Տարիներ շարունակ հասարակությանը ներկայացրել են՝ «Մարտի 1»-ին ընդդիմությունը հրեշտակ էր, իսկ իշխանությունը ջարդեց ընդդիմադիրներին․ Գեղամ Նազարյան (տեսանյութ)

Քաղաքագետ Գեղամ Նազարյանը կարծում է, որ այսօր «Մարտի 1»-ի գործ համավող դատավարությունն ընդհանրապես կապ չունի «Մարտի 1»-ի հետ։ Այս մասին Արմնյուզ ՀԸ Անժելա Թովմասյանի՝ «Հայելու առաջ» հեղինակային հաղորդման ժամանակ ասել է նա։

Ըստ քաղաքագետի՝ ՀՀ երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանն ապօրինի գտնվում է կալանքի տակ․ «Մեր երկիրը դարձել է «Մարտի 1»-ի գերին և առողջ հասարակությունն ամեն ինչ պետք է անի, որ բացվի «Մարտի 1»-ը։ Տասներկու տարի «Մարտի 1»-ի զոհերի հարազատները ենթարկվել են քարոզչական բռնության»։

Գեղամ Նազարյանի դիտարկմամբ՝ այս տարիների ընթացքում հասարակությանը ներկայացրել են, իբր 2008թ. մարտի 1-ին ընդդիմությունը «հրեշտակ էր» և իշխանությունը ջարդեց-փշրեց ընդդիմադիրներին։

Հաղորդման մյուս հյուրի՝ ՀՀ երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանի գրասենյակի համակարգող Բագրատ Միկոյանի խոսքով՝ պետական ողջ ռեսուրսն ուղղված է «Մարտի 1»-ը օրակարգային պահելու համար․ «Իհարկե, իշխանությանը հաջողվում է այս հարցը օրակարգային պահել, հուսով ենք՝ այն երկար չի տևի։ Մինչև օրս անհայտ է՝ ով կամ ովքեր սպանեցին «Մարտի 1»-ի տասը քաղաքացիներին»։

Հարցին՝ կա՞ ճանապարհ այս օրակարգային հարցից դուրս, Բագրատ Միկոյանը նշել է․ «Պետք է Սահմանադրական կարգի տապալման կլոունադան ավարտել ու զբաղվել տասը զոհերի մահվան հանգամանքներով։ Երկրորդ տարին է՝ այս ուժը իշխանության է, ու՞ր է «Մարտի 1»-ի գեթ մեկ սպանող, հայտաբերել ե՞ք»։

Խոսելով «Մարտի 1»-ի զոհերի իրավահաջորդների վերջին լայնածավալ հարցազրույցից ու դրանից ստացած տպավորություններից՝ Բագրատ Միկոյանն ասել է․ «Այս հարցազրույցը ներկայացում էր, որը «Հանրային հեռուստաընկերության» մահն էր։ Վշտի մեջ գտնվող ծնողի հուզականությամբ իրենք փորձեցին ծածկել գործի իրավական կողմը, որն անթույլատրելի էր»։

Գեղամ Նազարյանն էլ նշեց, որ այս հարցը բարոյական դաշտում է, որտեղ ինքը չի ուզում մտնել․ «Ինձ համար բարոյական արժեքներն ամենաբարձրն են։ Կա գիծ, որը ես չեմ կարող հատել»։

Դիտարկմանը, որ տարիներ առաջ «Մարտի 1»-ի զոհերի իրավահաջորդները քննադատում էին Նիկոլ Փաշինյանին՝ Գեղամ Նազարյանը նշել է, որ մենք դարձել ենք «Մարտի 1»-ի գերին։

Բագրատ Միկոյանի խոսքով էլ՝ այսօր հասարակությունը, եթե թույլ է տալու, որ իրեն մանիպուլացնեն, ուրեմն այդպես էլ շարունակվելու է։

Անդրադառնալով օրերս սեմինար-կոնֆերանսի ժամանակ ներկայացված տեսաձայնագրություններին՝ Բագրատ Միկոյանն ասել է․ «Մենք նոր տեսաձայնագրություններ չենք ներկայացրել։ Եթե որևէ տեսաձանյագրություն առանձնացնենք, ապա դրանք այն կադրերն են, որտեղ երևում է՝ ինչպես են ցուցարարների միջից կրակոցներ արձակում, մինչդեռ Նիկոլ Փաշինյանն անցած տարի պաշտոնապես հայտարարում էր, ցուցարարները չեն կրակել»։

Քաղաքագետ Գեղամ Նազարյանն էլ նշում է, որ «Մարտի 1»-ին խաղաղ ցուցարարներն իքս պահից շատ աննկատ ու դանդաղորեն հեռացան հրապարակից․ «Հեռանալով հրապարակից՝ խաղաղ ցուցարարներն ասպարեզը թողեցին ամբիոնից հնչող կոչերով արմատուրաներով զինվողներին»։

Գեղամ Նազարյանը հիշեցրեց նաև, որ ցուցարարների մեջ կային մարդիկ, ովքեր ամբիոնում կանգնածներից շատերին հորդորեցին՝ մարդկանց կոչ անել «ցրվել տներով»․ «Երբ ասացին, որ Լևոն Տեր-Պետրոսյանն այլևս չի գալու Մյասնիկյանի արձանի մոտ, իրավիճակն անկառավարելի է դառնալու, բանական կոչերն ուղղակի լռեցվեցին էն մարդկանց կողմից, ովքեր կոչ էին անում բարիկադներ կառուցել»։

Գեղամ Նազարյանը նման կոչեր անողներին հիմա հարց է տալիս՝ բարիկադներ կառուցում էիք, որ ի՞նչ անեիք։

Ամփոփելով խոսքը՝ Բագրատ Միկոյանը համոզված նշել է, որ «Մարտի 1»-ի սպանությունների բացահայտումը դառնալու է պահանջ։

Քաղաքագետ Գեղամ Նազարյանն էլ ընդգծել է, որ այսօր ՀՔԾ-ն ու իրավապահ մյուս մարմինները որևէ ջանք չեն ներդնում, որպեսզի բացահայտեն «Մարտի 1»-ի սպանության հանգամանքները։