Ճնճղուկազգիների ծղրտոցը

Երգչուհի Շուշան Պետրոսյանը, ով նաեւ անցած գումարման խորհրդարանում ՀՀԿ-ից պատգամավոր էր ընտրվել, օրերս մասնակցել է Հայաստանի պետական սիմֆոնիկ նվագախմբի նախաձեռնությամբ տեղի ունեցած բացօթյա բարեգործական համերգին, որից ստացված հասույթը փոխանցվում է Զինծառայողների ապահովագրության հիմնադրամին։ Հայ երգարվեստի՝ մեր օրերի անգերազանցելի ձայնն իր կատարմամբ հուզել է հանդիսատեսին՝ իր «Անունս Արցախ է» երգով: Տպավորություն էր, որ Շուշանի երգը վերացրեց ատելության հզոր պատնեշը եւ նրա կատարմամբ ցնցված էին բոլորը՝ անգամ իշխանության որոշ ներկայացուցիչներ չդիմադրեցին կատարումն իրենց էջերում տարածելու գայթակղությանը։ Բայց ինչպես ասում են՝ բոլոր վճռական պահերին ի հայտ է գալիս ազգի աղբը եւ փորձում շուրջբոլորը լցնել գարշահոտությամբ։
Այս անգամ այդ առաքելությունն իր վրա վերցրեց հանրահայտ Լյուսի Քոչարյանը, ով իշխանության համակիրն է, կանանց իրավունքների պաշտպանության համար ԱՄՆ առաջին տիկնոջից «խիզախ կին» մրցանակի արժանացած, բայց աջուձախ կանանց եւ առհասարակ մարդկանց վիրավորող մի միջակ անձնավորություն, ով մերթընդմերթ աչքի է ընկել իր չափազանցված պատմություններով: Լյուսի Քոչարյանը անցած` 2019թ. ամռան ընթացքում սկզբում իր ֆեյսբուքյան անձնական էջում, այնուհետև իր կողմից ստեղծված «Բռնության ձայնը» էջում «բռնության ձայնը/voice of violence» հեշթեգերով գրառումներ էր հրապարակում, որոնցում անանուն կերպով ներկայացնում էր սեռական բռնության ենթարկված կանանց և աղջիկների աղմկահարույց պատմությունները:
Քոչարյանի հրապարակումները միանշանակ չընդունվեցին հանրության կողմից, կասկածի տակ էին դրվում պատմությունների իրական լինելու հանգամանքը՝ դրանք որակելով որպես «ֆեյք» պատմություններ, ոմանք էլ ենթադրում էին, որ բռնության անանուն պատմությունները հիմք են նախապատրաստում ՀՀ խորհրդարանի կողմից, ըստ իրավաբանների՝ որոշ կետերով ՀՀ Սահմանադրությանը հակասող Ստամբուլյան կոնվենցիայի («Կանանց նկատմամբ բռնության և ընտանեկան բռնության կանխարգելման ու դրա դեմ պայքարի մասին» կոնվենցիա) վավերացման համար, քանի որ ճիշտ նույն ժամանակահատվածում քննարկվում էր կոնվենցիայի վավերացման հնարավոր հեռանկարը, և ավելին, Ստամբուլյան կոնվենցիայի մասին քննարկումները տարբեր շրջանակների կողմից սկսել էին հենց սեռական բռնությունների մասին պատմություններից անմիջապես հետո։
Քոչարյանի հրապարակումները անհավատալի և ֆեյք էին թվում նաև պատճառով, որ բռնության ենթարկված անձանց կողմից տրամաբանական կլիներ իրավապահներին դիմելը, և այդ կերպ բռնարարներին պատասխանատվության ենթարկելը և դրանով բռնությունների նվազեցմանը նպաստելը: Նմանատիպ կոչով նաև հանդես էր եկել ՀՀ Ոստիկանությունը՝ սեռական բռնության ենթարկվածներին կոչ անելով տեղեկատվություն տրամադրել իրավապահ մարմիններին մեղավորներին պատժելու համար: Ոստիկանության կոչերը Քոչարյանի հերոսուհիների կողմից բնականաբար անպատասխան էին մնացել: Եւ, ահա, այս հակահայ ճնճղուկը ծանր է տարել Շուշան Պետրոսյանի արվեստի նկատմամբ գրեթե համազգային այս հուզմունքը եւ հանդես եկել խառնակչությամբ․ «Արցախի մասին մի հատ երգով՝ նախկին ու հիմա արած/ասած տականքությունները մոռացնելու նուրբ արվեստի հոտ ա գալիս։
Ըհը։ Կամաց։
Ու ինձ համար անմեղսունակություն ա էդ տիպի գործիչների ողջ անփառունակ անցյալը մոռանալու հորդորն ու կոչը, ներողամտություն հայցելը՝ ինչ ա թե լավ երգում ա»,- գրել է նա։
Պատկերացնում եք՝ նման բառապաշարով արտահայտվող մարդը Հայաստանում կանանց պաշտպանում է բռնությունից: Թեեւ Շուշան Պետրոսյանը այս «խիզախի» առաջին «զոհը» չէ, ամիսներ առաջ էլ նա իր ստատուսներով հոգեբանական բռնություն էր գործադրել էջմիածնեցի հայտնի կնոջ նկատմամբ: Էլ չենք խոսում, որ այս փուլում, երբ կարեւորվում է համազգային միասնությունը, ինչ-որ մի անհայրենիք գլուխ է բարձրացնում եւ ակնհայտ թշնամանք քարոզում։ Իհարկել, հասկանալի է, որ հեղափոխությունից հետո բոլոր արժեքները դեգրադացվել են, հասկանալի է, որ մշակույթն անգամ դիտարկվում է սեւի ու սպիտակի տիրույթում, բայց պատերազմի մեր օրերում, երբ ձեր ու ձերնմանների եփած լափը թափված է մի ամբողջ ժողովրդի գլխին ու դեռ հայտնի չէ, թե ինչ վերջաբանի ենք հասնելու, սրա նմաններն առնվազն պետք է լռեն, իսկ եթե չեն լռում, նրանցով պետք է զբաղվեն իրավապահները։ Թե՞ Լյուսի Քոչարյանը ընդդիմադիր գործիչ չէ, նրա խոսքն էլ իշխանությանն ուղղված չէ, ուստի կարելի է աչք փակել ազգադավի խառնակչություններին: Ի՞նչ կապ ունի Շուշան Պետրոսյանի երգը նախկին հայտարարությունների հետ:

Շուշան Պետրոսյանն իր ներքին էներգիայով, էմոցիաներով, մեղեդայնությամբ ու ոգով արվեստ ու երաժտություն է տվել իր ազգին, դուք՝ ճնճղուկազգիներդ ինչ եք տվել բացի այլասերությունից, էլ չենք խոսում Արցախում արված գործի ու հայոց բանակին իր աջակցության մասին։

Անի Սահակյան