Աբսուրդի գագաթնակետ. Խնդրողի և մերժվողի վերջը

Պարզվում է, պաշտոնական Երևանը փորձում է պարզաբանումներ ստանալ, թե սահմանազատման և սահմանագծման հարցով Հայաստանի առաջարկներից հատկապես որն է անընդունելի Բաքվի համար, նախօրերին Եռաբլուրում լրագրողների հետ ճեպազրույցում ասաց ՀՀ ԱԳ նախարար Արարատ Միրզոյանը։

«Ի՞նչ պահով են անընդունելի իրենց համար, հավանաբար նկատի ունեք. մենք հստակեցումները դեռ չունենք, ճշգրտման փուլում են այդ հստակեցումները։ Քննարկում անընդհատ կա, քննարկումը շարունակվում է, և Ձեր հնչեցված հարցում, ըստ էության, պատասխանը կա, հիմա մենք փորձում ենք պարզաբանումներ ստանալ, թե հատկապես որ մասն է անընդունելի, ինչ հիմնավորմամբ, և ըստ այդմ ինչպիսի նոր լուծումներ կարող են լինել», ասել է նա։

Հայկական կողմի առաջարկների մասին հունվարի 14-ին տեղեկացրեց Ռուսաստանի ԱԳ նախարարը։ Սերգեյ Լավրովն ասել էր, որ Հայաստանը նոր առաջարկներ է ներկայացրել Ադրբեջանի հետ սահմանազատման հանձնաժողով ձևավորելու հարցով, որը ռուսական կողմի միջոցով փոխանցվել է Բաքվին։ Ավելի ուշ ԱԺ-ում Միրզոյանը հայտարարեց, որ առաջարկները բխում են զորքերի հայելային հետքաշման և հավելյալ անվտանգության մեխանիզմների ստեղծման հայեցակարգից։ Սրան հաջորդեց Ադրբեջանի արտգործնախարար Ջեյհուն Բայրամովի հայտարարությունը, թե Երևանի «նախապայմանները» Բաքվի համար անընդունելի են։ Երևանից արձագանքեցին, թե դրանք նախապայմաններ չեն, Հայաստանը խոսում է պայմանավորվածությունների իրագործման մասին։ Ստեղծված իրավիճակը Հայաստանի արտաքին գերատեսչության ղեկավարը փակուղային չի համարում, բայցև շատ հարցերի պատասխանել չի կարող։

Ինչ վերաբերում է հետպատերազմական բանակցությունների մյուս օրակարգային հարցին՝ տարածաշրջանում բոլոր տնտեսական և տրանսպորտային կապերի ապաշրջափակմանը, ապա փոխվարչապետերի եռակողմ հանձնաժողովում Հայաստանը ներկայացնող Մհեր Գրիգորյանը տեղեկացրեց, որ առաջիկա հանդիպման ամսաթվի մասին լրացուցիչ կհայտարարվի և չհամաձայնեց, որ Հայաստանի, Ռուսաստանի և Ադրբեջանի ղեկավարների նոյեմբերի 26-ի Սոչիի հանդիպումից հետո համաձայնության գալ չի հաջողվել։ Հիշեցրեց՝ առնվազն երկաթգծի հարցով կա փոխըմբռնում։ «Ամենաբարձր մակարդակով ես կարծում եմ, որ երկաթգծի հետ կապված կա փոխըմբռնում, և դա հաստատված է հայտարարություններով, և դա, ես կարծում եմ, շատ պոզիտիվ առաջընթաց է։ Այս պահին ավելի շատ իրականացվում է փորձագիտական աշխատանք, փորձագիտական աշխատանքի արդյունքներով հետագա մեր հանդիպումների մասին լրացուցիչ կտեղեկացնեմ։ Երկաթգիծն արդեն իսկ կառուցողական գործ է՝ իմ կարծիքով, որովհետև այս փուլում մեր աշխատանքային խումբն իրականացնում է աշխատանքներ, որոնք շատ կոնկրետ են և շատ կոնկրետ նպատակ են հետապնդում, դա երկաթգծի կառուցումն է այն հատվածների, որոնք ՀՀ-ինն են», - նկատեց նա։

Վերջերս Ադրբեջանի ԱԳ նախար Ջեյհուն Բայրամովը հայտարարեց, որ Բաքվի համար անընդունելի են Երևանի նախապայմանները սահմանազատումը սկսելու համար: Միաժամանակ, ԵԱՀԿ գլխավոր քարտուղար Հելգա Շմիդտի հետ Վիեննայում կայացած հանդիպման ժամանակ Բայրամովը շեշտել է, որ սահմանազատումը հարաբերությունների կարգավորման կարևոր բաղադրիչ է, և Բաքուն հանդես է գալիս այն անհապաղ և առանց նախապայմանների սկսելու օգտին։ «Ադրբեջանը կարևորում է ԵԱՀԿ-ի հետ համագործակցությունը և կազմակերպության հետ համատեղ իրականացվող նախագծերը, մասնավորապես՝ տրանսպորտային կապերի զարգացման, կանաչ էներգիայի, բնապահպանական հարցերի շուրջ։ Միևնույն ժամանակ, Բայրամովը հայտնել է Ադրբեջանի շահագրգռվածությունը ԵԱՀԿ-ի մասնակցությամբ այն նախագծերում, որոնք վերաբերում են ներկայիս հետպատերազմյան շրջանին, մասնավորապես՝ տարածաշրջանում շինարարության և վերաինտեգրման գործընթացներին», - ասված է Ադրբեջանի արտաքին քաղաքական գերատեսչության հաղորդագրությունում։

Այսպես, պաշտոնական Երևանը Հայաստան-Ադրբեջան սահմանագոտում իրավիճակի կարգավորմանն ուղղված մի շարք միջոցառումների փաթեթ է փոխանցել ռուսական և նրանց միջնորդությամբ՝ նաև ադրբեջանական կողմին։ Այժմ պաշտոնական Երևանը սպասում է արձագանքի։ «Կարող եմ ասել միայն, որ դրանք բխում են կառավարության և վարչապետի կողմից նախապես և մշտապես բարձրաձայնված զորքերի հայելային հետքաշման և հավելյալ անվտանգության մեխանիզմների ստեղծման մեր ընդհանուր, նախապես մշակված հայեցակարգից: Ներկայացված փաթեթում նախատեսված են հանգամանալից կերպով մեխանիզմներ, որոնց գործարկման արդյունքում որևէ գյուղ, ճանապարհ և այլն անպաշտպան չի մնա։ Շատ դետալներ իհարկե չեմ կարող բացահայտել, որովհետև քննարկման փուլում են։ Միայն կարող եմ ասել, որ խոսքը խորհրդային սահմանների մասին է՝ որպես հիմք էդ գործընթացի համար ընդունելու մասին», - ԱԺ-ում ասել էր Միրզոյանը՝ միաժամանակ հավելելով, որ ներկայացված առաջարկների մանրամասները չեմ կարող հրապարակել, և իմաստ էլ չունի:

Իսկ ինչո՞ւ իմաստ չունի ներկայացնել հայկական կողմի առաջարկները: Կարելի է ենթադրել, որ Հայաստանը զորքերի հայելային հետ քաշման մասին է ակնարկում, բայց Ադրբեջանը չի ընդունում սույն առաջարկը:

Ի՞նչ է ստացվում: Անցյալ տարվա մայիսից ադրբեջանական ստորաբաժանումները ներխուժել են ՀՀ տարածք, դրան պաշտոնական Երևանը գնահատական չի տալիս, միջազգային հանրությունից չի պահանջում, որպեսզի համարժեք արձագանքեն ադրբեջանական ներխուժմանը, դրա փոխարեն՝ Երևանը թույլ է տալիս, որ Բաքուն մերժի՝ մեր երկրի տարածքից դուրս գալու պահանջը:

Աբսուրդի գագաթնակետ:

Մետաքսյա Շալունց