Ինչո՞ւ Պուտինը որոշեց փոխել Սահմանադրությունը և ի՞նչ պաշտոնի է նա հավակնելու 2024-ից հետո

Այսօրվա համաշխարհային տեղեկատվական հոսքերի թոփ թեմաներից է Պուտինի մտադրությունը՝ փոխել երկրի Սահմանադրությունը, որպեսզի նա կարողանա վերարտադրել իր իշխանությունը 2024-ից հետո նույնպես: Այն, որ նման մտադրություն Պուտինն ուներ, դեռ վաղուց էին խոսում: Շատերը կարծում էին, որ Ռուսաստանի ներկայիս նախագահն այդ քայլին կգնար ավելի ուշ: Բացի այդ, տեսակետ էր հնչում, որ Պուտինը կփորձեր ոչ թե երկրի Սահմանադրությունը փոխել, այլ Լուկաշենկոյի հետ պայմանավորվել նոր միութենական պայմանագիր կնքելու շուրջ, որտեղ Պուտինը կարող էր հայտ ներկայացնել՝ դառնալ այդ նորաստեղծ միության ղեկավար: Սակայն, Լուկաշենկոյի հետ այդ պայմանավորվածությունը չստացվեց, և Պուտինը որոշեց ժամանակ չկորցնել ու մինչև 2021 թվականի Պետական դումայի ընտրությունները նոր սահմանադրական փոփոխություններով հանդես գալ:

Բանն այն է, որ եթե Պուտինը այս փոփոխության հարցը թողներ 2021-ի ընտրություններից հետո, ապա նա կարող էր դառնալ քաղաքական «կաղ բադ», և չկարողանար իր ուզած փոփոխությունները լիարժեքորեն իրականացնել:

Ահա, թե ինչու տարեկան իր ուղերձի վերջում նա, անսպասելի շատերի համար, սկսեց խոսել հիմնական օրենքի` Սահմանադրության փոփոխության անհրաժեշտության մասին: Եվ որի տրամաբանական արդյունքը դարձավ նաև Մեդվեդևի հրաժարականը: Ինչո՞ւ Մեդվեդևի տեղը հենց Միշուստինը նշանակվեց, նույնպես առանձին խնդիր է, որին մենք կանդրադառնանք հետագա մեր վերլուծություններում:

Եվ այսպես, ի՞նչ է առաջարկում փոխել Պուտինը և ինչո՞ւ:

Առաջին

Ըստ նրա՝ հասունացել է, որպեսզի երկրի նախագահի լիազորությունների մի մասը վերաբաշխվի Պետդումային և կառավարությանը: Այսօր կառավարության կազմը և վարչապետը նշանակվում են նախագահի կողմից և հաշվետու են առաջին հերթին նախագահին: Պետդուման միայն «համաձայնում է» նախագահի հետ կամ ոչ:

Պուտինն առաջարկում է 180 աստիճանով փոխել կարգը՝ ըստ որի կառավարության կազմը և վարչապետին կձևավորի ամբողջովին Պետդուման: Եվ, բնականաբար, գործադիրը հաշվետու կլինի բացառապես Պետդումային, այլ ոչ թե նախագահին:

Երկրորդ

Երկրի իշխանության ուժային բլոկը, օրենսդիր մարմնի վերին պալատի՝ Դաշնային խորհրդի համաձայնությամբ, կնշանակվի նախագահի կողմից: Գործնականում դա կնշանակի, որ նախագահն առանց Դաշնային խորհրդի՝ ոչ մի ուժային կառույցի ղեկավար ինքնակամ չի կարող նշանակել:

Երրորդ

Պետխորհուրդը, որը նախագահին կից խորհրդակցական մարմին է մինչև այսօր, նույնպես պիտի դուրս բերվի նախագահի վերահսկողությունից և դառնա սահմանադրական մարմին:

Կարելի է նկատել, որ այս փոփոխությունների արդյունքում Ռուսաստանը փաստացի կդառնա պառլամենտական կառավարման երկիր: Իսկ երկրի նախագահը կունենա առավելապես խորհրդանշական լիազորություններ:

Ճիշտ է, Պուտինն առաջարկում է, որ այս ամենի փոխարեն նախագահն ստանա իրավունք փոխել ՍԴ դատավորներին: Սակայն հաշվի առնելով այն, որ այսօր այդ երկրի դատական մարմինը էապես կախված է գործադիրից՝ կարելի է պնդել, որ այս նոր լիազորությունով նախագահն շոշափելի լծակ չի ստանա:

Այսպիսով կարելի է հաստատապես պնդել, որ այս փոփոխություններից հետո երկրի իշխանությունը կանցնի վարչապետի ձեռքը: Իսկ վարչապետը կախված կլինի Պետդումայում քաղաքական մեծամասնությունից: Ինչից էլ կարելի է ենթադրել, որ Պուտինը իրեն ապագա քաղաքական կոնֆիգուրացիայում տեսնում է երկրի վարչապետի պաշտոնում: Ճիշտ է, նա չի ունենա այսօրվա անսահմանափակ լիազորությունները, բայց կպահպանի երկրի ղեկավարի իր դիրքը: Թե ինչպիսին կլինի այդ ժամանակ «նոր Պուտինը», կներկայացնենք մեր հաջորդ վերլուծություններում: Իսկ այսօր ակնհայտ է, որ Պուտինն իր հետագա վերարտադրության մոդելներից ընտրել է «հայկական» տարբերակը: Ճիշտ է, մեզ մոտ դա չհաջողվեց, որն ուներ իր օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ պատճառները:

Կստացվի՞ դա Ռուսաստանում, թե՞ ոչ, ցույց կտա ապագան: Սակայն, հաշվի առնելով հայկական անհաջող փորձը, Պուտինը որոշել է ապահովագրվել՝ առաջարկելով իր մյուս փոփոխությունները:

Որո՞նք են այդ փոփոխությունները և ո՞ւմ համար է դա արվում

Պետք է նշել, որ ներկայիս քաղաքական դաշտը, որ ներկայացված է օրենսդիր մարմնում, Պուտինը լուրջ հակառակորդ չունի: Կոմկուսը, Ժիրինովսկու կուսակցությունն ու «Արդար Ռուսաստանը» միայն ձևով են ընդդիմադիր: Իրականում նրանք հանդիսանում են իշխանության քաղաքական հաճախորդները, որոնք լուրջ մրցակից չեն ոչ Պուտինին, ոչ էլ իշխող «Միացյալ Ռուսաստանին»:

Պառլամենտից դուրս մյուս ուժերը նույնպես հեղինակություն չունեն՝ բացառությամբ Նավալնու կուսակցության, որը միակն է քաղաքական դաշտից, ով ունի, թեկուզ և փոքրաթիվ, բայց քաղաքական «փողոց», կարողանում է աշխատել հանրության տարբեր շերտերի հետ և նույնիսկ արդեն մեծ հեղինակություն է ձեռք բերել երիտասարդների շարքերում:

Բացի այդ, Նավալնին պոպուլիստ է, անխնա քննադատում է իշխանություններին՝ մեղադրելով, որ նրանք թաղված են կոռուպցիայի մեջ: Հերիք է նշել, որ 2013-ի Մոսկվայի Դումայի ընտրություններին նա զբաղեցրեց երկրորդ տեղը իր 27 տոկոսով՝ հավաքելով ավելի շատ ձայն, քան մնացած բոլոր ընդդիմադիր ուժերը՝ նեռարյալ կոմունիստները, Ժիրինովսկու կուսակցությունը և ելցինյան ժամանակվա տարատեսակ դեմոկրատական կոչվող ուժերը:

Հենց այս ամենը հաշվի առնելով՝ իշխանությունը թույլ չտվեց, որ Նավալնին կարողանա մասնակցել 2017-ի խորհրդարանական և 2018-ի նախագահական ընտրություններին: Դրա համար նրա վրա քրեական գործ հարուցվեց և նա դատապարտվեց պայմանական ժամկետի: Սակայն, Եվրոպական դատարանը արդարացրեց այդ գործով Նավալնուն: Որի արդյունքում, որպեսզի նա խաղից դուրս բերվի, կրկին դատապարտվեց մեկ այլ գործով: Եվ այս անգամ Եվրոպական դատարանը չհասցրեց արդարացնել այս գործով էլ, որի արդյունքում Նավալնին զրկվեց մասնակցելու թե՛ 2017-ի, և թե՛ 2018-ի ընտրություններին:

Եվ ահա, որպեսզի այսպիսի խնդիր կրկին չառաջանա, Պուտինն առաջարկում է նոր Սահմանադրության մեջ Եվրոպական դատարանի որոշումն առաջնային չհամարել ռուսական դատարանի որոշումից: Այս թեզը հիմնականում ուղղված է, որպեսզի Նավալնին չկարողանա մասնակցել ոչ 2021-ի խորհրդարանական, ոչ էլ ապագա նախագահական ընտրություններին: Իսկ որպեսզի այս դրույթը քաղաքական քննարկման առարկա չդառնա, Պուտինը առաջարկեց նաև, որ գալիք նախագահական ընտրություններում թեքնածուն առնվազն 25 տարի անընդհատ ապրած լինի Ռուսաստանում: Այս դրույթը վերջնականապես է փակում Նավալնու առջև դռները ընտրություններին մասնակցության համար: Հաշվի առնելով Նավալնիի անձնակենտրոն հատկությունները՝ նրա ստեղծած կառույցները հաստատ ամբողջ թափով չեն աշխատի մյուս քաղաքական ուժերի համար: Իսկ թե ի՞նչ են իրենցից ներկայացնում Նավալնիի այդ կառույցները, ո՞րն է նրա գաղափարական ուղղվածությունը և ինչպիսի՞ն է նրա դիրքորոշումը Հայաստանի, Ղարաբաղի նկատմամբ, մենք կներկայացնենք մեր հետագա վերլուծություններում:

Բացի այդ, Պուտինն առաջարկում է, որ հաջորդ նախագահը երկու անգամից ավելի այլևս չկարողանա ընտրվել այդ պաշտոնում: Այս կետը գործնականում հենց Մեդվեդևի համար է նախատեսված: Եթե նա փորձի դնել իր թեկնածությունը, ապա մեկ ժամկետից ավելի չի կարողանա մնալ նախագահի պաշտոնում: Իսկ դա կնշանակի, որ նա հենց ընտրվելուց անմիջապես հետո կդառնա «կաղ բադ»: Այս դրույթը անհրաժեշտ է Պուտինին, որպեսզի նա հեշտ համոզի իր կուսակիցներին, թե ինչու չի կարելի նախագահի պաշտոնում առաջադրել Մեդվեդևին: Վերջինի դեմ Պուտինը ոչինչ չունի, պարզապես շատ լավ հասկանում է, որ եթե իշխող ուժը որոշի ներկայացնել Մեդվեդևի թեկնածությունը, ապա նրա հաջողությունը կդրվի կասկածի տակ: Այսօրվա ռուս հանրությունը նոր դեմքեր է ուզում տեսնել, և եթե նրան առաջարկեն Մեդվեդևին, ապա չի բացառվում, որ կրկնվի այն, ինչ եղավ Հայաստանում 2018-ի ապրիլին: Ահա թե ինչու, հաշվի առնելով հայկական դառը փորձը, Պուտինը փորձում է ապահովագրել իրեն անկանխատեսելի զարգացումներից:

Իսկ այսօր ավարտելով Պուտինի առաջարկությունների քաղաքական տրամաբանությունը՝ նշենք, թե ինչով կարող է փոփոխվել Ռուսաստանի քաղաքական համակարգը:

Այսօր այն իրենից ներկայացնում է փաստացի սուպերնախագահական կառավարման համակարգ: Թեև ֆորմալ տեսանկյունից այս կոնֆիգուրացիայում կա վարչապետի պաշտոն, իրականում, նախագահն՝ իր մեծ լիազորություններով, փաստացի ունի Ռուսաստանի նախկին թագավորների՝ ցարի կարգավիճակ: Արդյունքում, երկրի օրենսդիր մարմինը կատարում է սիմվոլիկ դեր: Բնականաբար, կառավարությունն էլ կարող է լինել բացառապես տեխնիկական բնույթի:

Այս պարագայում քաղաքական ուժերի դերը նույնպես սիմվոլիկ բնույթ է ունեցել, որի արդյունքում իշխանության կապը հանրության հետ խոր խզման վիճակի մեջ է եղել: Իշխանության լեգիտիմության խնդիրը փորձել է կոմպենսացնել անձամբ Պուտինը՝ ժողովրդի հետ ուղիղ շփումներում: Սակայն բոլորի համար էլ ակնհայտ էր, որ 21-րդ դարում այսպես կոչված «մեխանիկական կառավարման» միջոցով երկիր չի կարելի կառավարել:

Այս փոփոխության արդյունքում Պուտինն այլևս չի ունենա գերլիազորություններ, և նա ոչ թե վերհամակարգային կարգավիճակ կունենա, այլ կդառնա երկրի ղեկավար՝ որպես քաղաքական համակարգի կերևոր օղակ, և ոչ ավելի:

Եթե Պուտինին այս փոփոխությունը հաջողվի և նա չընկնի այն ծուղակը, որն ընկավ Սերժ Սարգսյանը 2018-ի ապրիլին, ապա վստահ կարող ենք նշել, որ այդ փոփոխություններից հետո Ռուսաստանը կունենա նոր տիպի քաղաքական համակարգ, որն ավելի կախված կլինի հանրային պահանջներից, քան այսօր:

Երվանդ Բոզոյան

Քաղաքական մեկնաբան

Աղբյուրը՝ politeconomy.org

դիտվել է 424 անգամ
Լրահոս
Տավուշում վիրավորվել է հայ զինծառայող Ժողովուրդը երբեք չի ընտրում իշխանություն «Նիկոլի լափամանն ու «հեղափոխական» օլիգարխները» Վաղը հանրապետության առանձին հատվածներում սպասվում է բուք․ Սուրենյան Շտապ. Հակառակորդը երեկվանից անկանոն կրակոցներ է արձակում Տավուշի մի քանի բնակավայրերի ուղղությամբ. կա վիրավոր Ամիս ու կես ուր գնաք դա եք լսելու ու մի բան էլ ստիպելու են, որ անգիր անեք աշխարհի ամենաալոգիկ մեղեդին Ադրբեջանն ուզում է, որ Իդլիբը փոխանակվի Արցախո՞վ. պատերազմը կարող է անսպասելի գալ, ինչպես 2016-ին Առաջիկա օրերի եղանակը «Ի տարբերություն Նիկոլ Փաշինյանի, ով «Վատիկանի նկուղներում» Միքայել Մինասյանին է փնտրում, Ալիևը գիտի, թե իրական ինչ թիրախներ ունի ինքը Վատիկանում» Չինաստանի ևս վեց նահանգներ են իջեցրել արտակարգ դրության մակարդակը կորոնավիրուսի պատճառով Փաշինյանի դուստրերը տեսանյութ են հրապարակել Կարևոր հաղթանակ էր. Մխիթարյան Փաշինյանի ստախոսությունը, սուպերվարչապետի կոստյումն ու հանրաքվեն Փաշինյանի նոր արկածախնդրությունը. Վենետիկի հանձնաժողովին «ռազբիրատի է հրավիրում» «Չարքը», «տականքը», Սորոսը մտան Արցախ Փաշինյանը -Ալիևի նոր դեբատին Արցախի նախագահը ներկա լինելո՞ւ է Իշխանությունը մատնեց իրեն. հանրաքվեն ուզում են կեղծել Իրանի տարածքից նույնիսկ տաք օդային հոսանքների մուտքը Հայաստան արգելվում է. Գագիկ Սուրենյան Կապանի ԲԿ֊ում կորոնավիրուսով հիվանդնե՞ր են մեկուսացվել Փաշինյան-Ալիև հանդիպումից հետո ամաչում եմ, որ հայ եմ․ Անդրանիկ Միհրանյան Արցախյան հիմնախնդրին վերաբերող հատվածները Հայաստան-ԵՄ համաձայնագրի հետ համադրելի չեն Բախվել են Nissan-ն ու «04»-ը. կա վիրավոր, վթարից հետո այլ ավտոմեքենաներ էլ են բախվել Ինչո՞ւ է վարչապետի դուստրը Փարիզ մեկնել Խոշոր ավտովթար. ճակատ-ճակատի բախվել են Nissan-ն ու Lexus-ը, վերջինս էլ բախվել է ծաղկի սրահի ապակե ցուցափեղկին և կոտրել այն Իրանում կհասկանան, եթե կորոնավիրուսի պատճառով Հայաստանը ժամանակավորապես վիզային ռեժիմ սահմանի. Գոհար Իսկանդարյան
Ամենաընթերցվածները
Շուտով
Փետրվարի 24-ին՝ ժամը 12:00-ին, Հայելի ակումբի հյուրերն են «Առողջ հանրություն» ՀԿ նախագահ Մարինա Խաչատրյանը, հոգեբան Սամվել Խուդոյանը և «Ռեֆորմիստներ» կուսակցության հիմնադիր Վահան Բաբայանը: Թեմա` Արցախում տեղի ունեցած վերջին դեպքերն ու զարգացումները, միջադեպ Արցախում` անվտանգության ապահովում, վարչապետ փաշինյանի վերջին հայտարարությունները: Բանակում տեղի ունեցած մահերը: Փետրվարի 24-ին՝ ժամը 11:00-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է «Ազգային անվտանգություն» կուսակցության նախագահ Գառնիկ Իսագուլյանը: Թեմա` Արցախում տեղի ունեցած վերջին դեպքերն ու զարգացումները, միջադեպ Արցախում` անվտանգության ապահովում, վարչապետ փաշինյանի վերջին հայտարարությունները: Փետրվարի 24-ին ժամը 12:00 Փաստարկ մամուլի ակումբի հյուրն է արաբագետ, Օրբելի կենտրոնի փորձագետ Կարեն Վերանյանը: ԹԵՄԱ՝ Սիրիայի շուրջ գործընթացները՝ ռուս-թուրքական հարաբերությունների սրման և տարածաշրջանային հնարավոր զարգացումների համատեքստում: Փետրվարի 24-ին, ժամը 11.00 «Տեսակետ» մամուլի ակումբի հյուրերն են Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի տնօրեն, անդրանիկագետ Կարո Վարդանյանը, գրող, հրապարակախոս, անդրանիկագետ Ռուբեն Սիմոնյանը և պատմաբան Գևորգ Մելքոնյանը: Թեման՝ «Զորավար Անդրանիկի 155-ամյակին ընդառաջ: Լույս է տեսել Ռ. Սիմոնյանի «Օտարներն Անդրանիկի մասին» նոր գիրքը: Զորավարի կերպարն ու դերը, Անդրանիկը՝ մեծերի հուշերում և բանահյուսության մեջ, հարակից հարցեր» Փետրվարի 24֊ին` ժամը 12.00-ին Զարկերակ մամուլիակումբում (Հասցե Արշակունյաց 6 (Մամուլի շենքիհարևանությամբ), մանրամասները 098(043)-50-93-50հեռախոսահամարով) տեղի կունենա «Ընդդեմ » իրավական կամայականությունների ՀԿ գործադիր տնօրեն Լարիսա Ալավերդյանի ասուլիսը: Թեման՝ 1. Խոջալուի իրադարձությունների տարելիցի օրվան ընդառաջ Ինչո՞ւ և ինչպե՞ս տեղի ունեցան Խոջալուի դեպքերը, Նախընտրական Արցախ. Հնարավոր վերադասավորումներ և զարգացումներ Հարգելի գործընկերներ.Փետրվարի 24-ին, ժամը 13.00-ին «Բլից ինֆո» մամուլի ակումբը կհյուրընկալի Երևանի ավագանու անդամ Օվսաննա Հովսեփյանին և կենդանիների պաշտպան Կարինե Փանոսյանին:Թեման՝ Ինչպե՞ս է հնարավոր կարգավորել թափառող շների հիմնախնդիրը:Հասցե՝ Արշակունյաց 2, «Տիգրան Մեծ» հրատարակչություն, 418 սենյակ ՓԵՏՐՎԱՐԻ 24-ին` ժամը 12:00-ին, «Արմենպրես» պետական լրատվական գործակալության մամուլի սրահում տեղի կունենա ՀՀ շրջակա միջավայրի նախարարության Կենսառեսուրսների կառավարման գործակալության «Կենդանական ռեսուրսների կառավարման բաժնի» պետ Սևակ Բալոյանի, Բնության համաշխարհային հիմնադրամի Հայաստանի մասնաճյուղի տնօրեն Կարեն Մանվելյանի, Վայրի բնության և մշակութային արժեքների պահպանման հիմնադրամի տնօրեն Ռուբեն Խաչատրյանի, NABU Հայաստանի ներկայացուցիչ Լուսինե Աղաջանյանի, Կենդանաբանության և հիդրոէկոլոգիայի գիտակա... Ս. թ. փետրվարի 24-ին, ժամը՝ 15:00-ին «Անի Գրանդ» հյուրանոցում (հասցեն՝ Ք. Երևան, Հանրապետության 65) տեղի կունենա միջոցառում, որի ընթացքում կներկայացվեն սոցիալական աջակցության ոլորտի բարեփոխումներն ու սոցիալական դեպքի վարման տեղեկատվական ենթահամակարգի արդիականացված տարբերակը, ինչպես նաև միջոցառման ավարտին սոցիալական աջակցության տարածքային բաժիններին կհանձնվի դյուրակիր համակարգչային տեխնիկա (պլանշետներ): Միջոցառմանը ներկա կլինի նաև ՀՀ աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարար Զարուհի Բաթոյանը: Փետրվարի 22-ին ժամը 11։00-ից Կոտայքի մարզի Թեղենիք գյուղում մեկնարկելու է Բարեկենդանի տոնախմբությունը։ Կազմակերպիչներն են «Կէան» կրթամշակութային կենտրոնը, «Հազար տարվա գյուղամեջ» փառատոնը, «Հայասա Տուր»-ը։ Միջոցառումը տեղի է ունենում Կոտայքի մարզպետարանի աջակցությամբ։ Ծրագրում նախատեսվում է ․ Ժողովրդական տոնախմբություն Երգ ու պար Դիմակահանդես Լարախաղաց Ժողովրդական խաղեր Սուտլիկ հարսանիք Հացաթխում Կազմակերպիչները հոգում են միջոցառումը լուսաբանող ԶԼՄ ն... ՓԵՏՐՎԱՐԻ 22-ին` ժամը 11:00-ին, «Արմենպրես» պետական լրատվական գործակալության մամուլի սրահում (Սարյան 22) տեղի կունենա քաղաքական վերլուծաբան, Եվրասիական փորձագիտական ակումբի համակարգող Արամ Սաֆարյանի, տնտեսական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, ակումբի անդամ Աշոտ Թավադյանի, տնտեսական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, ակումբի անդամ Թաթուլ Մանասերյանի: ԹԵՄԱ.- Եվրասիական փորձագիտական ակումբի ընթացիկ տնտեսական հետազոտությունների արդյունքների ամփոփում՝ «Հայաստանի տնտեսությունը ԵԱՏՄ-ում՝ մեր երկրի նախ...