Հայոց Ցեղասպանությունը՝ Թրամփ-էրդողան հետագա հարաբերությունների արանքում. Կհաղթի՞ աշխարհաքաղաքական պրագմատիզմը

Եզակի դեպք, երբ դեմոկրատներն ու հանրապետականները համակարծիք են, - այսպիսին է ամերիկյան մամուլի գնահատականը՝ ԱՄՆ Կոնգրեսի Ներկայացուցիչների պալատում հոկտեմբերի 29-ին կայացած քվեարկությանը, երբ ձայների մեծամասնությամբ ընդունվեց Հայոց ցեղասպանությունը ճանաչող բանաձևը «Բանաձևի ընդունումը Կապիտոլիումում արձանագրված երկկուսակցական փոխհամաձայնության եզակի մի օրինակ էր: Դա տեղի ունեցավ իմպիչմենթի հիմքերի հետաքննության ֆոնին, երբ պառակտումը երկու կուսակցությունների միջև է՛լ ավելի է խորացել», - գրել էր The New York Times-ը: «Երբ բանաձևն ընդունվեց, արտաքին հարաբերությունների հանձնաժողովում ներկայացված ամենաբարձրաստիճան հանրապետականը` Տեքսասից ընտրված Մայքլ ՄըքՔոուլը, որ վերջին շաբաթներին դեմոկրատների հետ իմպիչմենթի թեմայով թեժ բանավեճերի մեջ է, հատեց դահլիճը, գրկախառնվեց խոսնակ Նենսի Փելոսիի հետ և սեղմեց Ադամ Շիֆի ձեռքը», - գրում է The New York Times-ը:

Հիշեցնենք, Լոս Անջելեսի հայկական շրջաններից ընտրված Ադամ Շիֆը Դոնալդ Թրամփի պաշտոնանկության գործընթացի գլխավոր նախաձեռնողներից մեկն է: Անդրադառնալով քվեարկությանը՝ թերթը նաև գրում է․ - «Սիրիայի հյուսիսում Թուրքիայի արյունալի հարձակումների ֆոնին որոշ օրենսդիրներ մտահոգիչ զուգահեռներ են անցկացնում Հայոց ցեղասպանության և քրդական ուժերի կողմից հնչեցվող դառնագին զգուշացումների միջև, որոնց համաձայն՝ ամերիկյան զորքերի դուրսբերումը կարող է հանգեցնել էթնիկ զտումների»:

«Բանաձևի շուրջ ողջ դինամիկան փոխեց նախագահ Թրամփը` ընդամենը մեկ հեռախոսազանգով, երբ առանց Կոնգրեսի հետ խորհրդակցելու, Թուրքիայի նախագահ Էրդողանի հետ զրույցի ժամանակ համաձայնեց դուրս բերել ամերիկյան ստորաբաժանումները Հյուսիսային Սիրիայից` հնարավորություն տալով թուրքերին գրոհել տարածաշրջանում ամերիկացիների գլխավոր դաշնակիցը հանդիսացող քրդերի հենակետերը», - գրում է The Washington Post-ը:

Թերթի գնահատմամբ՝ բանաձևի ընդունումը վկայեց, որ թուրքական կողմի տարիներ շարունակ ձեռնարկած հակաքայլերը արդյունավետ չէին: «Այս անգամ հանրապետականներից միայն 11-ը ականջալուր եղան [բանաձևի ընդունման դեմ հնչող փաստարկներին]: Նրանց մեծամասնությունը Սպիտակ տան ամենահավատարիմ դաշնակիցներն էին», - ըստ «Ազատության»՝ գրում է The Washington Post-ը՝ նշելով, որ դրանցից մեկը Ներկայացուցիչների տան նորաթուխ անդամ, փոխնախագահ Մայք Փենսի եղբայր Գրեգ Փենսն է:

Թրամփին աջակցող լրատվամիջոցները քննադատում են դեմոկրատ կոնգրեսականներին, որոնք ձեռնպահ էին քվեարկել: Քննադատության հիմնական թիրախը Մինեսոտայից ընտրված կոնգրեսական, սոմալիական ծագում ունեցող 38-ամյա Իլհան Օմարն է: «Իր դիրքորոշումը հստակեցնող հայտարարության մեջ Օմարն անգամ կասկածի տակ է առնում մեկ դար առաջ օսմանցի թուրքերի կողմից հայերի սպանությունների փաստը», - գրում է Fox News-ը: «Ցեղասպանության համար պատասխանատվությունը և դրա ճանաչումը չպետք է քաղաքական պայքարի առարկա դառնան: Դրանք պետք է հիմնված լինեն գիտական կոնսենսուսի վրա` աշխարհաքաղաքական քաշքշուկից հեռու», - Օմարի խոսքերն է մեջբերում Fox News հեռուստակայանը: The Boston Globe-ի գնահատմամբ ևս՝ Սպիտակ տան վերջին գործողությունները դարձան այն հիմնական խթանը, որի շնորհիվ Հայոց ցեղասպանության ճանաչման բանաձևը, ի տարբերություն նախորդ տարիների, Կապիտոլիումում լուրջ հակազդեցության չարժանացավ:

«Ընդամենը մի քանի շաբաթում Թրամփի կողմից քրդերին լքելու հետևանքով ծագած ցասումը հանգեցրեց հանրապետականների և դեմոկրատների հազվադեպ միավորման», - գրում է The Boston Globe-ի հոդվածագիրը: «Չնայած ցեղասպանության ճանաչման բանաձևը Սենատի օրակարգում ընդգրկելու ծրագրեր առայժմ չկան, այնուհանդերձ, 405 կողմ, 11 դեմ ձայների հարաբերակցությամբ քվեարկությունը շատ լուրջ մի ուղերձ էր», - կոնգրեսական Ադամ Շիֆի խոսքերն է մեջբերում The Los Angeles Times-ը: «Այսօր թուրքական լոբբին շատ քիչ բարեկամներ ու դաշնակիցներ ունի», - Շիֆի խոսքերն է մեջբերում թերթը:

«Տարիներ շարունակ թուրքական կառավարությունը հաջողությամբ էր կիրառում լոբբիստական ջանքերը` կանխելով կոնգրեսական բանաձևերի ընդունումը», - գրում է USA Today պարբերականը` հիշեցնելով «ազդեցության բարդ լծակների վրա հիմնված այն արշավների մասին, որոնց թիրախում ԱՄՆ նախագահներն ու օրենսդիրներն էին»: Այդ ամենը, սակայն, պարբերականի գնահատմամբ, այլևս անցյալում է:

«Ամերիկյան պատժամիջոցները և ցեղասպանության բանաձևը կրկնակի հարված դարձան Թուրքիայի համար», - USA Today-ի հետ զրույցում նշում է Վաշինգտոնում գործող Ռազմավարական և միջազգային հետազոտությունների կենտրոնի փորձագետ Բյուլենթ Ալիռիզան: The Wall Street Journal-ը մեջբերում է հայկական և ասորական արմատներ ունեցող կոնգրեսական Աննա Էշուի` քվեարկությունից անմիջապես հետո Twitter-ում արած գրառումը: «Ես այս օրվան սպասել եմ 27 տարի` Կոնգրեսի անդամ ընտրվելու պահից», - գրել է Էշուն:

ԱՄՆ նախկին փոխնախագահ, 2020-ի նախագահական ընտրություններում Դեմոկրատական կուսակցությունից նախագահի թեկնածու Ջո Բայդենը ողջունել է Կոնգրեսի Ներկայացուցիչների պալատում հոկտեմբերի 29-ին կայացած քվեարկության արդյունքում ձայների մեծամասնությամբ Հայոց ցեղասպանությունը ճանաչող բանաձևի ընդունումը։ «Ողջունում եմ Ներկայացուցիչների պալատի կողմից 1915-1923թթ. հայերի դեմ իրականացված ցեղասպանությունը ճանաչող և դատապարտող բանաձևի ընդունումը: Ընդունելով ցեղասպանության փաստը՝ մենք հարգանքի տուրք ենք մատուցում զոհերի հիշատակին և երդվում՝ այլևս երբեք»,- գրել է նա իր թվիթերյան էջում:
Ռուս փորձագետները և անդրադառնում են բանաձևի ընդունմանը: Արևելագետ, Մերձավոր Արևելքի ինստիտուտի նախագահ Եվգենի Սատանովսկին կարծիք է հայտնել, որ ԱՄՆ Կոնգրեսի Ներկայացուցիչների պալատում անցկացված քվեարկությունը մասամբ ուղղել է Հայոց ցեղասպանության չճանաչման հետ կապված անարդարությունը։ Փորձագետի կարծիքով՝ բանաձևի հետագա ճակատագիրը՝ հնարավոր քվեարկությունը Սենատում, ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի վերաբերմունքը բանաձևին, կախված կլինի ամերիկյան քաղաքականության իրողություններից։ «Ամեն դեպքում թուրք-ամերիկյան հարաբերությունների կտրուկ վատթարացումը և Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի բարդ անձնական հարաբերությունները և՛ նախագահ Օբամայի, և՛ Թրամփի հետ որոշ հավանականություն են ստեղծում, որ արդարությունը կհաղթանակի»,- ասել է Սատանովսկին։ Նրա խոսքով՝ Ցեղասպանության հարցում արդարությունը կհաղթանակի ոչ թե այն պատճառով, որ այդպես պետք է լիներ, այլ որովհետև այդպես են դասավորվում հանգամանքները։

Մետաքսյա Շալունց

դիտվել է 811 անգամ
Լրահոս
Հիմնական ֆավորիտները «Սերժ Սարգսյանի եւ Ռոբերտ Քոչարյանի, նրանց թիմերի միջեւ տարաձայնություն չկա» ԱԱԾ-ն որակազրկվել է Մեր լավ բարեկամի՝ ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղար Անտոնիո Գուտերեշի հետ. Փաշինյան (լուսանկար) «Խաղաղ լուծում Արցախի հիմնախնդրին պարզապես չկա». Սուրեն Սարգսյան Ավտովթար՝ Երևան-Մեղրի ավտոճանապարհին Ի՞նչ եկամուտներ ու միջոցներ ունի փրկարար ծառայության նորանշանակ տնօրենը Հրաժարում հրաժարականից․ ինչ են հորդորել Հայկ Հովհաննիսյանին Եթե երկրի գործերը լավացել են, ապա ում ուղղել այդ լրացուցիչ միջոցները եթե ոչ թոշակառուների․ Տիգրան Ուրիխանյան (տեսանյութ) Երբ նախագահ Մակրոնի անունից տրվող պետական ճաշը եզրափակվում է Շառլ Ազնավուրի ստեղծագործությամբ. Փաշինյան (տեսանյութ) Փաշինյանը սելֆի է հրապարակել Էմանուել Մակրոնի և Լուիզ Մուշիկիվաբոյի հետ Նոր փո՞ւլ է սկսվում Աղմկահարույց նախագիծն ԱԺ օրակարգում չկա Մեկնարկել է ԱԺ նիստը․ ՈՒՂԻՂ Օպտիմալացման քողի ներքո կառավարությունն ուռճացնում է պետական ապարատը ԵԱՏՄ-ից ճոխ նվիրատվությունը փոխվարչապետը «քոռ ու փուչ է» արել «Հայոց եկեղեցու պատմության» փոխարեն, իբրև փոխզիջումային տարբերակ, կառաջարկվի նոր առարկա Բողոքի ակցիաներ՝ հանրապետությունով մեկ Վարչապետից հրահանգ է իջեցվել՝ Ամանորը նշել Հայաստանում Վարչապետը սխալ է ասե՞լ.պարզաբանում ԵՊՀ-ն ալեկոծված է. համալսարանից չպետք է «թիվ» գնա վերեւներ Պետական եկամուտի նոր տեսակ. գրավի դիմաց ազատ արձակում Նիկոլն ու իր «թայֆեն» միայն իրենց ուղեղում աղքատությունը հաղթահարեցին ու անում են քայլեր, որոնք իրենցից ժողովուրդը չէր պահանջել. Մենուա Հարությունյան (տեսանյութ) «Քամիշլիում՝ հայկական եկեղեցու հարակից տարածքում, պայթյուն է տեղի ունեցել». Մխիթար Հայրապետյան «Այսօրվանից արդեն չեմ աշխատում Կադաստրի կոմիտեում». Ռուզաննա Խաչատրյան
Ամենաընթերցվածները
Շուտով
Նոյեմբերի 12-ին՝ ժամը 12:00-ին, Հայելի ակումբի հյուրերն են քաղաքական գործիչ Կարինե Հակոբյանը, Վ. Հովհաննիսյանը, Ռ. Բաբայանը: Թեմա՝ Ուսանողները պահանջում են ԿԳՄՍ նախարարի հրաժարականը, նախարարի պատասխանը, ՌԴ ԱԳ նախարար Սերգեյ Լավրովի այցը Հայաստան Նոյեմբերի 12-ին՝ ժամը 13:00-ին, Հայելի ակումբի հյուրերն են «Քաղաքացիական գիտակցություն» ՀԿ նախագահ Նարեկ Սամսոնյանը, գրականագետ Դավիթ գասպարյանը և գրող, հրապարակախոս Մերուժան Տեր Գուլանյանը: Թեմա՝ Ուսանողները պահանջում են ԿԳՄՍ նախարարի հրաժարականը, նախարարի պատասխանը, ինչ են առաջարկում բանախոսները Նոյեմբերի 12-ին՝ ժամը 11:00-ին, Հայելի ակումբի հյուրերն են հոգեբան Միհրդատ Մադաթյանը, «Ադեկվադ» կուսակցության նախաձեռնող խմբի անդամ Լիկա Թումանյանը և Կ. Քոչարյանը: Թեմա՝ Ուսանողները պահանջում են ԿԳՄՍ նախարարի հրաժարականը, նախարարի պատասխանը, վարչապետի մոտեցումներն այդ հարցին Նոյեմբերի 12-ին, ժ. 11.00-ն Sputnik Արմենիա մուլտիմեդիոն մամուլի կենտրոնում կկայանա մամուլի սուլիս, որի ընթացքում խոսք կգնա Արագածոտնի մարզի Լուսագյուղ համայնքը էկո-գյուղի վերածելու մասին: Ասուլիսին բանախոսներն են. 1. Armenian future բարեգործական հիմնադրամի տնօրեն Մերուժան Բադալյանը, 2. Հիմնադրամի մամուլի խոսնակ Արամ Չախոյանը, 3. «Ստորակետ» ճարտարապետական ստուդիայի համահիմնադիր և տնօրեն Մերուժան Մինասյանը։ Նոյեմբերի 12-ին՝ ժամը 11-ին, Բլից ինֆո մամուլի ակումբի հյուրն է Հայ-ռուսական համալսարանի համաշխարհային քաղաքականության եւ միջազգային հարաբերությունների ամբիոնի վարիչ, ՀՀ Արտակարգ եւ լիազոր դեսպան Արման Նավասարդյանը: Թեման՝ հայ-ռուսական հարաբերություններ, ՌԴ ԱԳՆ ղեկավար Ս. Լավրովի այցը Հայաստան եւ ուղերձները: Հասցե՝ Արշակունյաց- 2, Տիգրան Մեծ հրատարակչություն, 418 սենյակ: Հեռ.098-35-61-21 Նոյեմբերի 12-ին՝ ժամը 12:00-ին, «Մեդիա կենտրոնում» տեղի կունենա հարցազրույց-ասուլիս՝ «Այդ ու՞ր՝ առանց քաղաքական գնահատականի ու անցումային արդարադատության» թեմայով։ Բանախոս՝ Արթուր Սաքունց՝ Հելսինկյան քաղաքացիական ասամբլեայի Վանաձորի գրասենյակի նախագահ Նոյեմբերի 12-ին՝ ժամը 16:00-ին, Հայ-Չինական բարեկամության դպրոցում (հասցեն՝ Երևան Զաքարիա Քանաքեռցու (Սարկավագի) փողոց, 14 շենք) տեղի կունենա «Ճանաչիր Չինաստանը» մրցույթի մրցանակաբաշխության հանդիսավոր արարողությունը: Ներկա կլինեն ՀՀ-ում Չինաստանի արտակարգ և լիազոր դեսպան Թիան Էրլունը, «Արմենպրես»-ի տնօրեն Արամ Անանյանը և ԵՊԼՀ Կոնֆուցիուսի ինստիտուտի տնօրեն Գոռ Սարգսյանը: Նոյեմբերի 12-ին՝ ժամը 12:00-ին, «Հենարան» մամուլի ակումբում կհյուրընկալվի ՀՀԿ ԵԿ ղեկավար Հայկ Մամիջանյանը: ԹԵՄԱ՝ ՀՀԿ երիտթևի բողոքի ակցիան ՀՀ ԱԳՆ-ի դիմաց. ՀՀԿ ԵԿ հետագա քայլերը ակցիայի շրջանակում. ի՞նչ զարգացումներ են սպասվում. ներքաղաքական զարգացումներն ու ՀՀԿ ԵԿ բողոքի ակցիան քաղաքական օրակարգի համատեքստում: ՆՈՅՄԵԲԵՐԻ 11-ին՝ ժամը 12:00-ին, «Արմենպրես» պետական լրատվական գործակալության մամուլի սրահում տեղի կունենա Վերականգնվող էներգետիկայի և էներգախնայողության հիմնադրամի տնօրեն Կարեն Ասատրյանի ասուլիսը: ԹԵՄԱ.- Նոյեմբերի 11-ը Էներգախնայողության միջազգային օրն է. էներգախնայողության, վերականգնվող էներգետիկայի ոլորտի ձեռբերումները, խնդիրներն ու առաջիկա անելիքները: Նոյեմբերի 11-ին՝ ժամը 13:00-ին, Պոստ Սկրիպտում մամուլի ակումբում ԲՀԿ խմբակցության պատգամավոր Սերգեյ Բագրատյանը կխոսի ներքաղաքական զարգացումների եւ 2020թ․բյուջեի նախագծի մասին։