Էրդողանի սուտը բռնվեց. բայց կպատասխանի՞ Պուտինը

Թուրքիայի նախկին վարչապետ Ահմեդ Դավութօղլուն, պատասխանելով մեջլիսի` հեղաշրջման փորձը հետաքննող հանձնաժողովի հարցերին, հայտարարել է, որ թուրք-սիրիական սահմանին ռուսական ինքնաթիռը խոցած օդաչուն գյուլենական չի եղել: «Իմ կարգադրությունը չէր թիրախավորում որևէ երկիր, այդ թվում և Ռուսաստանը: Այն վերաբերում էր ցանկացած երկրի օդային փոխադրամիջոցի, որը պատերազմական վիճակում գտնվող երկրից կխախտեր մեր երկրի օդային սահմանը»,- ասել է նա: Իսկ անդրադառնալով հարցին, թե արդյոք ինքնաթիռը խոցած թուրք օդաչուն որևէ կապ ունեցել է գյուլենականների հետ` Դավութօղլուն նշել է, որ անհնար է եղել կանխատեսել, թե իրենց հրամանը որ զինվորի կողմից և որտեղ կարող էր իրականացվել: Նախկին վարչապետը տեղեկացրել է, որ օդաչուի անցյալի և նրա ունեցած կապերի ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ որևէ կապ գյուլենականների հետ չի եղել: Բոլորն են հիշում, թե ինչպես սրվեցին ռուս-թուրքական հարաբերությունները` կապված թուրք-սիրիական սահմանին ռուսական ինքնաթիռի խոցումից հետո: Թուրքիայի իշխանությունները որոշ ժամանակ արդարացումներից հետո` գտան «ամենատրամաբանական» բացատրությունը: Այն էր` թե, իբր ռուսական ինքնաթիռը խոցած «օդաչուն գյուլենական էր»: Անցավ ինն ամիս ռուսական ինքնաթիռի խոցումից հետո` թուրքական ու ռուսական կողմերը որոշեցին հաշտվել` «հիմք» ընդունելով Թուրքիայի իշխանությունների հայտարարություններն այն մասին, որ ռուսական ինքնաթիռը խոցած «օդաչուն գյուլենական էր»... Իհարկե, դրան ոչ ոք չէր հավատում: Ինչպե՞ս Թուրքիայում որևէ օդաչու ինքնուրույն կարող է որոշում ընդունել խոցել որևէ այլ երկրի ռազմական օդային փոխադրամիջոց: Խնդիրն այն է, որ Թուրքիայի իշխանությունները գտել էին այնպիսի «սուտ», որին «կհավատար» Պուտինը: Ո՛չ Պուտինը, ո՛չ Էրդողանը չէին հավատում դրան, ինչ ասվել էր: Բայց դա կարևոր չէր: Ահմեդ Դավութօղլուն դրել է վերջակետ այդ թեմային` հայտարարելով, որ ինքն է հրահանգ տվել և չի կարող օդաչուն գյուլենական լինել: Իսկ դա որևէ բան կփոխի՞ ռուս-թուրքական հարաբերություններում: Իհարկե, ո՛չ, չի փոխի: Այդ հարաբերությունները կգնան դեպի ջերմացում: Երեկ Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը հեռախոսազրույց է ունեցել իր թուրք գործընկեր Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի հետ։ Նրանք քննարկել են Սիրիայում ստեղծված իրավիճակը և միջսիրիական բանակցությունների նախապատրաստման գործընթացը։ «Հիմնական ուշադրության կենտրոնում եղել է Սիրիայում ստեղծված իրավիճակը։ Նշվում է, որ Ռուսաստանի և Թուրքիայի միջնորդությամբ ձեռք բերված պայմանավորվածությունները մարտական գործողությունների դադարեցման վերաբերյալ հիմնականում պահպանվում են։ Պայմանավորվածություն է ձեռք բերվել շարունակել Աստանայում միջսիրիական բանակցությունների նախապատրաստմանն ուղղված համատեղ ակտիվ ջանքերը»,-ասվում է հաղորդագրության մեջ։ Պետության ղեկավարները քննարկել են նաև առևտրա-տնտեսական կապերի լայնամասշտաբ վերականգնումը։ Այսինքն, ստացվում է, մի քանի ամիս շարունակվող Ռուսաստանի դաժան հակաքարոզչությունը կանխելու համար Էրդողանը գտավ մի սուտ, որին «հավատաց» ու «ներեց» Պուտինը: Մետաքսյա Շալունց