Բռնապետության ճանապարհին, իշխանության նոր քայլը

Դժվար է հավատալ, որ լրագրողի մասնագիտությամբ վարչապետի պաշտոնավարման տարիները նախկին գործընկերների համար լինելու էին ամենավատը, աշխատելու համար ամենատեսանկյունը, երբ իշխանությունն ամեն օր խնդիրներ էր ստեղծելու ԶԼՄ-ների գլխին ՝ սկսած իշխանաբույծ ֆեյքերի ՝ լրատվամիջոցների վրա հարձակումներից, իշխանության ներկայացուցիչների՝ ի դեմս Նիկոլ Փաշինյանի պիտակավորումներից, վերջացրած դատական հայցերով, որոնք ներկայացնում են լրատվամիջոցի դեմ, հեռուստատեսություններին պարտադրված խաղի նոր կանոններով, որոնց արդյունքում այսպես կոչված ընդդիմադիրները գովազդային շուկայից գրեթե դուրս են մնում եւ հայտնվում փակվելու վտանգի առջեւ:

Փաստը մնում է փաստ, որ մենք՝ լրագրողներս փայլուն ժամանակներ չենք ապրում, քանզի նախկին լրագրող մեր գործընկերները, ովքեր այսօր քաղաքական ու պետական գործիչներ են դարձել, չեն հանդուրժում իրենց ուղղված քննադատական որեւէ խոսք, ով տեղից վեր է կենում, քննադատում է մեզ, Նիկոլ Փաշինյանը բոլորին <<դուխ>> է տվել այս հարցում՝ լրատվամիջոցներին իսկզբանե բաժանելով սեւ եւ սպիտակի, հայտարարելով, որ դրանց 90 տոկոսը կոռումպացված է, նախկիններից սնվող: Իհարկե, յուրաքանչյուրը դիմացինին դատում է իր արշինով, եւ այս հարցում, անշուշտ, վարչապետը ծանրակշիռ փորձ ունի նման հայտարարության համար, սակայն վստահ եղեք, որ եթե որեւէ ԶԼՄ-ի հարցում անօրինական գործընթաց լիներ, ապա վաղուց այս իշխանությունները դրա սեփականատիրոջը կամ խմբագրին բանտ էին ուղարկել:

Ինչեւէ, իշխանությունը ազատ խոսքը սահմանափակելու նոր գործողություն է ծրագրել: ԱԺ փոխխոսնակ Ալեն Սիմոնյանն է հանդես եկել օրենսդրական նոր նախաձեռնությամբ, որով առաջարկում է սոցիալական ցանցերում և լրատվամիջոցներում հրապարակված վիրավորանքի և զրպարտության համար փոխհատուցման չափը վիրավորանքի դեպքում 1 միլիոն դրամից դարձնել 5 միլիոն դրամ, զրպարտության դեպքում` 2 միլիոնից՝ 10 միլիոն դրամ։

Ավելին, ԱԺ պետաիրավական հանձնաժողովում նախագծի քննարկման ընթացքում իշխանականներից շատերը նեղսրտել են, որ այս փոփոխությունն արդյունք չի տալու եւ ժամանակն է կրկին քրեականացնել վիրավորանքն ու զրպարտությունը: Հիշեցնենք, որ Եվրոպայի խորհրդի խորհրդարանական վեհաժողովը 2007թ. հոկտեմբերի 4-ին ընդունեց թիվ 1577(2007) բանաձևը զրպարտության ապաքրեականացման վերաբերյալ, որտեղ հստակ ամրագրված է, որ պետք է սահմանել ողջամիտ առավելագույն սահման զրպարտության գործերով վնասի փոխհատուցման գումարի չափի առումով, այնպես, որպեսզի պատասխանատու մամուլի կենսունակությունը չվտանգվի, անհրաժեշտ է ապահովել համապատասխան իրավական երաշխիքներ իրական վնասին ոչ համաչափ փոխհատուցում սահմանելու դեմ:
<<Արտահայտվելու ազատության իրավունքը ներառում է տեղեկատվություն և գաղափարներ ստանալու և տարածելու իրավունքը` առանց հանրային իշխանությունների միջամտության և անկախ սահմաններից, ինչպես դա սահմանված է Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին եվրոպական կոնվենցիայի 10-րդ հոդվածով, և ցանկացած նմանատիպ օրենսդրական նախաձեռնություն ոչ միայն խաթարում է ստանձնված միջազգային պարտավորությունների անշեղորեն կատարումը, այլև մեծապես վնասում է ժողովրդավարության սկզբունքներին>> իր նկատառումը ներկայացրեց նաեւ Հայաստանի ժուռնալիստների միությունը: Հաշվի առնելով ժողովրդավարական հասարակությունում հանրությանը հուզող խնդիրների վերաբերյալ տեղեկատվություն տարածելու հարցում մամուլի առանցքային դերը` միությունը դատապարտում է ցանկացած նման նախաձեռնություն: Ակնհայտ է, որ իշխանությունը գնում է բռնապետական ճանապարհով, եւ եթե երկրի զարգացման փոխարեն իշխանությունները երկու տարի շարունակ հորինված հակահեղափոխության դեմ է պայքարում, ապա բնական է, որ հանդես է գալու քննադատական ցանկացած խոսքի սահմանափակման նախաձեռնություններով:

Անի Սահակյան