Թեհրանը պատմական գծեր է քաշում Հայաստանով
Իրանի արտաքին գործերի նախարար Մոհամադ Ջավադ Զարիֆն ապրիլի 17-ին երկօրյա պաշտոնական այցով ժամանել Թբիլիսի: Նրան արդեն ընդունել է Վրաստանի ԱԳ նախարար Միխայիլ Ջանելիձեն: Բանակցությունների արդյունքում պայմանավորվածություն է ձեռք բերվել, որ Վրաստանի վարչապետ Գեորգի Կվիրիկաշվիլին շաբաթվա վերջին կայցելի Իրան: Զարիֆը հայտնել է, որ այս շաբաթվա վերջին Թեհրան կայցելի Վրաստանի վարչապետ Գեորգի Կվիրիկաշվիլին, և «դա կլինի պատմական այց»: «Երկու երկրների միջև հարաբերությունների զարգացման տեսանկյունից շատ կարևոր Է Վրաստանի վարչապետ Գեորգի Կվիրիկաշվիլիի պլանավորված այցն Իրան, որը տեղի կունենա ընթացիկ շաբաթվա վերջին: Այսօր մենք միասին հանգամանորեն քննարկեցինք այցի, այդ թվում՝ այն հանդիպումների նախապատրաստման հարցերը, որոնք կանցկացվեն Թեհրանում»,-ասել է Ջանելիձեն մամուլի ասուլիսում: Կողմերը հույս են հայտնել, որ փոխադարձ այցերը կխթանեն Վրաստանի և Իրանի երկկողմ հարաբերությունների խորացումը: Պաշտոնական Թեհրանը Թբիլիսիում հանդես է եկել խիստ ուշագրավ հայտարարությամբ: Իրանն առաջարկել է տարածաշրջանի երկրներին միջանցք կառուցել Պարսից և Սև ծովերի միջև: Իրանի ԱԳ նախարար Մուհամեդ Ջավադ Զարիֆը Թբիլիսիում տեղի ունեցած մամուլի ասուլիսում ասել է, որ «Պարսից ծոցի և Սև ծովի միջև միջանցք կառուցելու դեպքում մեծ հնարավորություններ կբացվեն, բեռնափոխադրումների գինը կնվազի»: Ընդ որում, Զարիֆը նշել է, որ այդ գաղափարը կյանքի կոչելու համար «պարտադիր է Վրաստանի, Իրանի, Հայաստանի և Ադրբեջանի համագործակցությունը»: Փաստացի, Իրանի արտգործնախարարը Թբիլիսիում` Երևանին ու Բաքվին առաջարկել է ստեղծել տրանսպորտային միջանցք: Պարսից ծոցի և Սև ծովի միջև՝ Վրաստանով, Հայաստանով և Ադրբեջանով անցնող տրանսպորտային միջանցքի ստեղծումը կնպաստի ժողովուրդների մտերմությանը, ընդգծել է Մուհամադ Ջավադ Զարիֆն հավելելով. «Նման միջանցքի ստեղծմանը պետք է, անպայման, մասնակցեն Վրաստանը, Իրանը, Ադրբեջանը և Հայաստանը»: Մինչ այժմ, ինչպես հայտնի է, Ադրբեջանը մշտապես խոչընդոտել է Հայաստանի մասնակցությունը տարածաշրջանային տարբեր նախագծերում: Դա արվել է` հստակ ԼՂ խնդիրը մատնանշելով ու հստակ շեշտելով, քանի դեռ Ղարաբաղի հարցը լուծված չէ` Հայաստանի հետ ոչ մի համագործակցություն չի կարող տեղի ունենալ: Ավելին` Բաքուն ու Անկարան մշտապես խոչընդոտել են Հայաստանի հնարավորություններին բոլոր առումներով: Իրանը վերջին շրջանում ակնհայտորեն տարածաշրջանում ազդեցության ամրապնդման ուղղությամբ քայլեր է ձեռնարկում, ինչը նախևառաջ ընդդեմ Թուրքիայի ձգտումների է: Ավելին` Թեհրանը, փաստացի Հայաստանին ու Ադրբեջանին առանց ԼՂ խնդրի կարգավորման, առաջարկում է Պարսից ծոցի և Սև ծովի միջև՝ Վրաստանով, Հայաստանով և Ադրբեջանով անցնող տրանսպորտային միջանցք ստեղծել, հիմնավորելով, որ այն ավելի կնպաստի ժողովուրդների շփմանը: Թեհրանն, իհարկե, այնքան միամիտ չէ, որ համարի, որ Բաքուն կարող է փոխել տրամադրությունն ու առանց ԼՂ խնդրի` համագործակցի Հայաստանի հետ: Պարզապես հետաքրքրականն այն է, որ Թեհրանը գծում է «սահմաններ», «ուղղություններ»` ցույց տալիս, որ հնարավոր է գտնել այլ ուղիներ: Թեհրանի պահվածքը նաև ԼՂ խնդրի շուրջ վերջին շրջանում Մոսկվայի ձգտումների դեմ է, որն ուզում է ակնհայտորեն ստատուս-քվո փոխել ԼՂ հարցում և բավական ակտիվ է ապրիլյան պատերազմից հետո: Պատահական չէր, որ Իրանի պաշտպանության նախարար Հուսեյն Դեհղանը ԼՂ հակամարտության խաղաղ կարգավորման կոչ արեց, սակայն պակաս ուշագրավ չէին այդ հայտարարության նրբերանգները: Իրանի Պնախարարը Ադրբեջանի պաշտպանության նախարար Զաքիր Հասանովի հետ հանդիպմանը ուղղակի հույս հայտնեց, որ Հայաստանն ու Ադրբեջանը թույլ չեն տա երրորդ կողմին միջամտել հակամարտությանը, ինչը միայն կարող է տանել դրա խորացման։ Նա հստակ շեշտեց, որ տարածաշրջանում` «նոր ճգնաժամի համար տեղ չկա»։ Ակնհայտորեն, սա Թեհրանի կողմից թե՛ Ռուսաստանի, թե՛ Ադրբեջան-Իսրայել խորացող հարաբերություններին ու դրանց կոնտեքստում ԼՂ խնդիրը թեժացնելու մղումները կանխելուն ուղղված ակնարկ էր: Թեհրանի խաղը տարածաշրջանում, այսպիսով, ակնհայտորեն, ավելի ու ավելի հետաքրքրական է դառնում: Դա բավական ուշագրավ տարածաշրջանային ազդեցության ամրապնդման խաղ է, և այդ խաղին պետք է բավական լրջորեն վերաբերվել: Թամար Բագրատունի
Հետևեք մեզ Viber-ում
