Երեք ուղերձ Փաշինյանին՝ Բաքվից

Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը Կովկասի մահմեդականների կառավարման նախագահ Ալաշուքյուր Փաշազադեի կեցավայրում անցկացվող հանդիսավոր արարողության ժամանակ Լեռնային Ղարաբաղի վերաբերյալ նոր ռազմատենչ հայտարարություններ է արել։ «Բոլորը տեսնում են, որ գոյություն ունեն ղարաբաղյան հակամարտության հետ կապված երկակի ստանդարտներ։ Ինչպե՞ս կարող է լինել, որ աշխարհի գերագույն մարմինը՝ ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհուրդը ընդունի 4 որոշում, որոնցում հստակ գրված է, որ հայկական Զինված ուժերը պետք է հետ քաշվեն գրավյալ տարածքներից, բայց դրանք ի կատար չեն ածվում»,-դժգոհել է Ալիևը։

Խոսելով արցախյան հակամարտության կարգավորման մասին, նա ասել է, թե շարունակում են ջանքերը, ավելացնում իրենց տնտեսական հզորությունները։ Ալիևը հավելել է, թե ռազմական ներուժի տեսանկյունից այսօր Ադրբեջանն աշխարհի ուժեղագույն պետություններից է։ Անդրադառնալով 2016-ի ապրիլին՝ նա նշել է, որ այսպես կոչված «գրավյալ հողերի» մի մասն «վերաազատագրված է» և որ այնտեղ ծածանվում է իր երկրի դրոշը, կառուցվել է Շուշիի մզկիթի նմանությամբ մզկիթ և կա բնակատեղի՝ Ջոջուխ Մարջանլին։ Նա հայտարարել է նաև, որ Ադրբեջանի տարածքային ամբողջականությունը երբեք չի կարող դառնալ բանակցությունների առարկա և շեշտել, թե հակամարտությունը պետք է լուծվի սոսկ Ադրբեջանի տարածքային ամբողջականության շրջանակում։

Ադրբեջանից վերջին օրերին ակտիվ հայտարարություններ են հնչում, որոնք առավելապես Փաշինյանին հղված կոնկրետ ուղերձներ են հիշեցնում:
Ադրբեջանի Պաշտպանության նախարար Զաքիր Հասանովը նշել է, որ Հայաստանում ներքաղաքական հակասությունները կարող են լարել շփման գծում տիրող իրավիճակը: Հասանովը նաև կարգադրել է զորքերին ունեցած բոլոր զինատեսակներով պաշտպանել սահմանը:

Ակնհայտորեն Ադրբեջանի Պնախարարը նկատի է ունեցել ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի՝ օրեր առաջ արած հայտարարությունը, երբ նա նշեց. «Չնայած բոլորիս ակնհայտ է, որ մեր երկրում գործած համակարգային կոռուպցիայից Արցախի մեր հայրենակիցները հաճախ ավելի շատ են տուժել, բայց այդ համակարգերի որոշ պաշտոնյաներ գործադրում են կոռուպցիոն կապերը՝ Արցախում Հայաստանի կառավարության և անձամբ վարչապետի դեմ ստահոդ քարոզչություն իրականացնելու համար: Դեռևս նախորդ տարվա խորհրդարանական ընտրությունների քարոզարշավին ասել եմ, որ այս ամենը վերլուծելով՝ դրա տակ տեսնում եմ ընդհուպ դավադիր պատերազմ հրահրելու, անգամ որոշ տարածքներ հանձնելու և տեղի ունեցածի պատասխանատվությունը Հայաստանի կառավարության վրա դնելու հեռահար նպատակ: Այս իմաստով՝ դա համարում եմ պետական դավաճանությանը նմանվող գործունեություն, և որպես Արցախի անվտանգության երաշխավորը հանդիսացող ՀՀ վարչապետ՝ պատերազմական իրավիճակներում Զինված ուժերի գերագույն հրամանատար, ձեռնարկելու եմ ամենակոշտ միջոցները այս դավադիր մտադրությունները արմատախիլ անելու համար»:

Коммерсантъ-ին տված հարցազրույցում էլ Ադրբեջանի ԱԳ նախարար Էլմար Մամեդյարովն է խոսել Հայաստանի իշխանություններից սպասելիքներից: Նա էլ արձանագրել է, թե Ադրբեջանում որոշակի հույսեր են կապում Հայաստանի նոր ղեկավարության ողջամտության հետ: «Իհարկե, մենք Ադրբեջանում որոշակի հույսեր ենք կապում հարևան երկրի նոր ղեկավարության ողջամտության հետ, այն հանգամանքի հետ, որ նրանք կհասկանան` առանց Ադրբեջանի հետ հարաբերությունների կարգավորման, առանց տարածաշրջանային լայնամասշտաբ համագործակցությանը ինտեգրման` Հայաստանին հնարավոր չէ հանել այն փակուղուց, որի մեջ երկիրն ինքն է իրեն գցել:

Ըստ նրա` իրենք, իրենց հերթին, որոշակի դադար էին տվել ՀՀ իշխանություններին, որպեսզի նրանք ծանոթանան բանակցային գործընթացի մանրամասներին: «Այդ անցումային փուլն ավարտվել է, բանակցությունները վերսկսվել են ինչպես երկու երկրների ղեկավարների մակարդակով, այնպես էլ` ԱԳ նախարարների»,- ասել է Մամեդյարովը: Դիտարկմանը` կարծիք կա, որ նախ պետք է վերականգնել վստահության մթնոլորտը, այնուհետև քննարկել այնպիսի հարցեր, ինչպիսիք են տարածքների վերադարձը, Լեռնային Ղարաբաղի ապագա կարգավիճակը և փախստականների վերադարձը, նա արձագանքել է. «Կարծում եմ` հակառակն է: Ինչպե՞ս կարող ենք վերականգնել փոխադարձ վստահությունը իրենց քաղաքներից և գյուղերից վտարված այդքան անձանց առկայության դեպքում: Մենք պետք է գործենք հենց քայլ առ քայլ կարգավորման ուղղությամբ, որի սկիզբը պետք է լինի Ադրբեջանի տարածքներից օկուպացիոն ուժերի դուրս բերումը… Հենց դա կլինի վստահության կառուցման համար պայմանը»:

Դիտարկմանը, որ նրա հայ գործընկեր Զոհրաբ Մնացականյանը հայտարարել է, որ Արցախի ներգրավումը բանակցային գործընթացում անհրաժեշտ է, քանի որ նրանք չեն ենթարկվում Երևանին, այսինքն` Երևանը չի կարող նրանց պարտադրել հիպոթետիկ որոշում, որին կարող են հասնել բանակցությունների արդյունքում, Մամեդյարովը հարցով է պատասխանել. «Իսկ դուք հարցրե՞լ եք Երևանին` որտե՞ղ են իրենց ծառայությունն անցնում ՀՀ բարձրագույն քաղաքական ղեկավարության որոշ ներկայացուցիչների որդիները: Ո՞ւր ենք այդքան հաճախ մեկնում ներկայիս նախագահը և վարչապետը: Հիմնականում ո՞ր հարկ վճարողների հաշվին է ձևավորվում ձեր կողմից հիշատակված խամաճիկային միավորման բյուջեն»: «Ամեն ինչ շատ պարզ է` հակամարտության կողմ Հայաստանի Հանրապետությանը որպես վիզավի հանդես է գալիս Ադրբեջանի Հանրապետությունը»,- հավելել է նա:

Հարցին, որ Նիկոլ Փաշինյանը վերջերս հայտարարել է, որ մտադիր չէ ձգձգել կամ արգելակել բանակցային գործընթացը, ի՞նչ կարծիք կհայտնի, Մամեդյարովը պատասխանել է. «Մենք կարող ենք միայն աջակցել նման մոտեցմանը: Ադրբեջանը կողմ է, որը միանշանակ հետաքրքրված է հակամարտության շուտափույթ կարգավորմամբ: Եվ մինչ օրս մենք շարունակում ենք մեր հույսերը կապել հակամարտության` բանակցային ճանապարհով կարգավորման հետ»:

Թամար Բագրատունի