Փաշինյանը մոտեցրեց պայթյունը. Բաքվի գծի պաշտպանության մաստեր-կլաս

Դեկտեմբերի 25-ին ԱՀ խորհրդարանի ղեկավար Արթուր Թովմասյանը հրավիրել է աշխատանքային խորհրդակցություն, որի ժամանակ ԱԺ նախագահը հայտարարել է, որ ԱԺ պատգամավորների նախաձեռնությամբ այսօր դեկտեմբերի 27-ին՝ կգումարվի Արցախի Հանրապետության Ազգային ժողովի արտահերթ նստաշրջան՝ Ազգային ժողովի հայտարարություն ընդունելու մասին օրակարգով:

Երեկ ֆեյսբուքում գրառում է կատարել Արցախի նախագահ Արայիկ Հարությունյանը, որում անդրադարձել է ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի վերջին հայտարարություններին ադրբեջանա-ղարաբաղյան հակամարտության վերաբերյալ և դրանց առթիվ մտահոգություններին հատկապես արցախահայության շրջանում:

Արցախի նախագահը փաստել է, որ արցախահայության ինքնորոշման իրավունքի լիարժեք ճանաչումը որևէ վերապահման ու զիջման ենթակա չէ, և այդ հարցի բացառիկ տերը հենց արցախահայությունն է. «Ուստի, միայն Արցախի Հանրապետության իշխանություններն են լիազորված խոսելու Արցախի բնակչության անունից: Ապա` Արցախի նախագահը նշել է, որ Արցախի անկախության միջազգային ճանաչման նպատակը հիմնական ուղենիշն է և դրանից շեղում չի կարող իրեն թույլ տալ ոչ մի իշխանություն. «Ուստի, Արցախի ժողովուրդն ու իշխանությունները երբևէ ու որևէ կերպ չեն ընդունելու Ադրբեջանի կազմում որևէ կարգավիճակ»:

Արայիկ Հարությունյանը նկատել է, որ ոչ միայն կարգավիճակի, այլ նաև ժողովրդագրական առումով վերադարձ անցյալին չի կարող լինել: «Ի՞նչ համատեղ բնակության մասին է խոսքը, եթե Ադրբեջանը շարունակում է իր հասարակությանը սնել հայատյացությամբ և պատրաստել ոչ թե խաղաղության, այլ՝ Արցախի հայաթափման»: Ապա՝ նա փաստել է. «Արցախի Հանրապետության տարածքային ամբողջականությունը պետք է վերականգնվի առնվազն այն տարածքներում, որտեղ 1991թ. հռչակվել է Արցախի Հանրապետությունը: Ուստի, մեր բռնազավթված տարածքները պետք է ապաբռնազավթվեն և մեր հայրենակիցները պետք է կարողանան վերադառնալ իրենց հայրենի տներ»:

Վերջում Արայիկ Հարությունյանն ընդգծել է. «Եթե որևէ հայ ցանկանում է աջակցել Արցախին, ապա պարտավոր է հաշվի նստել արցախահայության կամքի ու նպատակների հետ, այլապես՝ պետք է պարզապես չխանգարել... Արցախը հազարամյակներ շարունակ եղել է հայկական ու մնալու է հայկական, և արցախահայությունն ունի բավարար կամք ու ռազմավարական համբերություն այդ պայքարը շարունակելու: Անկախ որևէ մեկի կամքից ու կարծիքից, վստահ եմ, արցախահայությունը շարունակելու է իր արդար պայքարը հանուն Արցախի անկախության միջազգային ճանաչման և Հայրենիքի պաշտպանության»:

Նիկոլ Փաշինյանի դեկտեմբերի 24-ի մամուլի ասուլիսում արտահայտած դիրքորոշումն այլ կերպ, քան ադրբեջանական դիրքորոշումների հետ հաշվի նստելու շքերթ, դժվար է ասել: Մի պահ, կարծես, թե Հայաստանի իշխանություն ներկայացնողը Ադրբեջանի օմբուդսմենի դերի մեջ էր մտել:

Ի՞նչ բացատրություն տաս մի պաշտոնյայի, որ հարցազրույց է տալիս, որպեսզի բացատրի հայ ժողովրդին, որ ադրբեջանցիներն էլ իրավունք ունեն Արցախում ապրելու, առանց հիշելու, որ Արցախն ունի ինքնորոշման իրավունք, ու տարիների ընթացքում հսկայական աշխատանք է տարվել այդ իրավունքի ձայնը հնչեղ դարձնելու համար:
Իսկ Ադրբեջանի նախագահից Նիկոլ Փաշինյանը երբևէ լսե՞լ է կարծիք, որ օրինակ՝ Բաքուն, Նախիջևանը, Սումգայիթը նաև հայկական էին, այնտեղ հայեր են ապրել: Ո՞ւր են այդ հայերը, ինչո՞ւ հակամարտություն ծագեց...

Կամ՝ ո՞ւմ առջև է Փաշինյանը խաղաղ համակեցության քարոզ անում, Ալիևի՞, որը համարում է, որ՝ «Սևանն ու Երևանն էլ են Ադրբեջանինը...»: Թե՞ վաղը, մյուս օրն էլ Փաշինյանը կասի, գիտե՞ք, ժողովուրդ, ձեզնից շատերը երիտասարդ են, չեն հիշում, որ Հայաստանի որոշ մարզերում նաև ադրբեջանցիներ են բնակվել խորհրդային տարիներին...

Իսկ իրավիճակն, իսկապես, ողբերգական է Հայաստան պետության անվտանգության տեսանկյունից: Ինչպես երեկ նկատել են Հայաստանի և Արցախի ՄԻՊ-երը՝ Փաշինյանի վերջին ասուլիսի գնահատականները՝ «խիստ վտանգավոր են Արցախի հայերի կենսական իրավունքների համար և խոչընդոտում են ադրբեջանական ցեղասպան քաղաքականությունից պաշտպանությունը»:

Իրավամբ, ակնհայտ երևում է, որ Փաշինյանի լեքսիկոնից դուրս են եկել Արցախի հայերի ինքնորոշման, կյանքի, անվտանգ ապրելու իրավունքների մասին հիշատակումները, որոնք տարիներ շարունակ միջազգային հանրությանը ներկայացվել է:

Փաշինյանը մոռացության է մատնել ալիևյան դիկտատորական ռեժիմի հայատյացության քաղաքականությունը, թշնամանքի քարոզը թե՛ Արցախի, թե՛ Հայաստանի նկատմամբ և ադրբեջանական իշխանությունների իրականացրած ցեղասպան քաղաքականությունը, զանգվածային էթնիկ զտումները:

Արցախում այսօր կարող են վճռորոշ որոշումներ ընդունվել: Արցախից պետք է սկսվի հայի ոգու ճիչը:

Այսպես ապրել այլևս անհնար է:

Մետաքսյա Շալունց