Ամենացածրորակ ընտրարշավն ու ԱՄՆ 45-րդ նախագահը

Ավարտվեց ԱՄՆ-ի պատմության մեջ ամենադաժան, ամենակոմպրոմատային և ամենակոպիտ և ամենացածրորակ ընտրարշավը... Երեկ`ԱՄՆ նախագահական ընտրություններից մեկ օր առաջ նախագահի թեկնածուներ հանրապետական Դոնալդ Թրամփի ու դեմոկրատ Հիլարի Քլինթոնի միջև տարբերությունը կրճատվել է մինչև 3 միավորի։ Ըստ Bloomberg-ի համազգային հարցման, Քլինթոնը շարունակում է պահպանել առաջատարի դիրքերը։ Հարցման համաձայն՝ ընտրողների 44 տոկոսը պատրաստ է իր քվեն տալ Քլինթոնի օգտին, իսկ 41 տոկոսը՝ Թրամփի օգտին։ Հարցման մասնակիցների 4 տոկոսն աջակցել է Լիբերտարիանյան կուսակցության թեկնածու Հերի Ջոնսոնին, իսկ 2 տոկոսը՝ Կանաչների կուսակցության թեկնածու Ջիլլ Սթայնին։ Այս քարոզարշավը, թերևս, առանձնահատուկ էր նրանով, որ դրան խառնվեց Հետաքննությունների դաշնային բյուրոն` ՀԴԲ-ն: Դրա ղեկավար Ջեյմս Քոմին նոյեմբերի 6-ին Կոնգրեսին հղած նամակում կրկնել է, որ Դեմոկրատական կուսակցությունից Միացյալ Նահանգների նախագահի թեկնածու Հիլարի Քլինթոնին մեղադրելու հիմքեր չկան: Նա նշել է, որ Քլինթոնի էլեկտրոնային նամակագրության վերաբերյալ հուլիսին արված ուսումնասիրության եզրակացությունը մնում է ուժի մեջ, այսինքն՝ նորից պնդել է, որ մեղադրանք հարուցելը հիմնազուրկ է: Երկրորդ ուսումնասիրությունը ևս հանգել է նույն եզրակացությանը, Կոնգրեսին գրել է Հետաքննությունների դաշնային բյուրոյի ղեկավարը: Հիլարի Քլինթոնը պետքարտուղարի պաշտոնում աշխատելու ժամանակ, 2009-2013 թվականներին, անձնական էլեկտրոնային հասցեն օգտագործել էր ծառայողական նամակագրության համար, ինչը մեկնաբանվել էր որպես ինֆորմացիայի անվտանգության ամերիկյան կանոնների խախտում, և Հետաքննությունների դաշնային բյուրոն ուսումնասիրել էր այդ հարցը: Հուլիսին անցկացված հետաքննության արդյունքում հայտարարվել էր, որ Հիլարի Քլինթոնին մեղադրելու հիմքեր չկան: Սակայն ԱՄՆ նախագահի ընտրության օրից՝ նոյեմբերի 8-ից երկու շաբաթ առաջ, հոկտեմբերի 28-ին, Ջեյմս Քոմին նորից հայտարարեց, որ ՀԴԲ-ն կարող է վերսկսել ուսումնասիրությունը, քանի որ նոր փաստեր են ի հայտ եկել: Ընտրություններից առաջ հասարակական կարծիքի ուսումնասիրությունները, նախընտրական հարցումները ցույց են տվել, որ ՀԴԲ ղեկավարի այդ հայտարարությունից հետո նախագահի հանրապետական թեկնածու Դոնալդ Թրամփի նկատմամբ Հիլարի Քլինթոնի առավելությունը որոշ չափով կրճատվել էր: Սակայն կիրակի օրը Քոմին Կոնգրեսին նորից հավաստիացրեց, թե Քլինթոնին մեղադրելու հիմքեր չկան: Հանրապետական կուսակցությունից կոնգրեսական Ջեյսոն Չաֆեթը հաստատել է, որ Ջեյմս Քոմին նոյեմբերի 6-ին տեղեկատվություն է ներկայացրել Ներկայացուցիչների տան վերահսկողական հանձնաժողովին ՀԴԲ վերջին եզրակացության մասին: Հանրապետական կուսակցությունից նախագահական թեկնածու Դոնալդ Թրամփը, այդուհանդերձ, նախընտրական քարոզարշավում շարունակում է օգտագործել այդ թեման և մեղադրել մրցակցին: Դեթրոյթում ընտրողների հետ հանդիպմանը նա հայտարարել է, թե Քլինթոնը «պաշտպանվում է կեղծարար համակարգի կողմից, 650 հազար էլեկտրոնային նամակները հնարավոր չէր ուսումնասիրել 8 օրվա ընթացքում»: «Հիլարի Քլինթոնը մեղավոր է: Նա գիտի դա, Հետաքննությունների դաշնային բյուրոն գիտի դա, ժողովուրդը գիտի դա», - ասել է Թրամփը: Ինչևէ, ԱՄՆ նախագահի ընտրությանը մի քանի ժամ է մնացել: Հիլարի Քլինթոնի քարոզարշավի ռազմավարության պատասխանատու Ջոն Պոդեստան NBC-ին ասել է, որ եթե Նևադայում և Միչիգանում իրենց թեկնածուն առավելություն ունենա, ապա նա կլինի ԱՄՆ հաջորդ նախագահը: Պոդեստան մեղադրել է Դոնալդ Թրամփին, ասելով, թե վերջինս, ըստ էության, ռուսական արտաքին քաղաքականություն է որդեգրել՝ հրաժարվելով ԱՄՆ երկկուսակցական արտաքին քաղաքականությունից: ԱՄՆ-ի պատմության ամենաաղմկահարույց քարոզարժավն այսպիսով ավարտվեց: Կողմերն իրար դեմ օգտագործեցին «կոմպրոմատային» քննադատություն և այդ քննադատությունում գերիշխեց Ռուսաստանը: Թրամփին մեղադրելով ՌԴ-ի ազդեցության գործիչ լինելու մեջ` Քլինթոնի քննադատության հիմնական մեխն այն էր, որ Թրամփը հակառակորդ երկրի հետ է համագործակցում, և չի կարող լինել երկրի գերագույն հրամանատար` հաշվի առնելով նրա բռնկվող խառնվածքը: Իհարկե, մեղադրանքների շարքում այնպիսի խնդիրներ էին, ինչպիսիք` հարկեր չվճարելը, աշխատակիցներին չվճարելը... ԱՄՆ քաղաքացիները, թերևս, Թրամփի փոխարեն, եթե ունենային այլ թեկնածու, ապա առավել լուրջ քարոզարշավի ականատես կդառնային, սակայն ԱՄՆ-ի այս ընտրարշավը դարձավ, թերևս, ամենացածրորակը ԱՄՆ-ի պատմության մեջ: Սակայն մյուս կողմից պարզ է, որ ԱՄՆ-ի ընտրությունները արդյունքները միանշանակ ազդելու են ոչ միայն այդ երկրի ներքին քաղաքականության վրա, այլև ողջ աշխարհի համար` արտաքին քաղաքականության տեսակետից: Մետաքսյա Շալունց