Թուրքիայից Ադրբեջան «Բայրաքթարների» նոր խմբաքանակ է հասել. Ալիևն ու Էրդողանը պլաններ ունեն, Նիկոլը՝ ևս

Թուրքիայի ԱԳ նախարար Մևլութ Չավուշօղլուն դեկտեմբերի 29-ին աշխատանքային այցով կմեկնի Սոչի, որտեղ կհանդիպի ՌԴ արտգործնախարար Սերգեյ Լավրովի հետ, հայտնել է ՌԴ արտգործնախարարության պաշտոնական ներկայացուցիչ Մարիա Զախարովան: «Նախատեսվում է մանրամասն քննարկել հարցերը, որոնք կապված են Ռուսաստանի, Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև նոյեմբերի 9-ին ստորագրված եռակողմ հայտարարության կյանքի կոչման հետ: Շեշտադրումը կկատարվի հավանական բախումների ռիսկի նվազեցման, երկրներին հումանիտար օգնություն ցույց տալու վրա:

Ուշադրության կենտրոնում կլինի Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության գոտում ռազմական գործողությունների և կրակի դադարեցման նկատմամբ հսկողության ռուս-թուրքական մոնիտորինգային կենտրոնի գործունեության հարցը»,- ասել է Զախարովան:
Արցախում կայունության հաստատման հարցերն, այսպիսով, քննարկելու են Ռուսաստանն ու Թուրքիան: Ու սա տեղի է ունենալու Ադրբեջանի կողմից ռազմական բյուջեն ավելացնելու ու ամրանալու մասին հավաստիացումների ֆոնին:

Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը հայտարարել է, որ հաջորդ տարի բյուջեում ռազմական ծախսերի ավելացում է նախաձեռնել: Համաձայն 2021-ին Ադրբեջանի պետբյուջեի նախագծի՝ երկրի պաշտպանական ծախսերը նախատեսված են 2,7 մլրդ դոլարի մակարդակով, ինչը 550 մլն դոլարով շատ է անցած տարվա համեմատ:

«Հետագայում ևս կշարունակենք ուժեղացնել մեր բանակը: Այժմ քննարկվում է հաջորդ տարվա բյուջեն: Առաջին հերթին այն պատճառով, որ պատերազմի ընթացքում մենք շատ զենք և զինամթերք են օգտագործել: Միևնույն ժամանակ, ծրագրվում է ժամանակակից տեխնիկա գնել»,-Ալիևի խոսքը մեջբերում է նրա մամուլի ծառայությունը:

Հայաստանի կապիտուլյացված իշխանության մոտ հարց չի ծագում, թե ինչու է Ալիևը մտադիր ժամանակակից տեխնիկա գնել, եթե այսպես ասած՝ հրադադարի մասին եռակողմ համաձայնագիր է կնքվել:

Առհասարակ, Հայաստանն ուշադրությո՞ւն է դարձնում տարածաշրջանային իրադարձություններում ոչ միայն Թուրքիայի, այլև Ադրբեջանի քայլերին:
Ամերիկյան Axios տեղեկատվական-վերլուծական պորտալը հրապարակել է քաղաքական վերլուծաբան Բարաք Ռավիդի հոդվածը, որում հոդվածագիրը, հղում տալով Իսրայելի պաշտոնյաների շրջանակում իր աղբյուրներին, նշում է, որ Ադրբեջանը ցանկանում է միջնորդական ջանքերով հաշտեցնել Թուրքիային և Իսրայելին:

Հոդվածում, մասնավորապես ասվում է, որ Թուրքիան և Իսրայելը կարևոր դեր են խաղացել Ադրբեջանի կողմից Լեռնային Ղարաբաղում Հայաստանի նկատմամբ վերջերս տարած հաղթանակում: Այժմ ՝ հրադադարից մի քանի շաբաթ անց, Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը փորձում է կարգավորել հարաբերությունները իր երկու դաշնակիցների միջև:

Եվ Թուրքիայից, և Իսրայելից ստացված անօդաչու թռչող սարքերը և այլ զենքերը օգնել են Ադրբեջանին ռազմական գերակայություն ձեռք բերել Հայաստանի նկատմամբ: Սակայն վերջին տասնամյակի մեծ մասը Թուրքիայի և Իսրայելի միջև հարաբերությունները սառեցված են:

Իսրայելցի պաշտոնյաները հայտնել են, որ Ադրբեջանի նախագահ Ալիևը վերջերս Էրդողանի հետ ունեցած զրույցում բարձրացրել է Թուրքիայի և Իսրայելի միջև հարաբերությունների լարվածության հարցը: Ալիևի խորհրդականներն իսրայելցի իրենց գործընկերներին ասել են, որ Էրդողանը դրական է արձագանքել հարաբերությունների բարելավման գաղափարին:

Էրդողանն Իսրայելի հասցեին ռազմատենչ հայտարարությունների պատմություն ունի, բայց Ալիևի խորհրդականները պնդում են, որ նա հակաիսրայելական չէ, նրան Իսրայելի դեմ հրահրել են օգնականները, որոնք, սակայն, այլևս նրան խորհուրդ չեն տալիս:
Ադրբեջանի արտգործնախարար Ջեյհուն Բայրամովն իր իսրայելցի գործընկեր Գաբի Աշքենազիի հետ վերջերս տեղի ունեցած հեռախոսազրույցի ժամանակ ասել է, որ Ադրբեջանի կարծիքով՝ Իսրայելի և Թուրքիայի համար լավ պահ է հասունացել «ցանկապատերը շտկելու» համար: «Ալիևը և նրա ավագ խորհրդականները հաղորդել են, որ ցանկանում են տեսնել իրենց երկու լավ ընկերների՝ Թուրքիայի և Իսրայելի վերադարձը բնականոն հարաբերությունների, և նրանք պատրաստ են օգնել այդ հարցում»,-ասել է հոդվածագրին իսրայելցի պաշտոնյաներից մեկը: Միևնույն ժամանակ այս լուրը հրաժարվել են մեկնաբանել և Իսրայելի ԱԳՆ-ն և Ալիևի արտաքին քաղաքական հարցերով խորհրդականը:

Ահա, այսպիսի Ադրբեջանի հետ գործ ունի Հայաստանը, որի ղեկավարն արդեն հավակնում է հարթել Թուրքիա-Իսրայել հարաբերությունները:

Միաժամանակ Ալիևը երեկ «մեծահոգաբար» խոստովանել է, թե Ադրբեջանը ի վիճակի է Հայաստանի տարածքում անցկացնել ցանկացած օպերացիա, բայց՝ չի անի:
Ի դեպ, ռուս ռազմական լրագրող Յուրի Կոտենյոկը երեկ տելեգրամի իր ալիքում հայտնեց, որ թուրքական ռազմական փոխադրողը բեռնված Սումգայիթ է թռչում: Նա գրել էր իր աղբյուրներին հղում անելով, որ Թուրքիայից Ադրբեջան էր ուղևորվում «Բայրաքթարների» հերթական խմբաքանակը:

Իսկ Հայաստանի իշխանություններին հետաքրքրո՞ւմ են նման «մանր-մունր» բաները... Ինչո՞վ է այսօր զբաղված Փաշինյանի իշխանությունը: Ձեռքերը ծալած, նստած նայում են, թե ինչպես է թշնամին հասել Սյունիք GPS-ով, թե ինչպես են հայկական բնակավայրերն անցնում ադրբեջանական կողմին: Իսկ Փաշինյանը ելույթ է ունենում «կարող է ցավոտ» հարցեր լինեն՝ ավետում է, «պարտքը» կատարած համարելով՝ գնում իր գործին:

Մետաքսյա Շալունց