ԱՄՆ-ի գաղտնիքները պայթեցնողը. Մարդ, որ փոխեց աշխարհը

Լոնդոնի ոստիկանությունը ապրիլի 11-ին ձերբակալեց WikiLeaks-ի հիմնադիր Ջուլիան Ասանժին: Էկվադորի իշխանություններն հրաժարվեցին նրան քաղաքական ապաստան տրամադրել:

Հիշեցնենք, որ 2010թ. դեկտեմբերին Ասանժը ձերբակալվել էր լոնդոնյան ոստիկանության կողմից, երբ ինքնակամ ներկայացել էր ոստիկանական բաժանմունք, սակայն 9 օր անց Լոնդոնի Բարձր դատարանը նրան գրավի դիմաց ազատ էր արձակել: 2012-ից, երբ բրիտանական դատարանը որոշել է նրան ձերբակալել և արտահանձնել Շվեդիայի իշխանություններին, Ասանժը թաքնվել էր Լոնդոնում Էկվադորի դեսպանատանը: Սկանդալային կայքի հիմնադիրը չէր լքում դեսպանատան տարածքը, քանի որ ուժի մեջ էր բրիտանական ոստիկանության կողմից նրան ձերբակալելու որոշումը՝ դատարանին չենթարկվելու համար:

Շվեդական դատախազությունը դեռ 2010-ին բռնաբարության մեղադրանք էր առաջադրել Ավստրալիայի քաղաքացի Ջուլիան Ասանժին, ով, սակայն, կտրականապես հերքում է իրեն ներկայացվող մեղադրանքը` պնդելով, որ իր դեմ ճնշումների պատճառը ԱՄՆ Պետդեպարտամենտի գաղտնի աղմկահարույց նամակագրության հրապարակումն էր: 2017թ. Շվեդիայի դատախազությունը կարճել էր Ասանժի դեմ քրեական գործը՝ «քանի դեռ անհնար էր ապահովել Ասանժի ներկայությունը Շվեդիայում»: Շվեդիայի դատախազությունը հայտարարել էր, որ նրա անմեղությունն ապացուցված չէ, և քննությունը կարող է վերսկսվել ցանկացած ժամանակ՝ մինչև 2020 թվականը:

Վաշինգտոնը պահանջում է նրան արտահանձնել ԱՄՆ-ի իրավապահներին: Ձերբակալելուց մի քանի ժամ անց ոստիկանները նրան տարան Վեսթմինսթերի դատարան: Դատարանն Ասանժին մեղավոր ճանաչեց գրավի դիմաց ազատ արձակելու պայմանները խախտելու մեջ, որը տեղի է ունեցել 7 տարի առաջ՝ 2012-ին, երբ բրիտանական դատարանը որոշել էր նրան ձերբակալել և արտահանձնել Շվեդիայի իշխանություններին: Ասանժը, ով գրավի դիմաց ազատ էր արձակվել, թաքնվել էր Լոնդոնում Էկվադորի դեսպանատանը և մինչև այսօր գտնվում էր այնտեղ:
Դատական հաջորդ նիստը նշանակվել է մայիսի 2-ին: Դատարանը նաև հայտնել է, որ Միացյալ Նահանգները մինչև հունիսի 12-ը պետք է ներկայացնեն Ասանժին արտահանձնելու փաստաթղթերը: ԱՄՆ դատախազությունը հայտարարել է, որ Ասանժին մեղադրանք է առաջադրվել 2010-ին դավադրությամբ կառավարական հաստատությունների համակարգիչներ մուտք գործելու փորձերի մեջ: Ըստ մեղադրանքի, գաղտնի նյութեր ձեռք բերելու նպատակով հաքերային հարձակումները նա կատարել է բանակի հետախուզության նախկին վերլուծաբան Չելսի Մենինգի հետ:
Wikileaks-ի հիմնադիր, 47֊ամյա Ջուլիան Ասանժը 2012 թվականից գտնվում էր Լոնդոնում Էդվադորի դեսպանատանը: Էկվադորը, 7 տարի պահելով նրան, հրաժարվեց ապաստան տրամադրել: Էկվադորի նախագահ Լենին Մորենոն թվիթերյան տեսաուղերձում ասել է, թե Ասանժը բազմիցս խախտել է միջազգային կոնվենցիաները, անհարգալից վերաբերմունք է դրսևորել Էկվադորում իրեն բարեկամ կազմակերպությունների հանդեպ և այդ ամենը հանգեցրել է մի իրավիճակի, երբ նրան ապաստան տրամադրելը անընդունելի է և անհնարին: Էկվադորի արտգործնախարարությունը հայտնել է, որ Ասանժին զրկել է քաղաքացիությունից:

Wikileaks-ի թվիթերի էջում ասվում է, որ Էկվադորը անօրինական գործել՝ խախտելով միջազգային իրավունքի նորմերը:

Բրիտանիայի վարչապետ Թերեզա Մեյը ողջունել է Ասանժի ձերբակալումը: - «Միացյալ Թագավորությունում ոչ ոք չի կարող օրենքից վեր լինել», - հայտարարել է Մեյը: Ռուսաստանի արտգործնախարարության մամուլի խոսնակ Մարիա Զախարովան դատապարտել է Ասանժի ձերբակալումը: Ֆեյսբուքի իր էջում Զախարովան գրել է․ - «Դեմոկրատիայի ձեռքը սեղմում է ազատության կոկորդը»:

Ավելի վաղ Wikileaks-ի հիմնադիրը պնդել է, թե իր դեմ հետապնդումները քաղաքական բնույթ են կրում և կապված են 2010-ին դիվանագիտական և զինվորական հարյուր հազարավոր գաղտնի փաստաթղթերի հրապարակման հետ: Էկվադորի նախագահ Լենին Մորենոն ասել է, թե Բրիտանիայի իշխանությունները խոստացել են Ասանժին չարտահանձնել մի երկրի, որտեղ նրան կարող է մահապատիժ սպառնալ: ԱՄՆ-ի դատախազության՝ այսօր հրապարակված մեղադրանքով Ասանժին 5 տարվա ազատազրկում է սպառում:

Լոնդոնում ձերբակալված Wikileaks-ի հիմնադիր Ջուլիան Ասանժը տեղափոխվել է Բելմարշի՝ առավել վտանգավոր հանցագործների համար նախատեսված բանտ: Կալանքի ընթացքում սպասվում է, որ կհրապարակվի արդարադատության խոչընդոտելու գործով վճիռը, ինչպես նաև կորոշվի՝ արդյոք ավստրալացուն ԱՄՆ-ին կարտահանձնեն, թե ոչ: Պաշտպանական կողմը պնդում է, որ Ասանժին արտահանձնել չի կարելի: Փաստաբանները կարծում են, որ Wikileaks-ի հիմնադիրը հետապնդվում է ամերիկյան դիվանագիտական փաստաթղթերը հրապարակելու համար, ու սա վտանգավոր նախադեպ է Միացյալ Նահանգների մասին գրող լրագրողների համար:
Ասանժի գործին հետևում է նաև ՄԱԿ-ի՝ Մարդու իրավունքների հարցերով գերագույն հանձնակատարը: Wikileaks-ի հիմնադրին աջակցող լայնածավալ արշավ է սկսվել աշխարհում, որին միացել են նաև Գերմանիան և Ֆրանսիան:

Դեռ ձերբակալությունից օրեր առաջ Ասանժը հայտարարել էր, որ մահացու սպառնալիքի տակ է գտնվում: Նա նշել է, որ նա 2018 թվականի վերջում մահացու վտանգի մեջ է եղել, սակայն իր ելույթի տեքստը հրապարակվել է ապրիլի 8-ին: Ջուլիան Ասանժն ասել է, որ ինչ-որ մեկը փորձել է ներթափանցել դեսպանատուն, որտեղ ինքը բնակվում է: «Ինձ սպանություն է սպառնում: Սա կատակ չէ», - ասել է Ասանժը: Նա նաև խոստովանել է, որ բրիտանական կողմը ծախսել է ավելի քան 20 մլն դոլար դեսպանատան շենքը գրոհելու համար:

WikiLeaks-ի հիմնադիր և նախկին գլխավոր խմբագիր Ջուլիան Ասանժը ձերբակալվել է Միացյալ Նահանգների՝ արտահանձման վերաբերյալ հայտի հիման վրա, ի վերջո խոստովանեց Սքոթլանդ Յարդի մամուլի ծառայությունը: «47-ամյա Ջուլիան Ասանժը ձերբակալվել է ԱՄՆ-ի անունից՝ Լոնդոնի ոստիկանության կենտրոնական բաժանմունք ժամանելուց հետո», - ասվում է հաղորդագրության մեջ:
Բազմաթիվ պետությունների և ԱՄՆ-ի գործերի ու բանակցությունների վերաբերյալ միլիոնավոր փակ փաստաթղթեր Վիքլիլիքսի միջոցով հասանելի դարձան: Ինչպես ասում են՝ «գրչի մեկ հարվածով» աշխարհի համար բացահայտվեց ամերիկյան քաղաքականության ողջ էությունը, բազմաթիվ երկրներում տարվող քաղաքականությունը, պատերազմների «հիմնավորումներն» ու այլն:

Դեռ 2012թ. Լոնդոնում Էկվադորի դեսպանատան պատշգամբից «Վիքիլիքս» կայքի հիմնադիր Ջուլան Ասանժը, հանդես գալով դեսպանատան շենքի մոտակայքում հավաքված մի քանի տասնյակ աջակիցների առջև, խոստացավ, որ 2013-ին կայքում կհրապարակվեն միլիոնավոր փաստաթղթեր, որոնք ըստ նրա՝ «ազդեցություն կգործեն աշխարհի յուրաքանչյուր պետության վրա»: Իր խոսքում «Վիքիլիքս»-ի հիմնադիրն ասաց, որ ԱՄՆ-ի պաշտպանության նախարարությունը «Վիքիլիքս»-ի գոյությունը «շարունակվող հանցագործություն» է համարում: «Քանի դեռ վիճակն այսպիսին է, և քանի դեռ իմ երկրի կառավարությունը չի պաշտպանում լրագրության ազատությունն ու «Վիքիլիքս»-ի հրապարակումը, ես պետք է մնամ այստեղ: Դուռը սակայն բաց է, և այն միշտ է բաց եղել բոլորի համար, ով ցանկանում է, օգտագործելով ստանդարտ ընթացակարգերը, խոսել ինձ հետ կամ ապահովել իմ ապահով տեղաշարժը», - ասել էր Ասանժը: Իր խոսքում Ասանժը գովասանքի խոսքեր է ուղղել նաև ամբողջ աշխարհում ձերբակալությունները լուսաբանող լրագրողներին: «Ամեն ինչը սկսվում է ճշմարտությունը բացահայտելուց: Մեր քաղաքակրթությունը հզոր է այնքանով, որքանով ճշմարիտ են իր գաղափարները»- ասել էր «Վիքիլիքս»-ի հիմնադիրը:

2012թ. ամռանը Էկվադորի ԱԳ նախարարի համաձայն, Ասանժին քաղաքացիական ապաստան տրամադրելու մասին որոշումը կայացվել է՝ ելնելով վերջինիս անվտանգության և իրավունքների խախտման մտավախությունից Էկվադորի իշխանությունները քաղաքացիական ապաստան էին տրամադրել «Վիքիլիքս» կայքի հիմնադիր Ջուլիան Ասանժին՝ խորացնելով Մեծ Բրիտանիայի հետ դիվանագիտական հարաբերություններում ստեղծված փակուղային վիճակը: Մեծ Բրիտանիայի իշխանությունները զգուշացրել էին, որ կարող են զրկել Լոնդոնում Էկվադորի դեսպանությունը դիվանագիտական կարգավիճակից՝ «Վիքիլիքս»-ի հիմնադրին Շվեդիային փոխանցելու նպատակով:

Էկվադորի ԱԳ նախարար Ռիկարդո Պատինոն ասել էր, թե Ասանժին քաղաքացիական ապաստան տրամադրելու որոշումը կայացվել է՝ ելնելով վերջինիս անվտանգության և իրավունքների խախտման մտավախությունից. «Ասանժին քաղաքացիական ապաստան տրամադրելու մասին Էկվադորի որոշումը կարող է նոր շունչ հաղորդել միջազգային «հեռուստասերիալին», որը սկսվել է այն ժամանակ, երբ Ասանժն առաջացրել է Միացյալ Նահանգների և իր դաշնակիցների զայրույթը՝ «Վիքիլիքս» կայքում հրապարակելով ԱՄՆ-ի դիվանագիտական գաղտնի փաստաթղթերը»:

Ի՞նչ է սպասում Ասանժին: Կարտահանձնե՞ն նրան ԱՄՆ, թե՞ ոչ: Եթե ոչ, ի՞նչ է սպասում նրան Մեծ Բրիտանիայում: Եթե այո՝ կարտահանձնեն, ի՞նչ է սպասում նրան ամերիկյան բանտերում... Մի մարդու ճակատագիր, որը փոխեց աշխարհը՝ ամերիկյան քաղաքականության նկատմամբ վերաբերմունք առաջացնելով, բացելով շատերի աչքերը:

Մետաքսյա Շալունց

դիտվել է 2786 անգամ
Լրահոս
Սպանդոնոց. իշխանության սիրելի օլիգարխներից մեկը կվերցնի բիզնեսը Վիկիլիքսը նոր փաստեր ունի Նիկոլ Փաշինյանի դեմ Ի՞նչն է ստիպել կառավարությանը նոր տեղակալի պաշտոն ավելացնել դատախազությունում. Էդմոն Մարուքյան Ոստիկանները բացահայտել են Հրազդանի նախկին քաղաքապետի ապօրինությունները/տեսանյութ/ «Փաշինյանի կառավարությունն էլ է ընդունում, որ պետական սեկտորի աշխատավարձով նորմալ ապրել հնարավոր չէ». Զ. Եգանյան Ո՞վ է մեր թշնամին. Արշավիր Ղարամյան Նախազգուշական հարվածներ՝ Իրանի միջուկային օբյեկտներին. Նոր լարում մեր սահմաններին մոտ Խախտել է երդումը, կորցրել՝ վստահությունը. ԱՄՆ պատմության մեջ երրորդ մերժված նախագահը Այլևս չի կարող գործել «ով ուզի, թող լինի, միայն սրանք չլինեն» թեզը Մի օր մեկի նյարդերը չի դիմանա և կգնա ինքնադատաստանի․ Տիգրան Քոչարյան. անոնս Դանակահարություն՝ Սարի Թաղում. մեղադրանք է առաջադրվել նույն թաղամասի՝ 47-ամյա բնակչին Զերծ մնացեք պարտադիր ժամկետային զինծառայողներին սմարթֆոններ փոխանցելուց. դուք վտանգում եք նրանց անվտանգությունը Փաշինյանին հարց տված ադրբեջանցի «բլոգերն» ուզում է պատգամավոր դառնալ Հենրիխ Մխիթարյանը խաղադաշտ կարող է վերադառնալ առաջիկա օրերին Գլխավոր դատախազը լքեց պաշտոնը Արամ Վարդևանյանը դիմել է դատարան ընդդեմ Ռուստամ Բադասյանի «Նոր իշխանությունների ներկայացուցիչները իրենց հրապարակային ելույթները նախօրոք համաձայնեցնո՞ւմ են ինչ-որ կենտրոնի հետ». Արթուր Ղազինյան Իրանի Գերագույն դատարանի կոչը՝ շտապ փոխհատուցում տրամադրել ավիաաղետի զոհերի ընտանիքներին Նայեք ու սովորեք Սոցիալական ճգնաժամի խորացում. գազի գինը կթանկանա՞ Ինչի «զոհը» դարձան Գեորգի Կուտոյանն ու Հայկ Հարությունյանը «Սա ի՞նչ է, ստացվում է՝ ես ու Ստյոպա՞ն ենք մեղավոր մարտի 1-ին սպանված 10 զոհերի համար։ Էս ի՞նչ անհեթեթ եզրակացություն է». Անահիտ Բախշյանը՝ «Վիկիլիքսի» հրապարակման մասին Հայաստան վերադարձող 80-ամյա տատիկի «Bentley»-ն հայտնվել է Մաքսային ծառայության ուշադրության կենտրոնում Գազի գնի հավերժական մահակը Ինչու են սպանվում կամ (ինքնա)սպանվում «թավշյա» Հայաստանում
Ամենաընթերցվածները
Շուտով
Հունվարի 21-ին՝ ժամը 12:00-ին Հայելի ակումբի հյուրն է Երկիր Ծիրանի կուսակցության նախագահ Զարուհի Փոստանջյանը: Թեմա` ԱԱԾ նախկին տնօրեն Գեորգի Կուտոյանի մահվան դեպք, հարցադրումներ, պատճառներ, հետևանքներ, հասարակական-քաղաքական մթնոլորտ: Ոտնձգություններ ԶԼՄ-ների հանդեպ, դատական պրոցեսներ: Հունվարի 21-ին՝ ժամը 11:00-ին Հայելի ակումբի հյուրերն են «Այլընտրանքային նախագծեր խումբ» անդամ Նարեկ Մանթաշյանը և սոցիոլոգ Ահարոն Ադիբեկյանը: Թեմա` ԱԱԾ նախկին տնօրեն Գեորգի Կուտոյանի մահվան դեպք, հարցադրումներ, պատճառներ, հետևանքներ, հասարակական-քաղաքական մթնոլորտ: Ոտնձգություններ ԶԼՄ-ների հանդեպ, դատական պրոցեսներ: Հունվարի 21-ին՝ ժամը 13:00-ին Հայելի ակումբի հյուրերն են քաղտեխնոլոգ Կարեն Քոչարյանը և «Ադեկվատ» կուսակցության վարչության անդամ Կոնստանտին Տեր-Նակալյանը: Թեմա` ԱԱԾ նախկին տնօրեն Գեորգի Կուտոյանի մահվան դեպք, հարցադրումներ, պատճառներ, հետևանքներ, հասարակական-քաղաքական մթնոլորտ: Ոտնձգություններ ԶԼՄ-ների հանդեպ, դատական պրոցեսներ: Հունվարի 21-ին, ժամը 12:00-ին Հայաստանի ազգային գրադարանիվարչական մասնաշենքի 1-ին հարկում պաշտոնապես կբացվիգրքափոխանակության անկյուն:Գրքափոխանակության անկյունը կգործի հետեւյալ սկզբունքով. բացդարակներում դրված կլինեն արժեքավոր հրատարակություններ՝ հայերեն ևօտար լեզուներով գրքեր, կերպարվեստին վերաբերող գրականություն,մատենագիտական հրատարակություններ և այլն: Գրքերից ցանկացածը կարողէ հայտնվել քո գրադարակում, եթե դրա փոխարեն առաջարկես մեկ այլ գիրք, որըԱզգային գրադարանու... Հունվարի 21-ին ժամը 13:00 Փաստարկ մամուլի ակումբի հյուրն է տնտեսագիտության դոկտոր, պրոֆեսոր Թաթուլ Մանասերյանը: ԹԵՄԱ՝ ամփոփ դիտարկումներ ՀՀ տնտեսական իրողությունների և սպասումների շուրջ: հունվարի 21-ին, ժամը 15:30-ին Թումո Երևանում (հասցե` Հալաբյան 16) և KfW բանկի Բեռլինի ներկայացուցչությունում զուգահեռաբար: Երկու երկրում այն կհեռարձակվի ուղիղ եթերում` հայերեն-գերմաներեն-հայերեն համաժամանակյա թարգմանությամբ: Հունվարի 21-ին, ժամը 11:00-ին, Sputnik Արմենիա մուլտիմեդիոն մամուլի կենտրոնում տեղի կունենա ասուլիս ՝ «ՀՀ աշխատաշուկա․ ակտիվության վերլուծություն, աշխատավարձեր, թվայնացման հեռանկարներ» թեմայով։ Ինչպե՞ս է զարգանում աշխատաշուկան Հայաստանում: Ո՞ր մասնագիտություններն են ամենաբարձր վարձատրվողները: Ի՞նչ մասնաբաժին են զբաղեցնում միգրանտները նոր աշխատատեղերի բաշխման մեջ: Այս և այլ հարցերին կպատասխանեն տեխնիկական գիտությունների թեկնածու, աշխատաշուկայի մասնագիտացված վերլուծությամբ զբաղվող staff.am կ... Հունվարի 21-ին ժամը 11:00 Փաստարկ մամուլի ակումբի հյուրն է քաղաքագետ Սերգեյ Շաքարյանցը: ԹԵՄԱ՝ Իրանի և Սիրիայի շուրջ զարգացումների հնարավոր հետևանքները տարածաշրջանային գործընթացների վրա: Ժամը 12:00՝ Հայրենական ապրանք արտադրողների միության նախագահ Վազգեն Սաֆարյանը: ԹԵՄԱ՝ ս.թ. հունվարի 1-ից երրորդ (ոչ եվրասիական) երկրներից Հայաստան ներկրվող ավելի քան 750 անուն ապրանքների մաքսատուրքերի փափոխման գործընթացը՝ հայրենական տնտեսվարողների տեսանկունից: ՀՈՒՆՎԱՐԻ 21-ին` ժամը 11:00-ին, «Արմենպրես» պետական լրատվական գործակալության մամուլի սրահում տեղի կունենա Ա. Շահինյանի անվան ֆիզիկամաթեմատիկական դպրոցի մաթեմատիկայի ուսուցիչ, միջազգային օլիմպիադայում Հայաստանի թիմի ղեկավար Սուրեն Գրիգորյանի, «Քվանտ» վարժարանի ֆիզիկայի ուսուցիչ, թիմի ղեկավար Էդգար Վարդանյանի, մեդալակիրներ Ալեքսանդր Աբելյանի, Լորետա Արզումանյանի, Էլեն Պետիկյանի մամուլի ասուլիսը: Թեմա.- Միջազգային օլիմպիադայից Հայաստանի դպրոցականները վերադարձել են 18 մեդալով: Հունվարի 21-ին՝ ժամը 12:00-ին, «Հենարան» մամուլի ակումբում կհյուրընկալվի ՍԱՊԾ առաջին պետ Գրիգոր Գրիգորյանը: ԹԵՄԱ՝ այս տարվա հունվարի 15-ից սպանդանոցային մորթը մսի վաճառքով զբաղվողների համար պարտադիր է դարձել. Սննդի անվտանգության տեսչական մարմնի այս որոշումը բողոքի ալիք է բարձրացրել: