Դավաճանության մեխանիկան` անխափան ու անսասան

Ռուսաստանի և Ադրբեջանի միջև ռազմատեխնիկական համագործակցության շրջանակներում ստորագրված միջկառավարական համաձայնագրի շրջանակներում՝ Ադրբեջան է տեղափոխվել ռուսական արտադրության զինտեխնիկայի նոր խմբաքանակ: Երկու օր առաջ այս «բարի» լուրն ավետեցին ադրբեջանական լրատվամիջոցները՝ մեջբերելով Ադրբեջանի զինված ուժերի պաշտոնական կայքի հաղորդագրությունը: Դրանում նաև նշվում է, որ նոր զինտեխնիկան համապատասխան փորձարարական աշխատանքներից հետո կտեղափոխվի սահմանային զորանոցներ: Հաղորդագրությունում նաև մեջ ասվում էր, որ այդ սպառազինությունը կուժեղացնի Ադրբեջանի զինված ուժերի առաջնագծի ստորաբաժանումների հնարավորությունները՝ զրահապատ տեխնիկա, դանդաղ արագություն ունեցող օդային թիրախներ, կենդանի ուժ այլ օբյեկտներ խոցելու ուղղությամբ: Ավելին, նշվում է նաև, որ սպառազինության և ռազմական տեխնիկայի մատակարարումը կշարունակվի: Այսպիսով` Ռուսաստանից Ադրբեջան է հասել զինտեխնիկայի նոր խմբաքանակ, ու հստակ պետք է հասկանալ, որ այս գործընթացի ավարտը չի էլ նշմարվում: Հայաստանում հասարակությունն ուշիուշով հետևում է Ռուսաստանի կողմից Ադրբեջանին զենք մատակարարելու քայլերին, հատկապես երբ դա տեղի է ունենում հակամարտության սրման պահերին, մոտ երկու ամիս առաջ «Ինտերֆաքս»-ին տված հարցազրույցում ասել է ՀՀ պաշտպանության նախարար Վիգեն Սարգսյանը: «Այդպիսի սպառազինության կիրառման ամեն դեպք, բնականաբար, Հայաստանում շատ լուրջ կրքեր է առաջացնում՝ հաշվի առնելով մեր ժողովրդի հատուկ վերաբերմունքը Ռուսաստանի նկատմամբ»,- ասել էր նա հավելելով` «եթե ռուսական զենքը հավասարակշռության խախտման արդյունքում դառնա հակամարտության մեջ ռիսկի գործոն, ապա դա ձեռնտու չի լինի հենց Ռուսաստանին»: Պաշտոնական Երևանի, արդեն բազմիցս բարձրաձայնած դժգոհություններին Մոսկվան ուշադրություն էլ չի դարձնում: Մոսկվան հետևողականորեն շարունակում է սպառազինության վաճառքը Ադրբեջանին` նաև ապրիլյան քառօրյայից հետո: Ապրիլյան պատերազմից ուղիղ մեկ տարի անց, այս տարվա ապրիլի վերջերին Ադրբեջանի ՊՆ մամուլի ծառայությունը հայտնեց, որ ադրբեջանական կողմը Ռուսաստանից ստացել է սպառազինության և ռազմական տեխնիկայի խմբաքանակ: Այդ հաղորդագրությունը հրապարակվեց Ադրբեջանի ՊՆ կայքում: Ըստ տեղեկությունների` փոխանցված զինտեխնիկան ԲՏՌ-82Ա զրահափոխադրիչներ են: Զինտեխնիկայի հետ Ռուսաստանը տրամադրելու է նաև տեխնիկան շահագործող զինծառայողների ուսուցման ծառայություններ: Նախկինում՝ 2007-2008թթ., Ադրբեջանը Ռուսաստանի պատվիրել և ստացել է ԲՏՌ-80Ա զրահափոխադրիչների ևս մեկ խմբաքանակ՝ 24 մեքենա: Իսկ ավելի վաղ, շուրջ 4 միլիարդ դոլարի սպառազինություն, որից 1 միլիարդ դոլարը` հարձակողական: Ակնհայտ է, որ Ռուսաստանը Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև սպառազինության մրցավազք է ստեղծել, ավելի ճիշտ հրահրել, և դրա ավարտը չի էլ երևում... Մի առիթով էլ Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը ուղղակի հաստատեց, որ Բաքուն ցանկանում է պաշտպանական ժամանակակից համակարգեր ձեռք բերել: «Այո, մենք բանակցություններ ենք վարում գնումների հետ կապված: Դուք լավ գիտեք, թե որքան զարգացած է ռուսական ռազմական արդյունաբերությունը: Մենք հետաքրքրված ենք հիմնականում ամենաժամանակից պաշտպանական զինատեսակներով: Դա վերաբերում է թե՛ ուղղաթիռային տեխնիկային, թե՛ պաշտպանական ամբողջ կոմպլեքսին»,-ասել էր Ալիևը՝ դավոսյան տնտեսական գլոբալ ֆորումի մասնակցության ընթացքում: Ալիևը հայտնել էր, որ կա Ադրբեջանի և Ռուսաստանի միջև զինտեխնիկայի ձեռքբերման նոր պայմանագրերի կնքման լավ հեռանկար: Հիշեցնենք, որ անցյալ տարի դեկտեմբերի 16-ին ՌԴ փոխվարչապետ Դմիտրի Ռոգոզինը մեկնել էր Բաքու՝ Ալիևի հետ քննարկելու ռազմատեխնիկական համագործակցության, սպառազինության նոր մատակարարումներին առնչվող հարցեր: Իսկ արդեն Դավոսում Ալիևի լավատեսությունը, թերևս փաստեց, որ Ռոգոզինի այցը հաջողվածներից է եղել` Մոսկվայի համար «նոր բիզնեսի» ծաղկման տեսանկյունից: Փաստենք, որ Ադրբեջանը տիրապետում է ռուսական ամենաժամանակակից համակարգերին, ինչպես օրինակ զենիթահրթիռային «ՏՈՐ» և «ԲՈՒԿ» զենիթահրթիռային կայանքները, սակայն դրանք, թերևս բավարար չեն Հայաստանի ԶՈՒ-ին պատկանող «Իսկանդեր» օպերատիվ-մարտավարական հրթիռային համակարգի առկայության դեպքում: Հավելենք նաև, որ Ադրբեջանը Իսրայելից ձեռք է բերել Green Pine ռադիոտեղորոշիչի ժամանակակից համակարգ: Մետաքսյա Շալունց