Ադրբեջանական գազ նաև Եվրոպայի համար. Պատմական նախագիծը շահագործվեց

Տրանս-անատոլիական գազատարը՝ TANAP-ը, որի միջով ադրբեջանական գազը կմատակարարվի Եվրոպային, մեկնարկեց նոյեմբերի 30-ին: Բացումը կայացավ Էդիրնե նահանգի Իփսալա շրջանում՝ Հունաստանի հետ Թուրքիայի սահմանի մերձակայքում, որտեղ TANAP-ը միացված է Տրանս-ադրիատիկ գազատարին (TAP), որի միջով Ադրբեջանից գազը կհասնի եվրոպական երկրներ:

Ըստ պաշտոնական Անկարայի՝ TANAP-ը Թուրքիայի ամենակարևոր նախագծերից մեկն է: Թուրքիայի և Ադրբեջանի նախագահներ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանն ու Իլհամ Ալիևը մասնակցեցին TANAP գազատարի վերջնական փուլի բացման արարողությանը։ TANAP գազատարի (թուրք–վրացական սահմանից մինչև Էսքիշեհիր) առաջին փուլը մեկնարկեց 2018թ. հունիսի 12-ին, նույն թվականի հունիսի 30-ին մեկնարկեցին TANAP–ով ադրբեջանական գազի կոմերցիոն մատակարարումները։ Էսքիշեհիր քաղաքից մինչև թուրք–հունական սահման փորձնական գազամղումը մեկնարկեց 2019թ. ապրիլի 15-ին` ստուգելու համար դեպի Եվրոպա գազի մատակարարմանը պատրաստ լինելը։ 2019 թվականի հունիսի 15-ին ադրբեջանական գազը TANAP–ով Շախ Դենիզ հանքավայրից հասավ թուրք–հունական սահման։

«Այսօր պատմական տեսանկյունից կարևոր օր է։ Հույս ունենք, որ TANAP–ը օգուտ կբերի Թուրքիայի, Ադրբեջանի և հարևան այլ երկրների ժողովուրդներին», – ասել է Իլհամ Ալիևը հանդիսավոր արարողության ժամանակ։ Թուրքիայի նախագահ Էրդողանն իր հերթին հայտարարել է, որ TANAP–ը «Թուրքիայի և Ադրբեջանի միջև պատմական բարեկամության խորհրդանիշն է»։ «TANAP–ն իր ներդրումը կունենա նաև Եվրոպայում էներգետիկ անվտանգության ապահովման հարցում», – ասել է Էրդողանը։

Հանդիսավոր արարողությանը ելույթ ունենալուց հետո Էրդողանը, Ալիևն ու հրավիրված հյուրերը սեղմեցին խորհրդանշական կոճակը, որն ազդարարեց գազատարի աշխատանքի մեկնարկը։ 1850 կմ երկարությամբ TANAP գազատարով սկզբից 6 մլրդ խորանարդ մետր գազ կառաքվի Թուրքիա։ 2020թ-ի սկզբին այդ գազատարին կիմանա Տրանսադրիատիկ գազատարը (ТАР), որի շնորհիվ TANAP-ի թողունակությունը կհասնի 16 միլիարդ խորանարդ մետրի։ ТАР-ի շնորհիվ ադրբեջանական գազը TANAP-ի միջոցով կառաքվի Եվրոպայի երկրներ (Վրաստանի և Թուրքիայի տարածքով)։

Ի դեպ, շեշտենք, որ Թուրքիայի տարածքով դեպի Եվրոպա արտահանման նպատակով կառուցվող ադրբեջանական գազատարը հասել է Հունաստանի սահմաններին։
TANAP-ի՝ Եվրոպային հասնելու տոնակատարությանը մասնակցեց նաև 7 երկրների ներկայացուցիչներ, այդ թվում՝ Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը, Բոսնիա և Հերցեգովինայի նախագահական խորհրդի անդամ Շեֆիք Ջաֆերովիչը, Վրաստանի վարչապետ Գիորգի Գախարիան, Բուլղարիայի վարչապետ Բոյկո Բորիսովը, Չեխիայի Ազգային Ժողովի նախագահ Մայա Գոյկովիչը:

Ադրբեջանի «Շահ Դենիզ» հանքավայրից արդյունահանվող գազը դեպի Եվրոպա է ուղարկվում Վրաստանի և Թուրքիայի տարածքով։ Սա համաշխարհային մասշտաբով ամենախոշոր գազատար ուղու նախագծերից է (1850 կմ երկարությամբ) և անցնում է Թուրքիայի շուրջ 20 նահանգներով, մասամբ՝ նաև Մարմարա ծովով։
Նախատեսվում է, որ գազատարը Եվրոպային տարեկան 10 մլրդ խմ գազ կմատակարարի, իսկ Թուրքիային՝ 6 մլրդ խմ։ Բացի այդ, տարեցտարի այդ ծավալները պետք է ավելացվեն՝ հասցվելով մինչև ընդհանուր 31 մլն խմ։

TANAP գազատարի երկրորդ փուլի գործարկումը Կասպից ծովից արդյունահանվող ադրբեջանական գազի անմիջականորեն Եվրոպա փոխադրման առումով պատմական իրադարձություն է: Նման կարծիքին է SOCAR-ի հասարակության հետ կապի և միջոցառումների կազմակերպման բաժնի ղեկավար Իբրահիմ Ահմեդովը: Իբրահիմ Ահմեդովը նշել է, որ երկրորդ փուլի բացումը շատ կարևոր է՝ ադրբեջանական գազի Թուրքիայի վրայով դեպի Եվրոպա մատակարարման առումով: Նախագծի շինարարական աշխատանքներն ավարտվել են ըստ ժամանակացույցի:
«Այսինքն, TANAP գազատարի շինարարական աշխատանքներն ավարտվել են և այն պատրաստ է շահագործման: TANAP-ի միջոցով գազ կմատակարարվի Թուրքիա և Եվրոպա: TAP գազատարի շինարարական աշխատանքների ավարտից հետո TANAP-ը միանալու է TAP–ին և Կասպից ծովից արդյունահանվող ադրբեջանական գազը անմիջականորեն կմատակարարվի Եվրոպա»,-ասել է SOCAR-ի հասարակության հետ կապերի բաժնի պետի տեղակալ Իբրահիմ Ահմեդովը:

Նկատենք, որ մինչ այժմ TANAP գազատարով ավելի քան 3 միլիարդ խմ գազ է մատակարարվել Թուրքիայի շուկա: TANAP և Հարավային գազային միջանցքի միջոցով փոխադրվող գազի ծավալը նախատեսված է հասցնել մինչև 16 միլիարդ խմ-ի: Պլանի համաձայն, լրացուցիչ ֆինանսական աղբյուրների ներգրավմամբ անհրաժեշտ ենթակառուցվածքային հնարավորություններ ստեղծելուց հետո մատակարարվող բնական գազի ծավալը կրկնապատկվելու է: Իբրահիմ Ահմեդովը հայտնել է, որ TANAP գազատարի շահագործման հանձնվելը մեկ անգամ ևս ապացուցեց, որ Ադրբեջանի և Պետնավթընկերության կողմից ոչ միայն երկրում, այլև արտասահմանում իրականացվող էներգետիկ նախագծերը իրագործվում են ժամանակին և բարձր մակարդակով:

Ադրբեջանը, որպես TANAP-ը ղեկավարող կողմ ծախսերը տնտեսել է 45 տոկոսով, այլ կերպ ասած 5 միլիարդ դոլարով: Այսպիսով, Հարավային գազային միջանցք նախագծի շինարարական աշխատանքների համար նախատեսված 45 միլիարդ դոլարից ծախսվել է 40 միլիարդը: Հիշեցնենք, որ Հարավային գազային միջանցքի հիմնական սեգմենտը հանդիսացող TANAP գազատարը ընթացիկ տարվա հուլիսի 1-ից պատրաստ է՝ ադրբեջանական գազի Եվրոպա մատակարարման համար: Անցյալ տարվա հունիսի 12-ին Թուրքիայի Էսքիշեհր քաղաքում կայացավ TANAP գազատարի առաջին փուլի պաշտոնական բացման արարողությունը: Իսկ Թուրքիայի համար նախատեսված առաջին գազի մատակարարումները սկսվել են հունիսի 30-ից:

Մետաքսյա Շալունց

դիտվել է 1625 անգամ
Լրահոս
ՄԻՊ-ը վարույթ է սկսել մորթը սպանդանոցներում իրականացնելու հարցով Վերջը սոված ենք մնալու «Մսավաճառներին սուբսիդավորելու փոխարեն կառավարությունը պարգևավճարներ է բաժանում». Վ. Բաբայան Նախազգուշական հարվածներ՝ Իրանի միջուկային օբյեկտներին. Նոր լարում մեր սահմաններին մոտ Խախտել է երդումը, կորցրել՝ վստահությունը. ԱՄՆ պատմության մեջ երրորդ մերժված նախագահը Կուտոյանի կնոջ «սառնասրտությունն» ու վարչապետի տմարդիությունը Տեսախցիկը ֆիքսել է Արարատի մարզում Խոշոր ու ողբերգական ավտովթարի պահը, երբ 18-ամյա 2 երիտասարդ տղաներ մահացել էին. տեսանյութ Փաշինյանը հրահրում էր ժողովրդին ընդհարումների, շատ լավ գիտակցելով` կարող են լինել զոհեր. Միրհդատ Մադաթյան Պողոս Պողոսյանի սպանության գործով դատախազությունը նոր դատաքննության պահանջով բողոք է ներկայացրել «Այս բոլոր սպանությունների և ինքասպանությունների տակից դուրս գալու համար իշխանությունը ունի երեք տարբերակ» Վարազ որսած տղամարդը բերման է ենթարկվել (տեսանյութ) Կհրապարակվի հունվարի 21-ին Ոչ ոք մեր բերանը չի կարող փակել. Էս ամենը իշխանությունների քթից դուրս է գալու. Արմեն Աշոտյան (video) Նիկոլ Փաշինյանի կողմից կա հանձնարարություն մերժել Թավադյանի բողոքը.Հարություն Հարությունյան (video) Ո՞ւմ էր խանգարում Գեորգի Կուտոյանը (տեսանյութ)
Ամենաընթերցվածները
Շուտով
Հունվարի 21-ին՝ ժամը 12:00-ին Հայելի ակումբի հյուրն է Երկիր Ծիրանի կուսակցության նախագահ Զարուհի Փոստանջյանը: Թեմա` ԱԱԾ նախկին տնօրեն Գեորգի Կուտոյանի մահվան դեպք, հարցադրումներ, պատճառներ, հետևանքներ, հասարակական-քաղաքական մթնոլորտ: Ոտնձգություններ ԶԼՄ-ների հանդեպ, դատական պրոցեսներ: Հունվարի 21-ին՝ ժամը 11:00-ին Հայելի ակումբի հյուրերն են «Այլընտրանքային նախագծեր խումբ» անդամ Նարեկ Մանթաշյանը և սոցիոլոգ Ահարոն Ադիբեկյանը: Թեմա` ԱԱԾ նախկին տնօրեն Գեորգի Կուտոյանի մահվան դեպք, հարցադրումներ, պատճառներ, հետևանքներ, հասարակական-քաղաքական մթնոլորտ: Ոտնձգություններ ԶԼՄ-ների հանդեպ, դատական պրոցեսներ: Հունվարի 21-ին՝ ժամը 13:00-ին Հայելի ակումբի հյուրերն են քաղտեխնոլոգ Կարեն Քոչարյանը և «Ադեկվատ» կուսակցության վարչության անդամ Կոնստանտին Տեր-Նակալյանը: Թեմա` ԱԱԾ նախկին տնօրեն Գեորգի Կուտոյանի մահվան դեպք, հարցադրումներ, պատճառներ, հետևանքներ, հասարակական-քաղաքական մթնոլորտ: Ոտնձգություններ ԶԼՄ-ների հանդեպ, դատական պրոցեսներ: Հունվարի 21-ին, ժամը 12:00-ին Հայաստանի ազգային գրադարանիվարչական մասնաշենքի 1-ին հարկում պաշտոնապես կբացվիգրքափոխանակության անկյուն:Գրքափոխանակության անկյունը կգործի հետեւյալ սկզբունքով. բացդարակներում դրված կլինեն արժեքավոր հրատարակություններ՝ հայերեն ևօտար լեզուներով գրքեր, կերպարվեստին վերաբերող գրականություն,մատենագիտական հրատարակություններ և այլն: Գրքերից ցանկացածը կարողէ հայտնվել քո գրադարակում, եթե դրա փոխարեն առաջարկես մեկ այլ գիրք, որըԱզգային գրադարանու... Հունվարի 21-ին ժամը 13:00 Փաստարկ մամուլի ակումբի հյուրն է տնտեսագիտության դոկտոր, պրոֆեսոր Թաթուլ Մանասերյանը: ԹԵՄԱ՝ ամփոփ դիտարկումներ ՀՀ տնտեսական իրողությունների և սպասումների շուրջ: հունվարի 21-ին, ժամը 15:30-ին Թումո Երևանում (հասցե` Հալաբյան 16) և KfW բանկի Բեռլինի ներկայացուցչությունում զուգահեռաբար: Երկու երկրում այն կհեռարձակվի ուղիղ եթերում` հայերեն-գերմաներեն-հայերեն համաժամանակյա թարգմանությամբ: Հունվարի 21-ին, ժամը 11:00-ին, Sputnik Արմենիա մուլտիմեդիոն մամուլի կենտրոնում տեղի կունենա ասուլիս ՝ «ՀՀ աշխատաշուկա․ ակտիվության վերլուծություն, աշխատավարձեր, թվայնացման հեռանկարներ» թեմայով։ Ինչպե՞ս է զարգանում աշխատաշուկան Հայաստանում: Ո՞ր մասնագիտություններն են ամենաբարձր վարձատրվողները: Ի՞նչ մասնաբաժին են զբաղեցնում միգրանտները նոր աշխատատեղերի բաշխման մեջ: Այս և այլ հարցերին կպատասխանեն տեխնիկական գիտությունների թեկնածու, աշխատաշուկայի մասնագիտացված վերլուծությամբ զբաղվող staff.am կ... Հունվարի 21-ին ժամը 11:00 Փաստարկ մամուլի ակումբի հյուրն է քաղաքագետ Սերգեյ Շաքարյանցը: ԹԵՄԱ՝ Իրանի և Սիրիայի շուրջ զարգացումների հնարավոր հետևանքները տարածաշրջանային գործընթացների վրա: Ժամը 12:00՝ Հայրենական ապրանք արտադրողների միության նախագահ Վազգեն Սաֆարյանը: ԹԵՄԱ՝ ս.թ. հունվարի 1-ից երրորդ (ոչ եվրասիական) երկրներից Հայաստան ներկրվող ավելի քան 750 անուն ապրանքների մաքսատուրքերի փափոխման գործընթացը՝ հայրենական տնտեսվարողների տեսանկունից: ՀՈՒՆՎԱՐԻ 21-ին` ժամը 11:00-ին, «Արմենպրես» պետական լրատվական գործակալության մամուլի սրահում տեղի կունենա Ա. Շահինյանի անվան ֆիզիկամաթեմատիկական դպրոցի մաթեմատիկայի ուսուցիչ, միջազգային օլիմպիադայում Հայաստանի թիմի ղեկավար Սուրեն Գրիգորյանի, «Քվանտ» վարժարանի ֆիզիկայի ուսուցիչ, թիմի ղեկավար Էդգար Վարդանյանի, մեդալակիրներ Ալեքսանդր Աբելյանի, Լորետա Արզումանյանի, Էլեն Պետիկյանի մամուլի ասուլիսը: Թեմա.- Միջազգային օլիմպիադայից Հայաստանի դպրոցականները վերադարձել են 18 մեդալով: Հունվարի 21-ին՝ ժամը 12:00-ին, «Հենարան» մամուլի ակումբում կհյուրընկալվի ՍԱՊԾ առաջին պետ Գրիգոր Գրիգորյանը: ԹԵՄԱ՝ այս տարվա հունվարի 15-ից սպանդանոցային մորթը մսի վաճառքով զբաղվողների համար պարտադիր է դարձել. Սննդի անվտանգության տեսչական մարմնի այս որոշումը բողոքի ալիք է բարձրացրել: