Թուրքական զորքերի նոր շարժ. Մոսկվան չի դիմադրում

Թուրքիան պատրաստվում է զորք մտցնել Լիբիա: Առաջիկայում Ռեջեփ Էրդողանը կդիմի խորհրդարանին՝ նման մանդատ ստանալու նպատակով: Այս մասին Թուրքիայի նախագահը հայտարարել է Թունիսում՝ այդ երկրի նախագահի հետ համատեղ ասուլիսի ժամանակ:

Էրդողանի խոսքով՝ Թուրքիան չի կարող ձեռքերը ծալած նստել և հետևել Լիբիայում շարունակվող բռնություններին։ Նրա փոխանցմամբ՝ պատրաստ են սատարել ապստամբ գեներալ Խալիֆ Հաֆթարի դեմ պայքարող Տրիպոլիի օրինական կառավարությանը։

«Եվրոպական և արաբական որոշ երկրներ սատարում են Հաֆթարին, սակայն մենք Լիբիայի օրինական կառավարությանն ենք օգնում», - ասել է Թուրքիայի ղեկավարը:
2011-ից ի վեր՝ Լիբիայի երկարամյա առաջնորդ Մուամար Քադաֆիի սպանությունից հետո, այդ երկրում իշխանության համար պայքարը չի հանգուցալուծվում։ Լիբիայում երկիշխանություն է՝ Ֆայիզ Սարաջի ղեկավարած ազգային միասնության կառավարությունը և երկրի արևելյան շրջանում գործող Աբդալահ աթ-Թանիի ժամանակավոր վարչակարգը, որին սատարում է ըմբոստ ֆելդմարշալ Հաֆթարը, ով արդեն 5-րդ տարին է փորձում է վերահսկողություն հաստատել Տրիպոլիի նկատմամբ։

Այդ հարցում լիբիացի գեներալին աջակցում են Եգիպտոսը, Արաբական Միացյալ Էմիրությունները և Ռուսաստանը։ Վերջինը, սակայն, կտրականապես հերքում է իր ռազմական ներկայությունը այդ երկրում, մինչդեռ արևմտյան երկրները պնդում են, որ ռուսաստանյան զինվորականները, այդ թվում՝ վարձկանները, ապակայունացնում են իրավիճակը Լիբիայում: Անցած ամիս Միացյալ Նահանգների պետքարտուղարի մերձավոր արևելքի հարցերով օգնական Դեյվիդ Շենկերը հայտարարել է, որ Լիբիայում Ռուսաստանը պատկառելի թվով զինվորականներ, այդ թվում՝ վարձկաններ ունի, որոնք ռազմական աջակցություն են ցուցաբերում գեներալ Հաֆթարին:

Այսպիսով, ինչպես Սիրիայում՝ Լիբիայում ևս օր-օրի մերձեցող Անկարան ու Մոսկվան կհայտնվեն բարիկադների տարբեր կողմերում: Այս շաբաթ ռուսաստանցի և թուրք պաշտոնյաները Լիբիայի հարցով բանակցություններ են անցկացրել՝ ընդհանուր հայտարարի գալու նպատակով:

Տրիպոլիին աջակցելու Էրդողանի պատրաստակամությունը հաջորդում է Թուրքիայի և Լիբիայի միջև Միջերկրական ծովի տարածքում գազի որոնողական և հորատման աշխատանքների շուրջ համաձայնությանը: Միջերկրական ծովի ափամերձ շրջաններում, որտեղ սահման ունի նաև Լիբիան, Անկարան Կիպրոսին պատկանող տնտեսական գոտում հորատման աշխատանքներ է իրականացնում ավելի քան 140 միլիարդ խորանարդ մետր գազի պաշարները արդյունահանելու նպատակով։

Լիբիայի ազգային համաձայնության կառավարությունը պաշտոնապես դիմել է Թուրքիային ռազմական աջակցություն ստանալու համար, ինչպես հաղորդել է Reuters –ը հղում տալով Լիբիայի ներկայացուցչի տեղեկություններին՝ Լիբիայի միջազգայնորեն ճանաչված կառավարությունը Անկարայից «օդային, ցամաքային և ծովային» օգնություն է հայցել:

Այսպես, Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը հայտարարել է, որ Անկարան պատրաստ է ցանկացած աջակցություն տրամադրել Լիբիայի ազգային համաձայնության կառավարությանը, այդ թվում՝ այնտեղ ուղարկել իր զինվորականներին, միևնույն ժամանակ Անկարան չի ընդունում լիբիական ազգային բանակի հրամանատար Խալիֆա Հաֆթարին որպես օրինական ղեկավար:

Օրեր առաջ լիբիական ազգային բանակի հրամանատար, գեներալ Խալիֆա Հաֆթարը հայտարարել էր Տրիպոլիի համար «վճռական մարտի» մասին: Հաֆթարի հայտարարությունից հետո բանակը սկսել էր ակտիվորեն հարձակումներ գործել Ֆաիզ Սարաջի գլխավորած Ազգային համաձայնության կառավարությանը հավատարիմ կազմավորումների վրա, հետ էր մղել հակառակորդի դիրքերը երկրի գլխավոր քաղաքի ծայրամասերում և մտել էր Տրիպոլի:

Մինչդեռ Մոսկվան դեմ է երրորդ երկրների միջամտությանը Լիբիայում ստեղծված իրավիճակին: ՌԴ նախագահի մամուլի խոսնակ Դմիտրի Պեսկովը հայտարարել է, որ Մոսկվան դեմ է երրորդ երկրների միջամտությանը Լիբիայում ստեղծված իրավիճակին՝ միաժամանակ նշելով, որ հարկավոր է օգնություն ցուցաբերել, որպեսզի այնտեղ առաջացած ճգնաժամը լուծվի: «Ինչ վերաբերում է Լիբիայում իրավիճակին, այն, անխոս, համընդհանուր անհանգստություն է առաջացնում, այդ թվում նաև մեր անհանգստությունը»,- ասել է Կրեմլի ներկայացուցիչը՝ ընդգծելով Մոսկվայի շահագրգռվածությունը Լիբիայում իրավիճակի խաղաղ հանգուցալուծման գործում:
Նրա խոսքով՝ երրորդ երկրների միջամտությունը դժվար թե նպաստի Լիբիայում իրավիճակի կայունացմանը: «Սակայն երրորդ երկրների ցանկացած փորձ՝ անուղղակիորեն նպաստելու Լիբիայում ստեղծված խնդիրների լուծմանը և օգնություն ցուցաբերելու կողմերին՝ հասնելու ընդհանուր լուծման, միայն ողջունվում են Ռուսաստանի Դաշնության կողմից»,-ասել է Պեսկովը՝ մեկնաբանելով Լիբիա զինվորականներ ուղարկելու Թուրքիայի մտադրությունը:

Պեսկովը նշել է նաև, որ Լիբիան դարձել է հսկայական թվով երկրներից վարձկանների ապաստարան: Նրա խոսքով՝ դա շատ հայտնի երկրների գործողությունների արդյունքն է, որոնք ուղղված են լիբիական պետականությունը կործանելուն:

Մետաքսյա Շալունց