Ալիևը զայրացրել է ամերիկյան վարչակազմին

Միացյալ Նահանգները դեռ անցած տարվա օգոստոսից կոչ է անում Ադրբեջանին առավել թափանցիկ լինել զորավարժությունների անցկացման հարցում՝ հավելյալ տեղեկություններ ներկայացնելով դրանց չափի և նշանակության մասին:

«Ըստ Վիեննայի համաձայնագրի, Ադրբեջանը պարտավոր էր տեղյակ պահել առնվազն մեկ լայնածավալ զորավարժության մասին, ինչը չի արել», - փաստել է Պետդեպարտամենտը «Սպառազինությունների վերահսկողության մասին» ամենամյա զեկույցում։

Պետքարտուղարությունը հիշեցրել է, որ անցած տարի Բաքուն, ըստ իր իսկ Պաշտպանության նախարարության, առնվազն երեք լայնածավալ զորավարժություններ է անցկացրել՝ 10 հազար զինվորականների, հարյուրավոր տանկերի, խոշոր զինտեխնիկայի ու օդուժի ներգրավմամբ, սակայն որևէ դեպքում դրանց վերաբերյալ տեղեկություն չի տրամադրել Վաշինգտոնին։

Ադրբեջանը շարունակում է խախտել իր պարտավորությունը, ամրագրում է զեկույցը, մանրամասնելով՝ «2019-ի օգոստոսին Միացյալ Նահանգները Ադրբեջանին է փոխանցել թափանցիկության պակասի վերաբերյալ իր մտահոգությունները»։

Կոնգրեսին ներկայացված հաշվետվության մեջ Պետդեպարտամենտն ընդգծել է՝ շարունակելու է հետամուտ լինել այս հարցին և առաջիկայում ևս Ադրբեջանի հետ երկկողմ ու բազմակող հանդիպումներում կարևորելու է ռազմական գործողությունների մասին համապարփակ և ճիշտ ժամանակին տեղեկություն ներկայացնելու անհրաժեշտությունը։

«Զորավարժությունները, որոնց մասին չի հաղորդվում կամ ամբողջ տեղեկատվությունը չի տրամադրվում, հարվածի տակ են դնում Վիեննայի համաձայնագիրը», - արձանագրել է Պետքարտուղարության զեկույցը։

Համաձայնագիրը ընդունվել է ԵԱՀԿ հովանու ներքո 2011 թվականին՝ անվտանգության ոլորտում անդամ երկրների միջև վստահությունն ամրապնդելու, սպառազինությունների նկատմամբ վերահսկողություն սահմանելու նպատակով։

Միացյալ Նահանգները, ինչպես երևում է, վերջին շրջանում սկսել է Ադրբեջանի իշխանություններին քննադատելու հարցում որևէ առիթ բաց չթողել: Դժվար է հիշել նման բաց քննադատություններ վերջին շրջանում:

Այժմ փաստորեն, Պետքարտուղարությունը Ադրբեջանի պաշտպանության նախարարությանը բաց մեղադրում է միջազգային պարտավորություններ խախտելու մեջ:
Թերևս, դրանով կարելի է բացատրել Ադրբեջանի զայրույթն էլ Միացյալ Նահանգների նկատմամբ: Նախօրեին, հիշեցնենք, որ Ադրբեջանի պաշտպանության նախարար Զաքիր Հասանովը ոչ ավել, ոչ պակաս դժգոհեց, որ շփման գծի երկայնքով տեղադրված ամերիկյան սարքավորումների պատճառով չենք կարողանում հրազենով թիրախավորել հայերին:

Նա դժգոհել էր, որ վերջին երկու տարիներին շփման գծում նկատվող համեմատական անդորրի գլխավոր պատճառներից մեկը Հայաստանին մատակարարված ամերիկյան պաշտպանական տեխնոլոգիաներն են։ «Հայերը, Միացյալ Նահանգներում իրենց հովանավորների շնորհիվ, ռազմական նշանակության սարքավորումներ են ձեռք բերել և տեղադրել են դրանք ռազմաճակատի գծի երկայնքով։ Խոսքը դիտարկման համակարգերի մասին է։ Հայերը այդ սարքավորումները տեղադրել և հետ են քաշվել, որպեսզի մենք չկարողանանք նրանց թիրախավորել հրաձգային զենքով», - հայտարարում էր Ադրբեջանի պաշտպանության նախարարը։

Հասանովի խոսքով, ի դեպ, ինքը Հայաստանին ռազմական նշանակության սարքավորումների մատակարարման հարցով դիմել է ԱՄՆ ներկայացուցիչներին, բաց այդպես էլ որևէ հստակ պատասխան չի ստացել։ «Որևէ մեկը ինձ այդպես էլ չկարողացավ բացատրել, թե ինչպես են [հայերը] կարողացել ձեռք բերել դրանք», - ասել էր Ադրբեջանի ռազմական գերատեսչության ղեկավարը։

Ըստ երևույթին, Ադրբեջանի իշխանությունները զայրացրել էր ամերիկյան վարչակազմին նաև այլ հարցերով: Ըստ ամենայնի՝ Պուտին-Ալիև ջերմ-բարեկամական հարաբերությունների խորքերը և ռուս-ադրբեջանական սերտ համագործակցությունը նաև խնդրահարույց է թվում Թրամփի վարչակազմին:

Մետաքսյա Շալունց