Մոսկվայում այսօր ֆիքսվեց Արցախի ապագայի լուծման վախճանը

Հայաստանի արտգործնախարար Արարատ Միրզոյանն աշխատանքային այցով Մոսկվայում է: Նրա այցի նշանավորվել է սենսացիոն արձանագրությամբ՝ Լավրովի կողմից:

Նախօրեին Ռուսաստանի ԱԳՆ պաշտոնական ներկայացուցիչ Մարիա Զախարովան նշեց, որ արտգործնախարարությունների ղեկավարները մանրամասն կքննարկեն բոլոր ոլորտներում երկկողմ համագործակցության, այդ թվում՝ ԵԱՏՄ, ՀԱՊԿ, ԱՊՀ շրջանակներում, հետագա ամրապնդման հարցերը։

Սերգեյ Լավրովի և Արարատ Միրզոյանի օրակարգում էին՝ Ռուսաստանի, Ադրբեջանի և Հայաստանի ղեկավարների միջև 2020թ. նոյեմբերի 9-ին, 2021-ի հունվարի 11-ին ու նոյեմբերի 26-ին Լեռնային Ղարաբաղի շուրջ ձեռք բերված պայմանավորվածությունները: «Հուսով ենք, որ Մոսկվայում կայանալիք բանակցությունները կօգնեն խորացնել դաշնակցային համագործակցությունը Երևանի հետ, նպաստել խաղաղությանն ու կայունությանը Անդրկովկասում», - ընդգծել էր Զախարովան։

Արդեն Մոսկվայում կայացել է Միրզոյանի ու Սերգեյ Լավրովի առանձնազրույցը, որի ընթացում Լավրովն ասել է, որ Ռուսաստանի Դաշնությունը կշարունակի աջակցել Հայաստանին պաշտպանունակության ամրապնդման և սահմանների պաշտպանության գործում: Նա հավելել է, որ Ռուսաստանի Դաշնությունը կշարունակի ապահովել եռակողմ պայմանավորվածությունների կատարումը, այդ թվում՝ Ղարաբաղում ռուսական խաղաղապահ զորակազմի գործունեությունը։

Ռուսաստանը առանցքային դեր է խաղացել 2020թ. աշնանը Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության գոտում հրադադարի և ռազմական գործողությունների մեջ, Մոսկվայում ՌԴ ԱԳ նախարար Սերգեյ Լավրովի հետ հանդիպմանը հայտարարեց Հայաստանի արտգործնախարար Արարատ Միրզոյանը։ «Վստահ ենք, որ Լեռնային Ղարաբաղում ռուսական խաղաղապահ ուժերի արդյունավետ գործունեությունը, որն ապահովում է Արցախի ժողովրդի անվտանգությունը, կծառայի Լեռնային Ղարաբաղում հրադադարի ռեժիմի ամրապնդման և սադրանքների բացառման, նորմալ կյանքի վերականգնման, մեր տարածաշրջանում կայունության և անվտանգության ապահովման շահերին», - ասել է նա: Միրզոյանը հայտարարել է, որ Հայաստանը բարձր է գնահատում Ռուսաստանի միջնորդական ջանքերը, այդ թվում՝ որպես ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահող երկիր՝ նպատակ ունենալով կարգավորել ԼՂ հիմնախնդրի բացառապես խաղաղ ճանապարհով։

Այսպես, Լավրովը Միրզոյանի հետ հանդիպմանն արձանագրել է, որ Ռուսաստանը շարունակելու է աջակցել Հայաստանին սահմանի պահպանության ապահովման և պաշտպանունակության ամրապնդման գործում. «Մենք շարունակելու ենք Հայաստանի առանցքային դաշնակցի դիրքերից օգնել ձեզ պաշտպանունակության ամրապնդման, սահմանի պահպանության ապահովման գործում»:

Բայց ավելի սենսացիոն բան է այսօր ասել Լավրովը, որն այսօրվա բանակցությունների մեխն է: Հակառուսական ալիքի համատեքստում Արևմուտքը չեղարկել է ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահության մեխանիզմը՝ արձանագրել է Լավրովը։ «ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի շրջանակներում ղարաբաղյան բանակցությունների ձևաչափը չեղարկվել է: Մեր ֆրանսիացի և ամերիկացի գործընկերները ռուսաֆոբիայի թնջուկի մեջ ասացին, որ մեզ հետ չեն շփվելու նաև այդ ձևաչափով», հայտնել է Լավրովը։

Բայց իրականում փաստն այն է, որ ԵԱՀԿ Մինսկի խումբը համանախագահող ԱՄՆ-ն ու Ֆրանսիան, ի տարբերություն Մոսկվայի, մինչև անգամ մի քանի օր առաջ խոսել են ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի գործունության շարունակման օգտին, շեշտել են Լեռնային Ղարաբաղի կարգավիճակն ու համապարփակ լուծում գտնելու անհրաժեշտությունը:
Իրականությունն այն է, որ մինչև ռուս-ուկրաինական պատերազմը մեկ տարուց ավելի, եթե Մոսկվան ցանկանում էր ԵԱՀԿ ՄԽ-ի գործունեության շարունակություն՝ գոնե մեկ պաշտոնական հայտարարություն արած կլիներ՝ ԵԱՀԿ ՄԽ-ի գործունեության անհրաժեշտության օգտին:

Բայց, ցավոք, չի եղել նման պաշտոնական որևէ հայտարարություն Մոսկվայի կողմից: Ավելին, Մոսկվան մշտապես կողմնակից է եղել եռակողմ՝ Ռուսաստան-Հայաստան-Ադրբեջան ձևաչափերով գործունությանը, եռակողմ փաստաթղթեր են ստորագրվել՝ Մոսկվայի հովանու ներքո:

Գումարած, Մոսկվան Անկարայի հետ սահմանային մոնիտորինգային կենտրոն ստեղծեց, որը պարզ չէ, թե ինչով է զբաղվում, որովհետև այդ կենտրոնի առկայության պայմաններում՝ Արցախում ադրբեջանական զինուժը առաջ տեղաշարժվում է ռուս խաղաղապահների վերահսկողության գոտում, երբեմն էլ հայ քաղաքացիական անձանց են սպանում:

Ինչևէ, ունենք այն ինչ ունենք. ռուս-ուկրաինական պատերազմից հետո մեկուկես ամիս անց, երբ գագաթնակետին են Ռուսաստան-Արևմուտք հարաբերությունները, Լավրովը պաշտոնապես արձանագրեց, որ ԵԱՀԿ Մինսկի խումբ չկա:

Իսկ ԵԱՀԿ Մինսկի խումբ չկա՝ նշանակում է չկա Լեռնային Ղարաբաղի կարգավիճակի որոշման հարցով բանակցություն, չկա Արցախի խնդրով համապարփակ լուծում պահանջելու որևէ հիմք:

Ահա, այսքանը...

Մետաքսյա Շալունց