Ո՞վ է պատասխան տալու հակահայկական քաղաքականության դոզայի մեծացման համար

Ինչպես հայտնի է, Եվրախորհրդարանի պատգամավորները համատեղ հայտարարությամբ են հանդես եկել Հայաստանի և Լեռնային Ղարաբաղի միջև նոր ճանապարհի կառուցման առիթով:

Պատվիրակության նախագահ Մարինա Կալյուրանդի, Հայաստանի մասով Եվրախորհրդարանի մշտական զեկուցող Տրայան Բեսեսկուի, Ադրբեջանի մասով Եվրախորհրդարանի մշտական զեկուցող Ժելյանա Զովկոյի համատեղ հայտարարությունն ընդունվել է հունիսի 10-ին:

Սա, թերևս, վերջին շրջանում ամենահակահայկական հայտարարությունն է: Առաջին տպավորությունը նույնիսկ այնպիսին է, որ այն գրվել է Ադրբեջանում:

«Անցած տարի հայտարարված Հայաստան-Լեռնային Ղարաբաղ կապող երրորդ մայրուղու շինարարությունը շուտով կսկսվի: Այս նոր ճանապարհային ենթակառուցվածքը Կապանը Հայաստանում կկապի Հադրութի հետ Լեռնային Ղարաբաղում՝ անցնելով Գուբադլիի և Ջաբրայիլի շրջանների միջով, որոնք ևս օկուպացված են: Որպես կանոն, մենք աջակցում ենք այն նախագծերին, որոնք նպաստում են տարածաշրջանային համագործակցությանը, կապերի հաստատմանը և Արևելյան հարևանության մարդկանց միջև շփմանը: Սակայն այս ճանապարհը կառուցելու որոշումը կայացվել է առանց Ադրբեջանի իրավասու մարմինների համաձայնության՝ միջազգային իրավունքի խախտմամբ: Բացի այդ, այն կարող է խորհրդանշական կերպով ամրացնել Լեռնային Ղարաբաղի և դրա շրջակա տարածքների ապօրինի օկուպացումը: Ուստի մենք շատ ենք ցավում այս նախաձեռնության կապակցությամբ, քանի որ այն չի նպաստում վստահության, խաղաղության և հաշտեցման համար նպաստավոր պայմանների ստեղծմանը: Մենք կրկին հայտարարում ենք մեր շարունակական աջակցության մասին ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների ջանքերին և նրանց՝ 2009-ին ընդունված Հիմնարար սկզբունքներին: Որպեսզի այս միջնորդությունը հաջողություն ունենա, մենք Հայաստանի և Ադրբեջանի իշխանություններին կոչ ենք անում բարեխղճորեն ակտիվացնել իրենց ստանձնած պարտավորությունները հակամարտության խաղաղ կարգավորման բանակցություններում՝ Ադրբեջանի միջազգայնորեն ճանաչված սահմանների շրջանակներում», ասվում է հայտարարությունում, որը թարգմանաբար ներկայացրել է aravot.am-ը:

Մեր հասարակության հայտնի չէ՝ Հայաստանի ԱԳՆ-ն տեղյա՞կ է եղել նման հայտարարության գոյության մասին: Առհասարակ, որևէ աշխատանք տարվե՞լ է այսօրինակ հայտարարությունը բացառելու համար:

Արդեն երկրորդ օրն է, ինչ պաշտոնական Երևանը քար-լռություն է պահպանում: Արտաքին քաղաքականության պատասխանատուները նույնիսկ հարկ էլ չեն համարում որևէ բացատրություն տալ այս առիթով ու պատասխանել մի շարք կարևոր հարցերի:

Մասնավորապես՝ ինչպե՞ս է ստացվել, որ Եվրախորհրդարանը, այսպես ասած՝ ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի «գլխից թռչելով»՝ Արցախը համարում է Ադրբեջանի մաս ու Հայաստանին գրեթե սպառնում հարգել Ադրբեջանի տարածքային ամբողջականությունը: Այսինքն՝ Արցախը համարում են «օկուպացված տարածք»:

Հիշեցնենք, որ Տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարար Սուրեն Պապիկյանի օրերս Արցախ կատարած այցից ու նախագահ Արայիկ Հարությունյանի հետ հանդիպումից հետո, Լեռնային Ղարաբաղի նախագահի լրատվական ծառայությունը հաղորդագրություն տարածեց, ըստ որի՝ այս տարի մեկնարկելու է Արցախը Հայաստանի Հանրապետությանը կապող երրորդ՝ հարավային բնակավայրերով անցնող ավտոմայրուղու կառուցումը։

Մոտ մեկ տարի առաջ՝ 2019թ. հուլիսին «Ազատության» հետ զրույցում Հայաստանի Անվտանգության խորհրդի քարտուղար Արմեն Գրիգորյանը նշել էր, որ 2020-ին նախատեսված է կառուցել Կապանը Հադրութին կապող մոտ 150-կիլոմետրանոց ավտոմայրուղի։

«Ազատության» հետ զրույցում Գրիգորյանը նոր մանրամասներ է ներկայացրել։ «Արցախում էս մասով քննարկումներ վերջին, կարելի է ասել, մեկ տարվա ընթացքում եղել են, և այնտեղ քննարկել են, թե որ տարբերակը կարող է ավելի արդյունավետ լինի, որովհետև այն կարևոր նշանակություն ունի, և այս որոշումը կայացնելիս պետք է այլ հանգամանքներ էլ հաշվի առնել», - ասել է ԱԽ քարտուղարը՝ շարունակելով. - «Նաև կորոնավիրուսի հետ կապված որոշակի հետաձգումներ են եղել, և համապարփակ քննարկումների ընթացքում այս տարբերակը ևս հաշվի են առել այնտեղ: Վերջնական որոշումի կգան և կհասկանան՝ որն է ամենաօպտիմալ տարբերակը, որովհետև բազմաթիվ գործոններ են հաշվի առնվում՝ անվտանգությունից սկսած, մինչև տնտեսական գործոններ, և այդ բոլորը վերլուծելով կհասկանան, թե որն է ամենալավագույն օպցիան, որպեսզի այս աշխատանքը կատարեն»: «Ամեն դեպքում, ճանապարհի շինարարությունը այս տարի կմեկնարկի», - այս դիտարկմանը Գրիգորյանն արձագանքեց. - «Քանի որ որոշակի չափով կորոնավիրուսը ահագին մեծ փոփոխություններ է մտցրել մեր կյանքում, դժվար է շատ երկարաժամկետ պլաններ ունենալ, բայց բոլոր ջանքերը գործադրում են Արցախում, որ հնարավորինս շուտ լինի դա»:

Մետաքսյա Շալունց