Ալիևը Փաշինյանին 1 տարի ժամանակ տվեց

Եթե հայկական կողմը շարունակի բարձրացնել Լեռնային Ղարաբաղի կարգավիճակի հարցը, դա կարող է հանգեցնել նոր առճակատման, հայտարարել է Ադրբեջանի նախագահը՝ պնդելով, թե կարգավիճակի մասին չխոսելու բանավոր պայմանավորվածություն կա, և Հայաստանի կառավարությանը կոչ անելով հրաժարվել Ադրբեջանին ուղղված ցանկացած տարածքային պահանջից:

Այս հայտարարություններն Ալիևն արել է Բաքվի Գլոբալ իններորդ ֆորումի բացման ժամանակ՝ վտանգավոր ու ապակառուցողական համարելով Լեռնային Ղարաբաղի կարգավիճակի մասին Հայաստանից հնչող հայտարարությունները:

Նա կրկին պնդել է, թե Ադրբեջանի կազմում նման վարչատարածքային միավոր գոյություն չունի. - «Հայաստանի կառավարությունը պետք է գիտակցի սա և հրաժարվի պատմությունը խմբագրելու փորձերից: Պատմությունը արդեն գրվել է, և այսպես ասած բանավոր համաձայնություն է կայացվել, որ ոչ ոք չի խոսելու կարգավիճակի մասին: Ցավոք, այդ մասին խոսվում է, ինչը կարող է բերել շատ լուրջ հետևանքների: Եթե Հայաստանը շարունակի կասկածի տակ դնել Ադրբեջանի տարածքային ամբողջականությունը, ապա Ադրբեջանը այլ ելք չի ունենա, քան անել նույնը»:

Երեկ, մի ամբողջ օր անցավ՝ պաշտոնական Երևանից արձագանք չկա... Փաշինյանը, որը կենտրոնացած է Արցախի թեմայի բոլոր «ձախողումները» նախկինների վրա գցելով, ՀՀ ԱԳՆ-ն, որը բանակցություններ է սկսել Թուրքիայի հետ, որևէ ասելիք չունեն, փաստորեն:

Ու ինչն է հետաքրքիր, Փաշինյանը նախորդ օրը ԱԺ-ում խոսելով արցախյան թեմայով, փաստացի, արձանագրեց՝ «էս վիճակն է, սրանից ավելի մեզանից բան չակնկալեք», ու հաջորդ օրը Ալիևը նման սպառնալիքներով ելույթ է ունենում, թե՝ «մոռացեք ԼՂ-ի կարգավիճակը»:

Այսինքն, նույնիսկ Ալիևը զգում է, որ ԼՂ-ի կարգավիճակի հստակեցման, ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի գործունեության շանսեր կան, մինչդեռ Հայաստանի իշխանությունները իրավիճակն, այս առումով, մեղմ ասած՝ հուսադրող չեն համարում:

Հիշատակելով Եվրոպական խորհրդի նախագահ Շառլ Միշելի բրյուսելյան հայտարարությունը՝ Ալիևը խոսել է Ղարաբաղի հայերի անվտանգության և իրավունքների մասին՝ հավատացնելով, թե դրանք լիովին պաշտպանված կլինեն. - «Ադրբեջանը բազմազգ երկիր է, և հայ բնակչությունը ամենամեծ էթնիկ փոքրամասնությունը չէ: Այդ պատճառով մեր սահմանադրությունը հավասար իրավունքներ է ապահովում բոլոր ազգերի, այդ թվում Ադրբեջանում ապրող հայերի համար: Իհարկե, մենք հոգ կտանենք նրանց իրավունքների և անվտանգության համար»:

Ալիևը կրկին հայտարարել է, թե Զանգեզուրը պատմական ադրբեջանական տարածք է եղել, որը սովետական իշխանությունները 1920-ին Հայաստանին են փոխանցել: Սպառնացել է, որ եթե Հայաստանը Ղարաբաղի հայերի համար կարգավիճակ պահանջի, ապա Ադրբեջանն էլ նույնը կպահանջի Արևմտյան Զանգեզուրի ադրբեջանցիների համար:
Բաքվի ֆորումում Ալիևը նաև կրկին հիշատակել է «Զանգեզուրի միջանցքը» և պնդել, որ առանց դրա բացման շատ դժվար կլինի խոսել խաղաղության մասին։ Ադրբեջանի ղեկավարի պնդմամբ, Հայաստանը ժամանակ է ձգում և չի կատարում նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հայտարարությամբ ամրագրված կետերը հաղորդակցական ուղիների բացման և Ադրբեջանի ու Նախիջևանի միջև կապի ապահովման վերաբերյալ: Սրան հակառակ Ադրբեջանը, նրա խոսքով, կատարում է իր պարտավորությունները՝ ապահովելով Հայաստանի անարգել կապը Ղարաբաղի հետ Լաչինի ճանապարհով. - «Զանգեզուրի միջանցքի հարցի շուտափույթ լուծումը ապագայում տարածաշրջանային խաղաղության հաստատման հիմնարար տարրերից է: Եթե մեզ համար չապահովեն մուտք ու ելքը, ապա շատ դժվար կլինի խոսել խաղաղության մասին, և Հայաստանի հետ համակեցության, բարիդրացիական հարաբերությունների հաստատմանը ուղղված Ադրբեջանի ջանքերը ապարդյուն կլինեն»:

Պաշտոնական Երևանը, սակայն, շարունակում է պնդել, որ միջանցքը իր համար կարմիր գիծ է, դրա շուրջ որևէ պայմանավորվածություն չկա և խաղաղության պայմանագրի հիմքում պետք է լինի հարգանքը միմյանց տարածքային ամբողջականության նկատմամբ:
Ալիևը այս անգամ էլ չի մոռացել անցած 30 տարիներին ղարաբաղման կարգավորմամբ զբաղված ԵԱՀԿ Մինսկ խմբին ու վերստին հայտարարել, թե Ադրբեջանը լուծել է հակամարտությունը և այդ կառույցի կարիքն այլևս չկա. - «Ես ուզում եմ հայտնել մեր դիրքորոշումը՝ Հայաստանի կամ որևէ այլ երկրի կողմից Մինսկի խմբի վերաբերյալ ցանկացած շահարկում նյարդայնացնում է Ադրբեջանին: Մենք լուծել ենք հակամարտությունը, Մինսկի խմբի մշակած Մադրիդյան սկզբունքները իրագործվել են: Հիմա մենք պետք է մտածենք, թե ինչպես կարգավորել հարաբերությունները Հայաստանի հետ և խաղաղության պայմանագիր ստորագրենք»:

Ի դեպ, Ալիևի կանխատեսմամբ, եթե կողմերը լավ աշխատեն, ապա հնարավոր կլինի խաղաղության պայմանագիրը կնքել մեկ տարվա ընթացքում։

Չնայած ողջ ելույթի ընթացքում հնչած զգուշացումներին ու սպառնալիքներին, նա ընդգծել է, որ Երևանը ընդունել է ապագա պայմանագրի համար Բաքվի 5 սկզբունքները, և այժմ պետք է առաջ գնալ ու գործնական քայլեր կատարել։

Ավելին, Ալիևը տեղեկացրել է, որ Ադրբեջանը արդեն ձևավորել է խաղաղության պայմանագրի հանձնաժողովը և նույնը ակնկալում է Հայաստանից։

Այսինքն, Ալիևը կրկին թելադրեց «խաղի կանոնները», ներկայացրեց պայմանները ու դեռ Փաշինյանին էլ 1 տարի ժամանակ տվեց՝ մեծահոգաբար:

Մետաքսյա Շալունց