Էրդողանի ղարաբաղյան մահակը՝ Պուտինին

Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Էրդողանը այս շաբաթ հանդիպելու է Ռուսաստանի նախագահի հետ ու մինչ այս հանդիպումը, Էրդողանն ասել է, որ, եթե Պուտինն իսկապես կենտրոնանա ղարաբաղյան խնդրի վրա, այն շատ հեշտությամբ կլուծվի։ Էրդողանը, փաստորեն, հստակ հասկացրել է, որ այս շաբաթ Ռուսաստանի նախագահի հետ քննարկելու է ղարաբաղյան խնդիրը։ Պուտինի դիրքորոշումը չափազանց կարևոր է այս հարցում, «Սաբահ» պարբերականին ասել է Էրդողանը՝ Ադրբեջան կատարած այցից հետո։ Կրեմլի խոսնակ Դմիտրի Պեսկովը լրագրողների հետ ճեպազրույցում հաստատել է, որ Վլադիմիր Պուտին-Ռեջեփ Էրդողան հերթական հանդիպման նախապատրաստական աշխատանքներ են ընթանում, սակայն այլ մանրամասներ չի հաղորդել։ Հավելենք նաև, որ երեկ Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը հայտարարել է, որ Մոսկվայի և Բաքվի միջև այսօր չկարգավորված հարցեր չկան։ Իսկ Ադրբեջանի ԱԳ նախարար Էլմար Մամեդյարովը օրերս նշել է, որ ռուսաստանցի պաշտոնակից Սերգեյ Լավրովի հետ քննարկել է Մոսկվայում Ադրբեջանի, Հայաստանի և Ռուսաստանի արտաքին դիվանագիտական գերատեսչությունների ղեկավարների եռակողմ հանդիպում կազմակերպելու հնարավորությունը: Հայտնի է, որ նոյեմբերի 16-ին ժամը 11-ին Մոսկվայում Մամեդյարովը հանդիպելու է ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների հետ։ Իսկ հոկտեմբերի 30-ին Ադրբեջանի ԱԳ նախարարը հայտնեց, թե համանախագահները նախատեսում են նոյեմբերի կեսերին հանդիպել նաև Հայաստանի ԱԳ նախարար Էդվարդ Նալբանդյանի հետ։ Մամեդյարովը նաև ասել էր, թե Հայաստանի և Ադրբեջանի նախագահների վերջին հանդիպման ժամանակ որոշվել է արագացնել բանակցային գործընթացը։ Սակայն ՀՀ արտգործնախարարությունը մինչ այժմ չի հաստատել Մինսկի խմբի համանախագահների և Հայաստանի ԱԳ նախարարի առաջիկա հանդիպման մասին տեղեկությունները: Հիշեցնենք, Սերժ Սարգսյանն ու Իլհամ Ալիևը հանդիպեցին հոկտեմբերի 16-ին՝ Ժնևում։ Բանակցություններից ժամեր անց հայ համայնքի հետ հանդիպմանը Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսյանն ասաց. «Եվ՛ Ադրբեջանի նախագահը, և՛ ես խորապես շահագրգռված ենք, որ լարվածությունը թուլանա»։ Իսկ հոկտեմբերի 26-ին ՀՀԿ-ի «Անդրանիկ Մարգարյան» քաղաքական դպրոցում Սերժ Սարգսյանը նշել էր. «Ցավոտ լուծում է լինելու Արցախի հարցում: Չի կարող առանց փոխզիջումների լուծում լինել»: Ասյպես, նախապատրաստվում է Պուտինի և Էրդողանի հանդիպումը: Ընդ որում, վերջին շրջանում Պուտինի և Էրդողանի երկխոսությունը կանոնավոր բնույթ է կրում. սեպտեմբերի 28-ին նրանք Անկարայում անցկացրել են 1,5 ժամ տևած բանակցություններ, որտեղ Պուտինը ժամանել էր աշխատանքային այցով, իսկ հոկտեմբերի 21-ին հեռախոսազրույցի ընթացքում քննարկել են երկկողմանի համագործակցության և Սիրիայի ճգնաժամի հարցերը: Անկարան ու Բաքուն սկսել են ինտենսիվ ԼՂ խնդրի վերաբերյալ իրենց սպասումները ցույց տալ, ընդ որում՝ նրանք շեշտում են Պուտինի դերն ու ազդեցությունն այս խնդրում: Էրդողանն արդեն բաց է ասում, որ Թուրքիայի համար ադրբեջանանպաստ լուծման հույսը՝ Պուտինն է: Դե իսկ, Բաքվի սպասումները Մոսկվային վաղուց նորություն չեն: Մնում է սպասել ու տեսնել, թե Թուրքիա-Ադրբեջան հերթական և նոր ակնկալիքները Պուտինից ինչ դրսևորումներ կստանան, ինչ ազդեցություն կունենան Հայաստանի նկատմամբ: Ըստ երևույթին, նոյեմբերի կեսերին՝ Սերժ Սարգսյանի՝ Ռուսաստան կատարելիք այցի ժամանակ Սարգսյան-Պուտին հանդիպմանը կքննարկվի ԼՂ խնդիրը և ի ցույց կդրվի, թե որքան է լրջորեն Պուտինը վերաբերել, կամ արհամարհել Թուրքիայի ակնկալիքների մասին Էրդողանի բարձրագոչ հայտարարությունը: Հարկ է նկատել, որ Մոսկվան էլ իր հերթին սկսել է խոսել վերջին օրերին ԼՂ խնդրի մասին: ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի միջնորդներն ակտիվորեն աշխատում են Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորման հարցով, Մոսկվայում ԵԱՀԿ գլխավոր քարտուղար Թոմաս Գրեմինգերի հետ բանակցություններից առաջ ասել է ՌԴ ԱԳ նախարար Սերգեյ Լավրովը: Նրա խոսքով՝ «Նման երկխոսությունը բոլորի համար ընդհանուր խնդիրների լուծման ժամանակ կոլեկտիվ որոշումներ կայացնելիս թույլ կտա ներկայացնել ԵԱՀԿ շատ լուրջ ներուժը: Այդ ներուժը շատ կարևոր է օգտագործել առաջին հերթին Ուկրաինայի հակամարտության, նաև Մերձդնեստրում հակամարտությունների կարգավորման համար: ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահները ակտիվորեն աշխատում են Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորման հարցով: Մենք բարձր ենք գնահատում ԵԱՀԿ համանախագահությունը Անդրկովկասի հարցով Ժնևի քննարկումներում: Կարևոր ենք համարում չթուլացնել ԵԱՀԿ ուշադրությունը Բալկանների խնդրին», - ասել է Լավրովը՝ հավելելով, որ Ռուսաստանը շահագրգռված է հակամարտությունների կարգավորման գործում: Թամար Բագրատունի