Իրանական ռազմաքաղաքական համակարգը ստեղծված է գրեթե ցանկացած շոկ կլանելու յուրատեսակ կարողությամբ

Իրանագետ Վարդան Ոսկանյանը գրել է․

«Իրանական ռազմաքաղաքական համակարգը ստեղծված է գրեթե ցանկացած շոկ կլանելու յուրատեսակ կարողությամբ։

Այդ համակարգում ապակենտրոնացման մակարդակն անհրաժեշտության դեպքում այնքան է բարձրացվում, որ որոշում ընդունող ոչ մի անձի չեզոքացում դրա կենսագործունեության վրա չի ազդում կամ գրեթե չի ազդում, մինչև նոր գործչի նշանակումը։

Սա գործնականում ապացուցվել է նաև այս պատերազմի սկզբից ի վեր, սակայն կա մեկ այլ կարևոր հանգամանք, որը արմատացած է արդեն կրոնական գաղափարախոսության մեջ։

Շիայական դավանանքում կա اجل [աջալ] «սահմանված ժամանակ, ժամկետ» մեկ բառով բնութագրվող մի հավատալիք, ըստ որի՝ յուրաքանչյուր մարդու կյանքի համար կա Աստծո կողմից ի սկզբանե սահմանված ժամկետ, որն ափոփոխելի է, և եթե այդ ժամկետը չի լրացել, ապա մահվան սպառնալիք չկա, նույնիսկ եթե մարդն ամենավտանգավոր փորձության մեջ է, իսկ եթե այն լրացել է, ապա մահն անխուսափելի է նույնիսկ ամենաանվտանգ պայմաններում։

Ֆատալիստական այս հավատալիքն օգնում է հաղթահարել մահվան հանդեպ վախը և գործել անվեհեր ցանկացած իրավիճակում նաև հավատացյալ ռազմաքաղաքական գործչին։

Ի դեպ, նշված բառը կա նաև խոսակցական հայերենում՝ «Աջալն էկել ա, մաջալ չի տալի» ասույթում, որը նշանակում է «Կյանքի ժամկետի ավարտը եկել է և այլևս ժամանակ չի տալիս»»։