Բայդենի հաշվարկն ու Էրդողանի նենգ ախորժակը ՀՀ սահմանին

Եվ այսպես, ԱՄՆ նախագահ Բայդենը կատարեց իր խոստումը: ԱՄՆ-ի հայկական կազմակերպությունների, ԱՄՆ-ի հայկական սփյուռքի, ՀՅԴ լոբբիստական խմբերի ջանքերը տվեցին արդյունք: Միացյալ Նահանգների նախագահ Ջո Բայդենը ապրիլի 24-ի ուղերձում արտասանեց «Հայոց ցեղասպանություն» ձևակերպումը՝ 2 անգամ, նաև՝ «Մեծ եղեռնը» հիշատակեց:

Հայաստանում ներկայիս կառավարության կողմնակիցների փորձերը այս միանշանակ հաղթանակը ներկայացնել որպես Փաշինյանի իշխանության հաջողություն՝ ուղղակի ծիծաղելի է: Ամերիկյան վարչակազմն ուներ իր հաշվարկները, որոնք այս անգամ համընկան Հայաստանի շահերի հետ: Այսօրվա Թուրքիան իր ազդեցության համար պայքարով ամենուր՝ շատերի մոտ է արդեն համոզմունք առաջացրել, որ հատում է կարմիր գծեր:

Բայցև պետք է ուշադրություն դարձնել Բայդենի ուղերձի որոշ ուշագրավ դրույթներին: ԱՄՆ նախագահը շեշտում էր զգոնությունը, որ պետք է մնա՝ ատելության կործանարար ազդեցության դեմ պայքարում. «Տասնամյակներ շարունակ հայ ներգաղթյալները հարստացրել են Միացյալ Նահանգներն անհաշիվ եղանակներով, բայց երբեք չեն մոռացել ողբերգական պատմությունը, որը բերեց նրանց նախնիներից այնքան շատերին դեպի մեր ափերը: Մենք հարգում ենք նրանց պատմությունը: Մենք տեսնում ենք այդ ցավը: Մենք հաստատում ենք պատմությունը: Մենք դա անում ենք ոչ թե մեղադրելու, այլ ապահովելու համար, որ կատարվածն այլևս չկրկնվի»:

Այսինքն, ԱՄՆ ղեկավարը շեշտեց, որ թույլ չեն տա, որ «կատարվածը»՝ նորից կրկնվի:
Անցյալ աշնանը՝ Արցախում կատարվածով Թուրքիան արդեն կրկնեց իր ցեղասպան ծրագիրը: Էրդողանն աջակցեց Ալիևին, Թուրքիան մասնակցեց պատերազմին, արգելված զենքերով հայերի դեմ պատերազմ մղվեց, Թուրքիան տարածաշրջան ահաբեկիչներ լցրեց՝ ընդդեմ հայերի դեմ պատերազմի:

Ի՞նչ էր սա, եթե ոչ թուրքական ցեղասպան քաղաքականության նոր դրսևորում 21-րդ դարում՝ քաղաքակիրթ աշխարհի լռության ներքո...

Այնպես որ, ԱՄՆ նախագահի կողմից ուղերձը նաև պետք է դիտարկել այս համատեքստում: Վաշինգտոնը Հարավային Կովկասում Թուրքիայի ծրագրերի դեմ քայլ արեց, հասկացնելու, որ գիտակցում է Էրդողանի հեռահար նպատակները:
Եվ այդ իսկ պատճառով Բայդենը շեշտեց. «Եկեք վերահաստատենք ապագայում վայրագությունները կանխելու մեր հաստատակամությունը՝ աշխարհի որ անկյունում էլ լինի։ Եվ եկեք հասնենք աշխարհի բոլոր ժողովուրդների հաշտեցմանն ու ցավերի ամոքմանը»։

Չի բացառվում, որ Վաշինգտոնն այսուհետ Թուրքիայից պահանջի հայերի հետ հաշտեցման գործում գնալ առարկայական քայլերի, այլ ոչ թե սահմանափակվել միայն ստանդարտ հայտարարություններով, թե՝ «պատրաստ են հայերի հետ հարաբերությունների կարգավորմանը»:

Մետաքսյա Շալունց