Ինչո՞ւ է հիմա ՊԵԿ-ը հիշել թերի պլանավորման մասին

«168 Ժամ»-ը գրում է․ «Պետեկամուտների կոմիտեն (ՊԵԿ) շուրջ 63 մլրդ դրամով ավելի հարկային եկամուտ է ապահովել այս տարվա առաջին կեսին, քան նախատեսված է եղել պետական բյուջեով։ Վեց ամսում կատարվել է ամբողջ տարվա կտրվածքով կանխատեսված գերակատարումը։ Թվում է, թե փայլուն արդյունք է։ Բայց արդյո՞ք այդպես է։

Հարկային եկամուտների պլանը, անշուշտ, միշտ էլ կարելի է գերակատարել։ Դրա համար ընդամենն անհրաժեշտ է նախապես ավելի քիչ եկամուտ պլանավորել։ Իսկ հետո կարելի է ավելի հավաքել և հայտարարել, որ պլանը գերակատարվել է։ Իհարկե, դրանից շատ բան չի փոխվի, բայց կարևորը՝ հասարակությունը կտեսնի, թե որքան լավ է աշխատում կառավարությունը։

Ի դեպ, այս տարի կարծես փոխվել է մոտեցումը նաև բյուջեի եկամուտների ճշգրտման առումով։ Սովորաբար ամեն տարվա սկզբին կառավարությունը՝ տարբեր գործոններով պայմանավորված, ճշգրտումներ է մտցնում բյուջեի ցուցանիշներում։ Թեև այս տարի ևս նման ճշգրտում կատարվել է, այնուհանդերձ ցուցանիշների փոփոխությունն անհամեմատ համեստ է. ի սկզբանե պլանավորված 1 տրիլիոն 403 մլրդ դրամից հարկային եկամուտները հասցվել են 1 տրիլիոն 407 միլիարդի։ Ճշգրտումը կազմել է ընդամենը 4 մլրդ դրամ։

Որպեսզի պարզ լինի՝ շատ է, թե քիչ, ներկայացնենք անցած տարվա ցուցանիշները. 2018թ. պետական բյուջեով ի սկզբանե պլանավորված էր հավաքել 1 տրիլիոն 248 մլրդ դրամի հարկային եկամուտ և պետտուրք, սակայն ճշգրտումների արդյունքում այն ավելացվեց ևս 13,9 միլիարդով։ Թերևս, դրա հետևանքով էլ Պետեկամուտների կոմիտեն չկարողացավ ամբողջությամբ կատարել բյուջեի հարկային եկամուտների պլանը։ Մի կողմից՝ նման իրավիճակի առջև չկանգնելու, մյուս կողմից` եկամուտների ավելի բարձր գերակատարում ցույց տալու համար էլ, ըստ էության, այս տարի ընտրվել է ավելի համեստ ճշգրտումներ կատարելու տարբերակը։

Բյուջեի եկամուտների գերակատարման մասին վարչապետը հայտարարեց դեռևս մի քանի ամիս առաջ։ Նախապես խոսքը 40 մլրդ դրամի մասին էր, որը հետո ավելացվեց ևս 22 միլիարդով։

Ըստ էության, առաջին կիսամյակի գերակատարումն այդքան էլ կազմել է։ Նույնիսկ մի փոքր էլ ավելի է հավաքվել։

Եթե առաջին կիսամյակում է հավաքվել այդքան ավելի գումար, ապա տրամաբանորեն մուտքերի գերակատարումը պետք է պահպանվեր նաև հետագա ամիսներին։ Բայց պարզվում է՝ այդպես չի լինելու, և նման հույսեր չպետք է փայփայել։ Պետեկամուտների կոմիտեի նախագահն արդեն այժմվանից փորձում է ապահովագրել իրեն` հայտարարելով, որ նման սպասելիքներ չպետք է ունենալ։

Ընդհակառակը` երրորդ եռամսյակի պլանավորված ցուցանիշը նույնիսկ կթերակատարվի։ Պատճառը համարվում է հարկային եկամուտների եռամսյակային համամասնությունների ոչ ճիշտ պլանավորումը։

Սրանով ՊԵԿ նախագահը գնդակը տեղափոխում է ՀՀ ֆինանսների նախարարության դաշտ։ Բյուջեի եռամսյակային համամասնությունները պլանավորում է հենց այս նախարարությունը։

Իհարկե, Պետեկամուտների կոմիտեի նախագահի դժգոհությունը տարօրինակ է, որովհետև դատելով Դավիթ Անանյանի հայտարարություններից` ՊԵԿ-ը դրան տվել է իր համաձայնությունը։ Ու զարմանալի է, որ տարվա կեսին նոր կոմիտեի նախագահը հիշել է եռամսյակային համամասնությունների ոչ ճիշտ պլանավորման մասին։ Իսկ ինչո՞ւ նա այդ հարցին չէր անդրադառնում, ասենք` առաջին եռամսյակի ցուցանիշներն ամփոփելու ժամանակ։ Հատկապես որ, գրեթե ամեն տարի նույն իրավիճակն է։

«Երկրորդ եռամսյակը միշտ համարվել է հարկային տարվա հարկային եկամուտների կատարման առումով ամենաարդյունավետ շրջանը։ Հետևաբար` առաջին կիսամյակը պլանավորելիս պետք է համամասնություններն այդ կերպ պլանավորվեին։ Չպետք է երրորդ եռամսյակի մուտքերն ավելի շատ պլանավորվի, քան երկրորդինը,- ասում է ՊԵԿ նախագահը՝ հավելելով,- Միգուցե ծախսերը կատարելու համար այդպիսի ֆինանսական միջոցնե՞ր են պետք եղել։ Համենայն դեպս, մեր գնահատումներով, ցուցանիշների տարբերությունը մոտ 40 մլրդ դրամ է. երկրորդ եռամսյակը պետք է ավելի շատ պլանավորվեր, քան երրորդը»։

Ժամանակին ՊԵԿ նախագահը, անշուշտ, ունեցել է հնարավորություն՝ չհամաձայնելու Ֆինանսների նախարարության ներկայացրած եռամսյակային համամասնությունների կանխատեսման հետ։ Բայց չի արել։ Չի արել, որովհետև հավանաբար այդպես ավելի նպատակահարմար է եղել։ Այդպես վարվելու համար Պետեկամուտների կոմիտեն, անշուշտ, որոշակի պատճառ կարող էր ունենալ։ Դրանով առաջին երկու եռամսյակների հարկային մուտքերի պլանը, չասենք՝ միտումնավոր, բայց նվազեցվել է` հավանաբար ավելի բարձր կատարողական ցույց տալու համար։

Ու դա, կարելի է ասել, կառավարությանը հաջողվել է։ Առաջին կիսամյակում 63 միլիարդի գերակատարումն այդ է ապացուցում։ Այլ հարց է, որ հիմա դրա հետևանքով խնդիրներ են առաջացել երրորդ եռամսյակի համար պլանավորված 373,7 մլրդ դրամ մուտքերը կատարելու առումով։

«Այո, մեր կանխատեսումներով՝ պլանավորված 373 միլիարդից մի 20-25 մլրդ դրամը չի կատարվի, կամ այսօր այդպիսի ռիսկեր կան»,- ասում է Դավիթ Անանյանը։

20-25 միլիարդը, անշուշտ, փոքր գումար չէ։ Ու չնայած տարվա վերջին եռամսյակի համար պլանավորված է հավաքել 382,6 մլրդ դրամ, ավելի շատ, քան նախորդ բոլոր եռամսյակներում, այնուհանդերձ Դավիթ Անանյանը հույս ունի, որ իրենց կհաջողվի երրորդ եռամսյակի թերակատարումը լրացնել տարեվերջին։

Ստացվում է, որ հարկային եկամուտների եռամսյակային համամասնությունները սկզբից մինչև վերջ թերի են պլանավորված։ Ու դրա թիվ մեկ մեղավորը Ֆինանսների նախարարությունն է։

Իհարկե, Ֆինանսների նախարարության նկատմամբ պահանջները միայն դրանով չեն սահմանափակվում։ ՊԵԿ նախագահը խնդիրներ է տեսնում նաև բյուջետային ծախսերի կատարման առումով։

«Որպես Պետական եկամուտների կոմիտեի նախագահ՝ ինձ ավելի շատ հետաքրքրում է, թե հավելյալ և ոչ միայն հավելյալ հավաքագրված գումարներն ի՞նչ արագությամբ, ինչպիսի՞ ժամանակացույցով և ի՞նչ արդյունավետությամբ կարելի է ծախսել, որպեսզի շրջապտույտից հավելյալ հարկային եկամուտներ ունենայինք»,- ասում է նա։

ՊԵԿ-ի նախագահի ասածների մեջ ճշմարտություն կա։ Բյուջեն ծախսերի առումով իսկապես լուրջ խնդիրներ ունի։ Եվ դա ոչ միայն Ֆինանսների նախարարության, այլև կառավարության թերությունն է, որ չի կարողանում ժամանակին կատարել պլանավորված ծախսերը։ Այսօր դրանք էապես հետ են ընկած նախատեսված ժամանակացույցից, ինչը լուրջ խնդիր է տնտեսության, ինչո՞ւ չէ, նաև հարկային ապագա եկամուտների կատարման առումով։ Ստացվում է, որ ՊԵԿ-ը գումարները հանում է տնտեսությունից, տանում բյուջե, բայց դրանք ծախսերի տեսքով ամբողջությամբ չեն վերադառնում շրջանառության մեջ, որպեսզի լրացուցիչ արդյունք ապահովեն։

Նման խնդիր նախկինում ևս եղել է, բայց այն սրվել է հատկապես իշխանափոխությունից հետո։ Կառավարությունը ոչ մի կերպ չի կարողանում բյուջեի ծախսերը վերադարձնել բնականոն հուն։

Թեև դեռ հարց է, թե մինչև տարեվերջ ի՞նչ կմնա նաև բյուջեի հարկային եկամուտների գերակատարումից։ Ոչ մի տրամաբանություն չկա՝ վեց ամսվա արդյունքներով դատողություններ անել տարեկան ցուցանիշների մասին։

Հատկապես որ, արդեն հիմա պարզ է` ինն ամիսների տվյալներով գերակատարումն այլևս 62 մլրդ դրամ չի լինի. այն կնվազի` ըստ ամենայնի կազմելով 37-42 մլրդ դրամ։ Թերևս, դա է պատճառը, որ արդեն այժմ ՊԵԿ նախագահը շտապում է հայտարարել, թե մինչև տարեվերջ հետ կբերեն կորցրած։

Այդպես կլինի՞, թե՞ ոչ, ժամանակը ցույց կտա»։

դիտվել է 456 անգամ
Լրահոս
Գործարարն ինքնասպան է եղել՝ երկտող թողնելով Հրազդանում 82-ամյա կինն ինքնասպանություն է գործել Գավառում 18-ամյա աղջիկը ժավելի սպիրտ է խմել Սոնա Աղեկյանը Հայկ Մարությանի լուսանկարը փակցրեց աղբամանի վրա՝ պահանջելով կատարել իր խոստումը Պարտադիր ժամկետային զինծառայողի մահվան դեպքով հարուցվել է քրգործ. ՔԿ Տեսեք՝ ԱԺ «թալանչի» պատգամավորը եւ ոստիկանության «խմած» աշխատակիցն ինչ են անում օրը ցերեկով (լուսանկար) Հասմիկ Պապյան. Հարցս ուղղում եմ իշխանություններին. սա չկամությո՞ւն է, թշնամա՞նք, անհասկացողությո՞ւն Ողբերգական դեպք. ջրափրկարարական ջոկատի հրամանատարը Ագրիճի գետից դուրս է բերել 44-ամյա տղամարդու դին Դատավորին ասում ես՝վնգստացող,առնետ,փայտով գլուխն ես ջարդում,նա կարող է արդար դատե՞լ.մտավորականների կարծիքը Բոլշևիկների նման են վարվում՝թեկուզ 3 փսլնքոտ,բայց մերը.Դավիթ Գասպարյան Խոզությունը միայն կեղտոտելը չէ,խոզություն է նաև այն բառապաշարը ,որով խոսում են.Ռուբեն Բաբայան.video Ովքեր թուրքի ճանապարհ են փակել, հայրենիք են ազատագրել կանգնեցին ընդամենը ճանապարհ փակող մարդկանց դատաստանի առջև.Դավիթ Գասպարյան.video Հանրայինը հիմա էլ Նիկոլի ու Պետրոսի դուքանն է «Դա մեր հայրենիքի մի մասն է». Էրդողանը բացահայտ կերպով սպառնում է Արմավիրի մարզում քաղաքացին ոստիկանությանն է հանձնել մի ողջ զինանոց Իջևանի «Կոլցո» օպերացիան և Նիկոլի մարտիմեկյան սադրանքը (տեսանյութ) Մեր օրերի Վիշինսկին իր տարերքի մեջ է Մինչ նրանք վիճում են, Հ1–ը լայնորեն լուսաբանում է Փաշինյանի ամեն մի փռշտոցը ՍԴ–ն Փաշինյանին ասաց՝ «չէ». Հ1–ի «անաչառությունը» Բլեֆ է,ո՞ւր է անասունը,փոշի կաթով պանիր են արտադրում,արտահանում.ֆերմեր.video Որպես վարչապետ՝ դու հաշմանդամ, անգործունակ, անպետք մեկն ես Սեփական ժողովրդին խաբելը համարում եմ մեծագույն լկտիություն Փաստերը ցույց են տալիս, որ այդ ԹԱԼԱՆԸ շարունակվում է նաև այսօր Չես հասցնի թանկացնել տրանսպորտը, Հայկո, աշնանը դու կմերժվես ու կհեռացվես. Կարեն Վարդանյան Քաղաքապետը Երևանը դարձնում է շեղված Ազիզյան ընտանիք.Տիգրան Եղոյան
Ամենաընթերցվածները
Շուտով
Հուլիսի 22-ին,ժամը 13:00-ին Հայելի ակումբի հյուրերն են ֆերմերներ Տիգրան Եղոյանը և Տիգրան Սարգսյանը: Թեմա` Ահազանգ. շուկայում վաճառում են բրուցիլոզ հիվանդությամբ վարակված կենդանիների միս: Վայոց ձորի գյուղերում տիրող իրավիճակ հիմնական խնդիրները, անասնապահություն, ֆերմերներն ահազանգում են, որ տեղի ՀԷԿ-երը ոչնչացնում են գյուղատնտեսությունը Հուլիսի 22-ին,ժամը 12:00-ին Հայելի ակումբի հյուրերն են փաստաբան Սևակ Թորոսյանը/Ֆրանսիա/ և սահմանադրագետ Արամ Վարդևանյանը: Թեմա՝Նոր հանգամանքներ Ռոբերտ Քոչարյանի գործում Հուլիսի 22-ին, ժամը 12.00 «Տեսակետ» մամուլի ակումբի հյուրն է Արևելագիտության ինստիտուտի տնօրեն Ռուբեն Սաֆրաստյանը: Թեման՝ «Վերջին զարգացումները Սիրիայում և նրա շուրջ, քրդական խնդիր, այս ամենի ազդեցությունը Հայաստանի վրա, հարակից հարցեր»։ Հուլիսի 22 -ին՝ ժամը 12:00-ին, «Հենարան» մամուլի ակումբում կհյուրընկալվեն երիտասարդ գիտնականներ Սուսաննա Գեւորգյանը, Աստղիկ Զորյանը եւ Հրայր Ազիզբեկյանը: ԹԵՄԱ՝ հեղափոխությունից հետո դադարեցվել է «Երիտասարդ գիտնականների աջակցություն» ծրագրի ֆինանսավորումը. երիտասարդ գիտնականները դիմել են ԿԳՆ, սակայն մինչ օրս խնդրին լուծում չի տրվել: Հուլիսի 22-ին` ժամը 11.00-ին «Զարկերակ» մամուլի ակումբում (Հասցե «ԷԼԻՏ ՊԼԱԶԱ» բիզնես կենտրոն (Քըրքորյան սրահում), մանրամասները 098-50-93-50 հեռախոսահամարով) տեղի կունենա մեդիափորձագետ Տիգրան Քոչարյանի ասուլիսը: Թեմա` ներքաղաքական զարգացումներ: Նիկոլ Փաշինյանի հարցազրույցն ու մեսիջները: Քաղաքական PR: Հուլիսի 22-ին` ժամը 12.00-ին «Զարկերակ» մամուլի ակումբում (Հասցե «ԷԼԻՏ ՊԼԱԶԱ» բիզնես կենտրոն (Քըրքորյան սրահում), մանրամասները 098-50-93-50 հեռախոսահամարով) տեղի կունենա «Օրբելի» կենտրոնի փորձագետ, ադրբեջանագետ Տարոն Հովհաննիսյանի ասուլիսը: Թեմա` ԱՄՆ ներկայացուցիչների պալատի որոշումներն ու հնարավոր զարգացումները: Ադրբեջանին քաղաքացիական ինքնաթիռների խոցումն ու սարքավորումներ չվաճառելը: Հուլիսի 22-ին՝ ժամը 11:30-ին, «Հենարան» մամուլի ակումբում կհյուրընկալվի փաստաբան Լեւոն Բաղդասարյանը: ԹԵՄԱ՝ վերջին օրերին երկրում տիրող իրավական գործընթացները. նոր բացահայտումներ: Հուլիսի 22-ին, ժամը 12:00-ին, «Բլից Ինֆո» մամուլի ակումբի հյուրն է ՀՀ ԱԻՆ-ի «Հրդեհային և տեխնիկական անվտանգության հետաքննության վարչության» պետի տեղակալ Սերգեյ Հայրապետյանը: Թեմա` Հայաստանում տեղի ունեցող հրդեհները: Վիճակագրական ինչպիսի պատկեր ունենք վերջին մեկ ամսում: Կանխարգելիչ միջոցառումներ: Հասցե` Արշակունյաց 2 (Տիգրան Մեծ հրատարակչություն ), 4-րդ հարկ, 418 սենյակ Հուլիսի 22-ին` ժամը 11:00-ին, Պոստ Սկրիպտում մամուլի ակումբում ռազմական փորձագետ Վան Համբարձումյանը կխոսի Նախիջեւանից Ելփին գյուղի ուղղությամբ Ադրբեջանի արձակած կրակոցների, այս ուղղությամբ հակառակորդի դիպուկահարների ակտիվացման մասին, կներկայացնի թե Ադրբեջանը սպառազինության ինչ տեսակների ձեռքբերման համաձայնագրեր է կնքել Բելառուսի հետ, ինչպես նաեւ կանդրադառնա Իրանում ստեղծված պայթունավտանգ իրավիճակին եւ տարածաշրջանի զարգացումներին: Հուլիսի 20-ին` ժամը 11:00-ին, «Պոստ Սկրիպտում» մամուլի ակումբում թուրքագետ Մուշեղ Խուդավերդյանը կխոսի Թուրքիայի կողմից Իրաքյան Քուրդիստանի ռմբակոծման, մինչեւ հուլիսի 23-ը ռուսական S-400 հակահրթիռային համակարգերի նախնական առաքման, այս ֆոնին ԱՄՆ-ի եւ Թուրքիայի հարաբերությունների լարման եւ տարածաշրջանային զարգացումների մասին: