրամադրել, թեկուզ՝ անտոկոս, միայն թե պահպանվեն աշխատատեղերը, բիզնեսը հակված չէ իրեն այդպիսի ճոխություն թույլ տալ և մտնել նման բեռի տակ։ Պատահական չէ, որ շատերը սկսել են աշխատողներին տուն ուղարկելու նախապատրաստական աշխատանքները։ Առայժմ դա արվում է հիմնականում հարկադիր արձակուրդի միջոցով։ Բայց առաջիկայում այն, ուզած թե չուզած, կփոխարինվի աշխատանքից ազատմամբ։

Փակվելու վտանգի առաջ են կանգնած առևտրի և սպասարկման բազմաթիվ օբյեկտներ։ Ու դեռ հայտնի չէ, թե դրանք ընդհանրապես երբ կարող են վերադառնալ բնականոն գործունեության։ Կտրուկ կրճատվել են սպառման ծավալները՝ անհնարին դարձնելով հետագա աշխատանքը։ Հազարավոր քաղաքացիներ, ովքեր իրենց ընտանիքի հացը վաստակում էին այս ոլորտում, հայտնվել են աշխատանքը կորցնելու փաստի առջև։ Այլ տեղ աշխատանք գտնելու հեռանկարներ ևս չկան։

Վտանգն առայժմ 1-2 ոլորտում է, բայց այն գնալով տարածվում է ամբողջ տնտեսության մեջ։ Ու դեռ հարց է, թե ինչ կմնա այն աշխատատեղերից, որոնց մասին ոչ վաղ անցյալում խոսում էր Նիկոլ Փաշինյանը։

Մինչև կորոնավիրուսը, Հայաստանում գրանցված էր 627,8 հազար աշխատող։ Պաշտոնապես հրապարակված տվյալներով՝ անցած տարի աշխատատեղերն ավելացել են շուրջ 42,5 հազարով։ 2019թ. աշխատատեղերի աճն առնվազն 12 հազարով քիչ է եղել, քան 2018թ.։ 2018թ. ընթացքում գրանցվել կամ հայտարարագրվել էր գրեթե 54,9 հազար նոր աշխատող, որոնցից շուրջ 8 հազարը՝ տարվա առաջին եռամսյակում, երբ Հայաստանում դեռևս տեղի չէր ունեցել իշխանափոխություն։

Եթե անցած տարի գրանցված աշխատողների թվի աճը սկսեց դանդաղել, ապա այս տարի սպասվում է աշխատատեղերի կրճատում։ Ընդ որում, պատճառը միայն կորոնավիրուսով պայմանավորված տնտեսական իրավիճակը չէ։ Առանց այդ էլ՝ աշխատատեղերի կրճատման համար ի հայտ էին եկել որոշակի վտանգներ։ Վերջին 2 տարիներին ավտոմեքենաների բիզնեսով զբաղվող հազարավոր քաղաքացիներ մտան հարկային դաշտ՝ ավելացնելով գրանցված աշխատողների քանակը։ Այս տարվա սկզբից, երբ այդ բիզնեսը հայտնվեց լճացման մեջ, շատերը ստիպված էին համալրել գործազուրկների բանակը։

Հայաստանում գրանցված աշխատողների մեծ մասը՝ շուրջ 422 հազարը, զբաղված է մասնավոր հատվածում։ Պետական համակարգում աշխատողների թիվը, անցած տարեվերջի տվյալներով, հասնում էր 205,8 հազարի։

Գուցե ժամանակը չէ այդ մասին խոսելու, բայց ակնհայտ է, որ իշխանափոխությունից հետո էլ մեծ թիվ են կազմում պետական հատվածում զբաղվածները։ Ավելի քան 200 հազար մարդ շարունակում է սնվել պետության հաշվին։ Չհաշված, որ, աշխատավարձից բացի, հիմա բյուջեի հաշվին լայնորեն նաև պարգևավճարներ են վճարում։ Դա է պատճառը, որ այս հատվածում աշխատավարձի աճի տեմպն առնվազն կրկնակի բարձր է, քան այն հատվածում, որտեղ ձևավորվում են բյուջեի եկամուտները՝ դառնալով նաև աշխատավարձ ու պարգևավճար։

Անցած տարի գրանցված աշխատատեղերն ավելացել են բացառապես տնտեսական հատվածում։ 378,6 հազարից թիվը հասել է շուրջ 422 հազարի։ Թե տնտեսական նոր իրողությունների պայմաններում դրանց ո՞ր մասը կմնա, դեռ առիթ կլինի անդրադառնալու։

Այսօր արդեն փաստացի իրենց աշխատանքը կորցրել են օրավարձով աշխատողները։ Ու երբ կառավարությունը նրանց տուն է ուղարկում, պետք է բարի լինի մտածել նաև ապրելու պայմաններ ապահովելու մասին։

Այդպիսի աշխատողների քանակը Հայաստանում հասնում է տասնյակ հազարների։ Սա սոցիալական բավական մեծ շերտ է, որն իր ապրուստը վաստակում է օրվա աշխատանքով։ Աշխատանքի չգնալով՝ նրանք զրկվում են նաև եկամուտ ստանալու հնարավորությունից։ Հիմա ինչպե՞ս պետք է ապրեն այս մարդիկ։

Ու նրանք միակ բացառությունը չեն։ Առաջիկայում սոցիալական այս խմբին կմիանան նաև ուրիշները, այդ թվում՝ արտագնա աշխատանքի չմեկնող այն տասնյակ-հազարավոր քաղաքացիները, որոնք ստիպված են լինելու մնալ երկրում։

Նույնիսկ դժվար է պատկերացնել, թե այս ամենն ինչ սոցիալական հետևանքներ կարող է ունենալ։ Հատկապես որ, բազմաթիվ քաղաքացիներ ունեն ոչ միայն՝ ապրելու և գոյատևելու, այլև՝ վերցրած վարկերը սպասարկելու խնդիր։

Սոցիալական լարվածությունը թուլացնելու առումով կառավարության քայլերի մասին առայժմ դժվար է խոսել։ Թեև հայտարարվել է սոցիալական փաթեթի գործարկման մասին, այնուհանդերձ հայտնի չէ, թե դա ի՞նչ է ենթադրում և ի՞նչ կարող է տալ աշխատելու հնարավորությունից զրկված տասնյակ-հազարավոր քաղաքացիներին։

ՀԱԿՈԲ ՔՈՉԱՐՅԱՆ

168.am

դիտվել է 196 անգամ
Լրահոս
Ինչպես են Կապանում ձերբակալվածներին տեղափոխում Երևան (տեսանյութ) Առևանգում, ծեծկռտուք, թմրանյութեր. Մանրամասներ Քաջարանում անձի առերևույթ առևանգման դեպքի առթիվ քրգործի վերաբերյալ Կատարվածն, ըստ էության, քաղաքական հետապնդում է. Քաջարանի քաղաքապետ Բոլոր ձերբակալվածներին բռնության են ենթարկել. Փարամազյանը դուրս եկավ ոստիկանությունից Նիկոլ Փաշինյանի` գյուղացու մտածողությունը Մաքսանենգ ծխախոտի «գլանակը». Խորը անդունդ, հարգանքի բացակայություն հայ-ռուսական հարաբերություններում Պուտինն իր կողմն է քաշել արցախյան բանակցային սեղանը Ով է քաշվել, ում են «գցել» մաքսանենգները Հայաստանի գլխավոր «լվացքարարուհին». մաս 1-ին Ներողություն խնդրելու ծանր գինը. Նիկոլ Փաշինյանի խայտառակությունը Նիկոլ Փաշինյանին հերթական ֆիասկոն է սպասվում Ինչ է կատարվում այս պահին Կապանում. տեսանյութ «Մի՞թե երկրի վարչապետը միայն վիրուսներից խոսալու համար է… Թփերի տակ նկարներ, կորոնավիրուս, ձերբակալություններ…» Ինչո՞ւ են ոստիկանական ուժեր շարժվում դեպի Կապան Նեթանյահուին կդատեն Քաջարանի ոստիկանությունում անազատության մեջ պահվող անձին առերևույթ խոշտանգելու փաստով ոչ թե պետք է ծառայողական քննություն իրականացվի, այլ անմիջապես քրեական գործ հարուցվի. Ռուբեն Մելիքյան «Նիկոլ Փաշինյանն այլևս կորցրել է մեր ժողովրդի մեծամասնության վստահությունն ու աջակցությունը.եղբա՛յր «задержка»-ն ինչու՞մն ա...» (տեսանյութ) 2 տարում այդպես էլ չհասկացաք, որ կառավարումը հիստերիկ լայվեր անելը չէ, այլ գլուխը կախ համակարգային աշխատանքը. Կարեն Վրթանեսյանը՝ Փաշինյանին Իշխանական պատգամավորներն ընդունում են միայն Հանրային հեռուստաընկերության հրավերը Ոստիկանության զորքերը Կապան կհասնեն 1 ժամից. տեսանյութ Փաստորեն, Նիկոլի ընտանեկան թերթի կայքում պատկերված առանձնատունն էլ Սամվել Ալեքսանյանինն է Կրիմինալի ու կոռուպցիայի հետ կոմպրոմիս չի լինելու. Փաշինյան Ոստիկանական զորքեր են տեղափոխվում Կապան. պատգամավոր Անտեղի, չարած որևէ բանի համար որևէ մեկը պատիժ չի կրի. Հունան Պողոսյանը Կապանում է Դաժանաբար փակվելու է. Փաշինյանը՝ կորոնավիրուսի նոր բռնկման մասին. Տեսանյութ
Ամենաընթերցվածները
Շուտով
Մայիսի 25-ին` ժամը 13:00-ին, «Հայելի» ակումբի հյուրերն են քաղքական վերլուծաբան Գուրգեն Եղիազարյանը և «Այլընտրանքային քաղաքապետարան» նախաձեռնության անդամ, Երևանի ավագանու նախկին անդամ Սոնա Աղեկյանը: Թեմա` ՀՀ առողջաօահության նախարար Ա. Թորոսյանի հայտարարությունների, առաջացած սկանդալի շուրջ, պատասխան Վրաստանից, ՀՀ երկրորդ նախագահ Ռ. Քոչարյանի դատական գործ, փաստաբանները բողոքը հետ են վերցրել: Հահաստանից ծխախոտի արտահանման վերաբերյալ սկանդալ, ինչ մաքսանենգություններ են իրականացվել Մայիսի 25-ին` ժամը 12:00-ին, «Հայելի» ակումբի հյուրերն են ՍԱՊԾ նախկին պետ Գրիգոր Գրիգորյանը, հոգեբան Միհրդատ Մադաթյանը և քաղաքական գործիչ Հովհաննես Շահինյանը: Թեմա` ՀՀ առողջաօահության նախարար Ա. Թորոսյանի հայտարարությունների, առաջացած սկանդալի շուրջ, պատասխան Վրաստանից, ՀՀ երկրորդ նախագահ Ռ. Քոչարյանի դատական գործ, փաստաբանները բողոքը հետ են վերցրել: Հահաստանից ծխախոտի արտահանման վերաբերյալ սկանդալ, ինչ մաքսանենգություններ են իրականացվել Մայիսի 25-ին ժամը 11:00-ին «Հայելի» ակումբի հյուրերն են Նարեկ Մանթաշյանը և սոցիոլոգ Ահարոն Ադիբեկյանը: Թեմա` Կորոնավիրուսի հետևանքով առաջ եկած խնդիրներ, կառավարության քայլերը, տարածման վիճակը, պայքարի վերաբերյալ հանրության գնահատականը: Մանսագետները կներկայացնեն իրականացրած ուսումնասիրությունները: Հարգելի՛ լրագրողներ, սույն թվականի մայիսի 24–ին կիրակի օրը ժամը 16:00-ից 19:00-ը Երևան Մոլի գլխավոր մուտքի մոտ (Արշակունյաց 34 հասցեով ) տեղի է ունենալու «Շելբի» ընկերության կողմից նախագծված ու արտադրված Կորոնավիրուսի դեմ պայքարի միջոցառումների շրջանակներում իրականացվող ախտահանիչ սարքի գործարկումը՝ քաղաքացիների անմիջական մասնակցությամբ : Սիրով հրավիրում ենք բոլոր նրանց , ում հետաքրքիր է , թե ինչպես է աշխատում սարքը , ինչ բաղադրություն ունի օգտագործվող ախտահանիչ նյութը և ինչ արդյունք է տալիս : Մայիսի 23-ին, ժամը 11:00-ին Հայելի ակումբի հյուրերն են փաստաբան Տիգրան Աթանեսյանը և Արցախի նախկին մարդու իրավունքների պաշտպան Ռուբեն Մելիքյանը: Թեմա՝ Հարձակում է տեղի ունեցել փաստաբան Տիգրան Աթանեսյանի բնակարանի վրա: 4 տղամարդիկ ներխուժել են բնակարան այն պահին, երբ փաստաբանը տանը չի եղել. բնակարանում են եղել կինն ու անչափահաս երեխաները: Կներկայացնեն դեպքի մանրամասները Մայիսի 22-ին՝ ժամը 12:00-ին, տեղի կունենա Կորոնավիրուսի տարածման հետևանքով մարզական աշխարհում ստեղծված իրավիճակի վերաբերյալ աշխատանքային քննարկում։ Քննարկման ուղիղ հեռարձակմանը կարող եք հետեւել ԱԺ պաշտոնական կայքի Լուրեր բաժնում։ Հարգելի գործընկերներ, այս պահին Հայացք մամուլի ակումբը հարգելի պատճառով գործում է Կորյունի 19 հասցեում՝ 8-րդ հարկ (ՀԱԿ նախկին շենք, Որարտու համալսարանի շենք): Հեռ.091 500992, 098 500448 Մայիսի 22-ին, ժամը` 12 00 «Հայացք» մամուլի ակումբի հյուրերն են ԵՊԲՀ Բժշկական հոգեբանության ամբիոնի վարիչ, «Ինթրա» հոգեկան առողջության կենտրոնի գլխավոր հոգեբան Խաչատուր Գասպարյանը և Հայկական հոգեբուժական ասոցիացիայի նախագահ, Համաշխարհային հոգեբուժական ասոցիացիայի պատվավոր անդամ Արմեն Սողոյանը: Թեման՝ Կորոն... Մայիսի 22-ին` ժամը 12:00-ին, Պոստ Սկրիպտում մամուլի ակումբի հյուրերն են` «Դեմոկրատական այլընտրանք» կուսակցության նախաձեռնող խմբի ղեկավար Սուրեն Սուրենյանցը, անդամներ Գրգորի Մկրտիչյանը, Լիլիթ Սիլանյանը եւ Հայկ Անդրեասյանը։ Թեմա`Արտակարգ դրություն՝ համաճարա՞կի, թե՞ ազատությունների դեմ Մայիսի 21-ին, ժամը 11:00-ին Հայելի ակումբի հյուրերն են՝ «Մեկ Առողջություն» կոալիցիայի համահիմնադիր, կոալիցիայի սոցիալական և պարենային անվտանգության հարցերով փորձագետ Մարիամ Բադալյանը և հոգեբան Տաթևիկ Նահապետյանը: Թեմա՝ Հայաստանում Լանզերոտեի կոնվենցիայի դրույտների իրականացման կասկածելի նպատակները և հնարավոր վտանգները Մայիսի 21-ին ժամը 12:00 Փաստարկ մամուլի ակումբի հյուրերն են ԿԱՄՔ հասարակական նախաձեռնության ներկայացուցիչ Վահագն Չախալյանը, Արթուր Ալեքսանյանի պաշտպաններ Էմին Բեգլարյանը և Կարեն Մեժլումյանը: ԹԵՄԱ՝ Լանզարոտի կոնվենցիայի հապշտապ վավերացման և բողոքի ակցիայի մասնակից Արթուր Ալեքսանյանի ապօրինի ձերբակալման փաստերը՝ իրավական և հասարակական-քաղաքական տեսանկյուններից: Ժամը 13:00՝ ,,Ադրբեջանահայերի ասամբլեա՛՛ ՀԿ նախագահ, ադրբեջանագետ Գրիգորի Այվազյանը: ԹԵՄԱ՝ Արցախի համապետական ընտրությունների, պաշտոնակ...