Նոր սկանդալ` Լավրով-Թրամփ բանակցություններից հետո

Ամերիկյան լրատվամիջոցները նախագահ Թրամփին մեղադրում են գաղտնի տեղեկություն տրամադրելու մեջ: Washington Post-ում, այնուհետև մի շարք այլ հեղինակավոր պարբերականներում հրապարակած հոդվածները հայտնում են, որ նախագահ Թրամփը գաղտնի տեղեկություն է տրամադրել Ռուսաստանի արտգործնախարար Սերգեյ Լավրովին ու դեսպան Սերգեյ Կիսլյակին նրանց հետ Սպիտակ Տանը հանդիպման ընթացքում: Ըստ լրատվամիջոցների` Թրամփը խոսել է ավիացիայի ոլորտում առկա սպառնալիքների մասին տեղեկացված լինելու վերաբերյալ: «Հրապարակված նյութը իրականությանը չի համապատասխանում: Նախագահը և արտգործնախարարը խոսել են մեր երկու երկրներին սպառնացող մի շարք վտանգների մասին, ներառյալ քաղաքացիական ավիացիայի ոլորտում: Որևէ գաղտնի տեղեկատվություն չի քննարկվել: Նախագահը չի հրապարակել որևէ ռազմական գործողության մասին տեղեկություն, որը դեռևս հայտնի չէ հանրությանը: Հանդիպմանը ներկա երկու այլ բարձրաստիճան պաշտոնյաներ ներառյալ պետքարտուղարը նույն կերպ են հիշում այս հանդիպումը: Ես էլ էի ներկա այնտեղ: Նման բան տեղի չի ունեցել»,- ասել է ազգային անվտանգության հարցերով խորհրդական Հերբերթ ՄաքՄասթերը: Լրատվամիջոցները, սակայն մտահոգություն են հայտնում, որ գաղտնի տեղեկությունը կարող է վտանգել ԴԱԻՇ-ի մասին տեղեկություն տրամադրող աղբյուրին: ԱՄՆ-ի նախագահը իրավունք ունի գաղտնազերծել գրեթե ամեն տեսակի տեղեկություն, ուստի իրավական առումով չկա որևէ խնդիր: Սակայն հատուկ ծառայությունների աշխատակիցները մտահոգություն են հայտնում, որ նման գաղտնազերծումները կարող են վնասել ԱՄՆ-ին տեղեկություն տրամադրած բարեկամ երկրների հետ հարաբերություններին: Սպիտակ տանը Թուրքիայի նախագահ Էրդողանի հետ մամլո համատեղ ասուլիսում նախագահ Թրամփը` ի պատասխան լրագրողների հարցապնդումների, ասել է. «Մենք հիանալի հանդիպում ենք ունեցել ՌԴ ԱԳ նախարարի հետ, ինչի մասին նաև նշել է գեներալ ՄաքՄասթերը: Մենք շատ հաջողություններ կունենանք և կշարունակենք որքան հնարավոր է շատերին ներգրավել ԴԱԻՇ-ի դեմ պայքարում»: Նախօրեին նախագահ Թրամփը թվիթերի միջոցով բացատրել էր ռուսական կողմին նման տեղեկության տրամադրման նպատակը՝ ընդգծելով, որ որպես նախագահ նա լիովին լիազորված է այդպես գործելու: Ըստ Թրամփի, նա բաց հանդիպման ընթացքում ՌԴ ԱԳ նախարարին է տրամադրել տեղեկություն ահաբեկչության դեմ պայքարի և ավիացիայի անվտանգության մասին՝ ցանկանալով, որ ռուսական կողմն էլ ավելի ակտիվ ներգրավվի ԴԱԻՇ-ի և ահաբեկչության դեմ պայքարին: Թրամփը Լավրովի հետ հանդիպման ընթացքում գաղտնազերծել է գաղտնի տեղեկություն։ ABC News-ի անանուն աղբյուրների տվյալներով՝ խոսքը եղել է ԱՄՆ ուղևորվող ինքնաթիռի պայթեցման ԴԱԻՇ-ի պլանների մասին։ ԱՄՆ-ը գրոհայինների պլանների մասին տեղեկությունը ստացել է նրանց շարքերում գտնվող իսրայելցի լրտեսից։ Նա ամերիկյան կողմին հայտնել էր, որ ահաբեկիչները ցանկանում են չվերթում պայթյուն իրականացնել՝ պայթուցիկ սարքը ինքնաթիռ բարձրացնելով նոթբուքի մեջ թաքցրած։ ԱՄՆ-ում տեղեկությունը համարել են արժանահավատ, այդ իսկ պատճառով արգելել են նոթբուքերի մուտքը ինքնաթիռներ Եվրոպայից ժամանող չվերթներում։ Այժմ այդ մասին ռուսական կողմին հայտնելուց հետո իսրայելցի լրտեսի կյանքը սպառնալիքի տակ է հայտնվել՝ նշում է հեռուստաալիքը։ Թրամփը կարող էր չիմանալ Լավրովին հաղորդած տեղեկության աղբյուրի մասին: Այս մասին լրագրողներին հայտնել է ԱՄՆ նախագահի՝ ազգային անվտանգության գծով խորհրդական Հերբերտ Մաքմասթերը. «Հնարավոր է՝ այսպիսով ես հայտարարություն եմ անում, սակայն նախագահը չգիտեր, թե որտեղից էին այդ տվյալները, նրան չեն տեղեկացրել տեղեկությունների աղբյուրի կամ հավաքագրման մեթոդի մասին»,- ասել է Մաքմասթերը Սպիտակ տանը մամլո ասուլիսի ժամանակ: Թրամփի խորհրդականը մի քանի անգամ նշել է, որ վարչախումբը համարում է, որ Թրամփի կողմից Լավրովին տրամադրված ողջ տեղեկությունը տեղին է և պատշաճ: Ինքը` ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը Ռուսաստանին փոխանցել է տեղեկություններ՝ կապված ահաբեկչության և ավիափոխադրումների անվտանգության հետ, այս մասին ամերիկացի նախագահը գրել է Twitter-ում: «Որպես նախագահ՝ ցանկացել եմ Ռուսաստանի հետ կիսվել փաստերով՝ կապված ահաբեկչության և ավիափոխադրումների անվտանգության հետ: Ես լիովին դրա իրավունքն ունեմ»,-ասել է նա: ՌԴ ԱԳՆ պաշտոնական ներկայացուցիչ Մարիա Զախարովան, արձագանքելով այդ հրապարակմանը, խորհուրդ է տվել չընթերցել ամերիկյան այն թերթերը, որոնք զբաղվում են մտացածին «սենսացիաների» տարածմամբ: Մինչդեռ New York Times-ը գրում է, թե ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը ՌԴ արտգործնախարար Սերգեյ Լավրովի հետ հանդիպման ընթացքում կիսվել է նրա հետ Իսրայելից ստացված հետախուզական տեղեկատվությամբ. «Գաղտնի հետախուզական տեղեկատվությունը, որն անցած շաբաթ Սպիտակ տանը Թրամփը բացել է ռուս պաշտոնատար անձանց հետ հանդիպման ընթացքում, տրամադրված է եղել Իսրայելի կողմից»,- հայտնում է պարբերականը` վկայակոչելով ԱՄՆ գործող և նախկին պաշտոնատար անձանց, որոնց հայտնի է, թե ինչպես է ԱՄՆ-ը ստացել տեղեկատվությունը: ԱՄՆ-ում Իսրայելի դեսպան Ռոն Դերմերը New York Times-ին հայտնել է, որ ահաբեկչության դեմ պայքարում երկրները շարունակում են սերտ համագործակցությունը: «Իսրայելը լիովին վստահում է ԱՄՆ հետ հարաբերություններին` հետախուզական տեղեկատվության փոխանակման ոլորտում»,- ասել է դեսպանը, ավելացնելով, որ սպասում է նախագահ Թրամփի օրոք այդ համագործակցության «խորացմանը»: Մետաքսյա Շալունց