Շատ մի պատժիր, պատժվել կա

ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը հրամանագիր է ստորագրել «ոչ բարեկամ երկրների» հետ բնական գազի առևտրի մասին։ «ՌԻԱ Նովոստի» գործակալության հաղորդմամաբ՝ Ռուսաստանի նախագահը հայտարարել է, որ եթե ս. թ. ապրիլի 1-ից «ոչ բարեկամ» երկրները ռուբլով չվճարեն գազի դիմաց՝ Ռուսաստանը դա կդիտի իբրև պայմանագրով ստանձնած պարտավորությունների չկատարում, իսկ այդ դեպքում գործող պայմանագրերը կլուծարվեն: «Նման (ոչ բարեկամական) երկրների կապալառուներին մենք առաջարկում ենք հստակ և թափանցիկ սխեմա։ Ռուսական բնական գազ գնելու համար նրանք պետք է ռուբլու հաշիվներ բացեն ռուսական բանկերում։ Հենց այդ հաշիվներից պետք է կատարվեն գազի վճարումները՝ սկսած ապրիլի 1-ից»,- ասել է Պուտինը՝ ընդգծելով, որ գազամատակարարման հարցում Ռուսաստանը զիջումների չի գնա։
«Մեզ ոչ ոք անվճար ոչինչ չի վաճառում, մենք էլ բարեգործություն չենք անելու»,- ասել է ՌԴ նախագահը։
Նա նշել է, որ եթե վճարումները նման կարգով չկատարվեն, ապա դա կհամարվի գնորդների կողմից պարտականությունների չկատարում՝ դրանից բխող բոլոր հետևանքներով։ «Այսինքն գործող պայմանագրերը կդադարեցվեն», -ասել նա։
Պուտինի նշել է, որ Ռուսաստանի համար անընդունելի են այն ռիսկերը, որոնք առկա են գազի համար դոլարով կամ եվրոյով վճարումներ ընդունելու դեպքում։ Ըստ ՌԴ նախագահի՝ ներկա իրավիճում, երբ արևմտյան երկրների ֆինանսական համակարգերն օգտագործվում են ռուսական կազմակերպությունների և քաղաքացիների վրա ճնշումներ իրականացնելու համար, ոչ բարեկամաբար տրամադրված երկրների արժույթների օգտագործումն իմաստ չունի, խոսքն առաջին հերթին դոլարի և եվրոյի մասին է։ Նախկին կարգով աշխատելու դեպքում ստացված դոլարները և եվրոները նույնպես կարող են սառեցվել ԱՄՆ կամ ԵՄ կողմից։
Այս քայով Պուտինը փորձում է կանգնեցնել ռուբլու փոխարժեքի անկումը, որը սկիզբ է առել ռուս-ուկրաինական պատերազմի սկսվելուց ի վեր։ Հիշեցնենք, որ պատերազմից հետո Եվրոպական մի շարք երկրներ, ինչպես նաև ԱՄՆ-ն, Կանադան մի շարք պատժամիջոցներ են սահմանել ՌԴ-ի հանդեպ։ Մասնավորապես, սանկցիաների տակ են հայտնվել մի քանի խոշորագույն ռուսական բանկեր, ներառյալ Սբերբանկը և Ալֆաբանկը, ՎՏԲ-ն: Եվրամիությունը, ԱՄՆ-ն, Կանադան և մի շարք այլ երկրներ երկինքը փակել են Ռուսաստանի ինքնաթիռների համար: Մի շարք պետական ընկերությունների համար դժվարացել են օտարերկրյա կապիտալի ներգրավման հնարավորությունները: Պատժամիջոցներ են սահմանվել բարձրտեխնոլոգիական ապրանքներ Ռուսաստան մատակարարելու վրա: սառեցվել են ռուսական կապիտալով ընկերությունների ակտիվները։

Ինչպես գրում է ՏԱՍՍ-ը ՌԴ նախագահի՝ ռուսական գազի համար ռուբլով վճարելու մասին հայտարարությունից հետո եվրապական բորսաներում սակարկությունների ժամանակ գազի գինը կտրուկ բարձրացել է՝ հասնելով 1000 խմ համար ավելի քան 1450 դոլարի։ Որպես ասվածի վկայություն՝ լրատվամիջոցը մատնաշել է Լոնդոնի ICE բորսայի տվյալները։
Ռուսաստանի ոչ բարեկամ երկրների ցանկում ներառվել է ԵՄ մասնակից 27 երկիր:
Գազի մատակարարման դիմաց վճարումների նոր կարգը ՌԴ ԿԲ-ն կսահմանի շաբաթվա ընթացքում: Պուտինն ընդգծել է, որ գազի բոլոր օտարերկրյա գնորդները պետք է հնարավորություն ունենան ռուբլի գնել ՌԴ-ի ներքին շուկայում և իրականացնել հաշվարկներ հասկանալի և թափանցիկ ընթացակարգով:

Ռուսաստանn այս ընթացքում կշարունակի գազ մատակարարել այն ծավալներով, որոնք սահմանվել են ավելի վաղ կնքված պայմանագրերում։
Արևմտայան երկների ղեկավարները սակայն վերահաստատել են, որ չեն պատրաստվում գազի դիմաց ռուբլով վճարումներ կատարել։ Նրանք հայտարարել են, որ կշարունակեն վճարել եվրոյով կամ դոլարով։
ՌԴ արտգործնախարար Լավրովն էլ իր հերթին հայտնել է, որ իրենք սովոր են ապրել պատժամիջոցների պայմաններում։

Հայկ Դավթյան