Հայաստանը՝ պառակտվող քաղաքակրթությու՞ն

ՀԱՅԱՍՏԱՆԸ՝ ՊԱՌԱԿՏՎՈՂ ՔԱՂԱՔԱԿՐԹՈՒԹՅՈՒ՞Ն

2018 թվականի իշխանափոխությունից հետո հաճախ է խոսվում հասարակության պառակտման մասին: Իրոք, նման փոթորկալից իրադարձությունները օբյեկտիվորեն չէին կարող իրենց հետքը չթողնել հանրային կյանքի դրսևուրումների և հասարակության սոցիոլոգիական կառուցվածքի վրա:

Հայաստանի ներքին քաղաքական կյանքում իրական քաղաքական բևեռվածություն հաճախ է եղել: Հայ հասարակությունը անոդ vs կատոդ սկզբունքով տարբեր ուժգնությամբ բևեռացված էր և 1996-ին, և 1998-ին, և 2003-ին, և մասամբ՝ 2013-ին: Իսկ 2008 թավականի քաղաքական ցնցումը և առաջացած անջրպետները նախադեպը չունեին մեր նորագույն պատմության մեջ:

Սակայն այն, ինչ 2018 թվականի ապրիլից այս կողմ կատարվում է մեր երկրում լոկ հետցնցումային քաղաքական տարանջատումներ չեն և սրանով են այսօրվա իրողությունները տարբերվում նախորդներից և դառնում առավել վտանգավոր:

Ի՞նչ է կտարվում այսօր: Իմ կարծիքով, բոլոր նախորդ քաղաքական բևեռացումները ունեին բացառապես քաղաքական իմաստ և նշանակությւոն: Լևոնականներն ու վազգենականները, քոչարյանականներն ու դեմիրճյանականները, սարգսյանականներն ու լևոնականները իրենց սոցաիլ-կենցաղային մշակույթում, իրենց մտածելակերպի արքետիպերում հիմնականում ընդհանրական էին, նույնական:

Առկա պոլյարիզացիաները բացառապես քաղաքական էին և չէին առնչվում մտածելակերպային, ազգային, ավանդական և պատրիարքալ հիմքերին: Հայ հասարակությունն իր պետականաշինության վերևի հարկերում բաժանված լինելով ըստ քաղաքական ճաշակի և նախընտրությունների, իր բազիսում, իր հիմնահարկում և ֆունդամենտում ուներ իր անցյալի, իր արժեհամակարգի, իր սոցիալ-կենցաղային մշակույթի համընդհանուր չգրված, սակայն խորը արմատավորված ալգորիթմներ:

Լևոնականներն ու վազգենականները, քոչարյանականներն ու դեմիրճյանականները, սարգսյանականներն ու լևոնականները՝ բոլորը, վերջիվերջո, "միջին վիճակագրական հայեր" էին:

Այն, ինչի ականատեսն ենք այսօր մենք, իր էությամբ ամբողջությամբ այլ երևույթ է և շատ ավելի խորն է, քան պարզապես քաղաքական հիմքով հասարակության շարունակվող տրոհման գործընթաց: Ես հակված եմ կոչել այսօրվա իրավիճակը “քաղաքակրթական պատռվածք”: Հետիշխանափոխական Հայաստանում “բարի-չար”, “լավ-վատ”, “ճիշտ-սխալ” կոորդինատային առանցքներում առաջացել են ճգնաժամային ճողվածքներ:

Գաղտնիք չէ, որ կայացած հասարակությունները առաջնորդվում են ոչ միայն գրված օրենքներով, այլև հազարամյակների ընթացքում առաջացած, մշակված և հանրային նորմ դարձած բազում չգրված օրենքներով: Ու հենց այդ չգրված օրենքների ավանդական համակարգն է այսօր խորը ճգնաժամի մեջ: Ավանդական հասարակական բարոյագիտության և բարեվարքության համակարգերը հոգեվարքի մեջ են, նախկին “չիկարելիները” իրենց տեղն են զիջել “կուզեմկանեմներին”: Բավական է դուրս գալ փողոց, կամ մեքենա վարել, կամ այցելել հասարականան վայր, կամ պարզապես շփվել երբեմն ծանոթ-ընկեր-բարեկամ ձևաչափով, և նկատելի է դառնում հանրային այդ չարորակ տրանսֆորմացիան:

Եվ սա պարզապես "մակարդակի", դաստիարակության կամ կրթության հարց չէ: Սա լրիվ ուրիշ օպերա է:

Հայաստանը կանգնած է “պառակտված քաղաքակրթություն” դառնալու եզրին, որտեղ մոլեգնող կեղծ-ազատականությանը համառ դիմադրություն է ցուցաբերում հասարակական տրադիցիոնալիզմը: Այս երեևույթը մեզանում գոնե տեսանելի մակարդակում, ի տարբերությւոն այլ նմանօրինակ երկրների, դեռևս աշխարհաքաղաքական չէ: Սակայն դրա արտաքին քաղաքականացումը ապագայում չի բացառվում:

Եվ միանշանակ է, որ նման իրավիճակում հայտնված հասարակությունների դիմադրողականությունը համարժեք չի լինում նրան սպառնացող վտանգներին և եթե այսպես շարունակվեց, ապա պետության իմունային համակարգի գլխին կախված ռիսկերը կարող են ավարտվել աղետով:

Խնդիրը իրականում շատ ավելի ճակատագրական է, քան պարզապես Նիկոլ vs Սերժ, կամ Նիկոլ vs Ռոբերտ, etc քաղաքական դիմակայությունները:

Գրել է Արմեն Աշոտյանը

դիտվել է 400 անգամ
Լրահոս
Նոյեմբերի 9-ին Հայաստանը և Ադրբեջանը երկու նոր փաստաթուղթ են ստորագրելու․ Երևանն ու Բաքուն ճանաչելու են միմյանց սահմաններն ու տարածքային ամբողջականությունը. «Ալիք Մեդիա» Ադրբեջանը սկսել է Քարվաճառ, Աղդամ և Շուշի երկաթգծի կառուցումը Հայերի մի մասի սիրտը արագ-արագ կբաբախի այս տեսանյութը դիտելիս, իսկ մյուս մասը պարզապես չի հասկանա, թե ինչու է այս տղան արտասվում Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատի 12.5% սեփականատերը դատի է տվել վարչապետի աշխատակազմին «Եթե իշխանություններն այդ տարածքը հայկական չեն համարում, եթե մենք գտնվել ենք Ադրբեջանի տարածքում, ի՞նչ իրավական նորմերով է ՔԿ–ն քննում այս գործը»․ Մենուա Հովսեփյան Երբ հարցնում ես, ինչ դեղորայք է ստանում հիվանդը, միանգամից խառնվում են իրար. քաղաքացու ահազանգը Շնորհավոր ծնունդդ, սիրելի Քիմ Քարդաշյան. Արմեն Սարգսյանը շնորհավորել է Քարդաշյանին Թաթոյանին կպնելը Նիկոլի նկարը կախելու ժանրից է՝ միայն թե դուր գան շեֆին Անբուժելի նիկոլապաշտ տգետը . video Ադրբեջանի վաստակավոր արտիստ Իլկինի երաժշտական ուղերձը Նիկոլ Անհողին. video Կոմիտաս՝ Ցեղասպանության զոհը․ BBC-ն անդրադարձել է վարդապետին Պուտինի նոր գաղտնազերծումը. Հայաստանի համար նոր սպառնալիք եփվեց Այս օրակարգով առաջիկայում մեծ հանրահավաք ենք անցկացնելու՝ օրը եկող շաբաթվա ընթացքում կհայտնենք. Իշխան Սաղաթելյան 44-օրյա պատերազմի ընթացքում զոհվածի մայրը հղիության 20-րդ շաբաթում մահացել է COVID-19-ի հետևանքով Ադրբեջանցիները կուտակվում են ձորում․ Շուռնուխի գյուղապետ Այս իշխանությունները երկիրը կառավարում են ոտքի վրա եւ ձեռքի հետ. Սեյրան Օհանյան Առուշ Առուշանյանը կվերցնի՞ պատգամավորական մանդատը Վաշինգտոնը հայտարարել է Իրանի հետ ուղիղ բանակցություններ սկսելու պատրաստակամության մասին Քովիդ վարակով երկու մանկահասակ երեխաներ Գյումրուց տեղափոխվել են Երևան. video ՀԱռաջարկում ենք արձակուրդներին զերծ մնալ ուսուցիչներին դպրոց կանչելուց. Ժաննա Անդրեասյան «Յասին 90» ռումբի օգնությամբ ոչնչացվել են հիպոթետիկ թշնամու կենսական թիրախները Ադրբեջանը պատրաստվում է մեկ հարվածով Սյունիքը, Վայոց Ձորն ու Արցախը ոչնչացնի կամ գրավի. Հրանտ Մելիքյան Օդի ջերմաստիճանը կնվազի 2-3 աստիճանով Ամերիաբանկ. 62.5%-ով ավելի հարկ` նախորդ տարվա համադրելի ժամանակահատվածի համեմատ Ադրբեջանը թաքցնում է գերիների իրական թիվն ու պահման վայրերը. Արարատ Միրզոյան
Ամենաընթերցվածները
Շուտով
Հոկտեմբերի 22-ին, ժամը 11:30-ին Հայելի ակումբի հյուրն է Հայաստան խմբակցության պատգամավոր Քրիստինե Վարդանյանը: Թեմա՝ Փելա սարում դիրքային փոփոխություն, Ադրբեջանից եկող սպառնալիքներ, ՀՀ և Արցախի սահմանների անվտանգությունը. նոր պատերազմի ռիսկերը. Ալիևի հայտարարությունները. թշնամու սպառնալիքները Հոկտեմբերի 22-ին, ժամը 16:00-ին Հայելի ակումբում Hayeli.am-ի գլխավոր խմբագիր Անժելա Թովմասյանը և Politik.am կայքի գլխավոր խմբագիր Բորիս Մուրազին կամփոփեն անցնող շաբաթը, կքննարկեն կարևոր իրադարձությունները Հոկտեմբերի 22-ին, ժամը 15:00-ին Հայելի ակումբի հյուրն է ՊՆ պահեստազորի փոխգնդապետ, «Հայոց ազգային գվարդիայի» հրամանատար Տիգրան Չոբանյանը: Թեմա՝ Փելա սարում դիրքային փոփոխություն, Ադրբեջանից եկող սպառնալիքներ, ՀՀ և Արցախի սահմանների անվտանգությունը. նոր պատերազմի ռիսկերը. Ալիևի հայտարարությունները. թշնամու սպառնալիքները Հոկտեմբերի 22-ին, ժամը 13:00-ին Հայելի ակումբի հյուրն է գնդապետ Սայաթ Շիրինյան: Թեմա՝ Փելա սարում դիրքային փոփոխություն, Ադրբեջանից եկող սպառնալիքներ, ՀՀ և Արցախի սահմանների անվտանգությունը. նոր պատերազմի ռիսկերը. Ալիևի հայտարարությունները. թշնամու սպառնալիքները Հոկտեմբերի 22-ին, ժամը 12:00-ին Հայելի ակումբի հյուրն է «Ռոբերտ Սահակյանց Փրոդաքշն» անիմացիոն ստուդիայի ղեկավար, մուլտիպլիկատոր Դավիթ Սահակյանցը: Թեմա՝ Փելա սարում դիրքային փոփոխություն, Ադրբեջանից եկող սպառնալիքներ, ՀՀ և Արցախի սահմանների անվտանգությունը. նոր պատերազմի ռիսկերը. Ալիևի հայտարարությունները. թշնամու սպառնալիքները Հոկտեմբերի 22-ին՝ ժամը 11:00-ին, «Հենարան» մամուլի ակումբում կհյուրընկալվի «Պատիվ ունեմ» խմբակցության պատգամավոր Տիգրան Աբրահամյանը: ԹԵՄԱ՝ ՀՀ և Արցախի սահմանների անվտանգությունը. նոր պատերազմի ռիսկերը. Ալիևի հայտարարությունները. թշնամու սպառնալիքները: Հոկտեմբերի 21-ին, ժամը 12:30-ին Հայելի ակումբի հյուրն է իրավապաշտպան Ռուբեն Մելիքյանը : Թեմա՝ Գերիների վերադարձը, ՏԻՄ ընտրություններ ՀՀ-ում, Փելա սարում դիրքային փոփոխություն, Ադրբեջանից եկող սպառնալիքներ Հոկտեմբերի 21-ին, ժամը 11:30-ին Հայելի ակումբի հյուրն է քաղաքական ակտիվիստ, մեկնաբան Սոնա Աղեկյանը: Թեմա՝ Գերիների վերադարձը, ՏԻՄ ընտրություններ ՀՀ-ում, Փելա սարում դիրքային փոփոխություն, Ադրբեջանից եկող սպառնալիքներ Հոկտեմբերի 21-ին, ժամը 11:00-ին Հայելի ակումբի հյուրն է ԱԺ պատգամավոր Ագնեսա Խամոյանը: Թեմա՝ Գերիների վերադարձը, ՏԻՄ ընտրություններ ՀՀ-ում, Փելա սարում դիրքային փոփոխություն, Ադրբեջանից եկող սպառնալիքներ Հոկտեմբերի 20-ին, ժամը 13:00-ին Հայելի ակումբի հյուրն է Վերլուծաբան Էդիկ Անդրեասյանը: Թեմա՝ Գերիների վերադարձը, ՏԻՄ ընտրություններ ՀՀ-ում, Գորիսում և Գյումրիում ՔՊ-ի տարած խայտառակ պարտությունը, երկրում տիրող հոգեբանական մթնոլորտը
Հետևեք մեզ Facebook-ում https://www.facebook.com/hayeliclub