Նիկոլ Փաշինյանը ուզում է նոր Սերժ Սարգսյան դառնալ

Նիկոլ Փաշինյանը պաշտոնավարման մեկ տարվա ասուլիսում հայտարարել է, որ Հայաստանի Հանրապետությունում սուպերվարչապետության համակարգը վերացված է, սուպերվարչապետ այլևս չկա` գոյություն չունի:

«Հայաստանում այն, ինչ կատարվում է վերջին 30 տարվա ընթացքում, քանի՞ անգամ է տեղի ունեցել: Կարո՞ղ եք բացատրել, թե ինչու է սուպերվարչապետի մեքենան կանգնում լուսացույցի տակ: Սուպերվարչապետական համակարգը միայն օրենքը և օրինական լծակները չեն: Սուպերվարչապետը նա է, ով ասում է՝ դու շաքարավազ կներկրես, դու՝ չներկրես: Բանանի գործը քեզ եմ փոխանցում, բենզինի գործը՝ մեկ ուրիշին, այստեղ պետք է գյուղապետ ընտրվի այս մարդը, այս քրեական գործը պետք է կարճվի կամ չկարճվի և այլն: Սուպերվարչապետական համակարգը դա է: «Բաղրամյան 26»-ը ինչո՞ւ վերադարձրեցինք, ինչո՞ւ են «Բաղրամյան 26»-ի և Ազգային ժողովի դռները բաց: Ինչո՞ւ ենք քվոտաներ առաջարկում (ընդդիմությանը-խմբ.) Հանրային ծառայությունները կարգավորող հանձնաժողովում և Տնտեսական մրցակցության պաշտպանության հանձնաժողովում: Ես սուպերվարչապետական համակարգը, որ քննադատել եմ, առաջին հերթին դա եմ նկատի ունեցել: Դուք տեսե՞լ եք սուպերվարչապետ, ով դատարանում վկայի կարգավիճակով հանդես է գալիս: Ոմանք ասում են՝ դա շոու է: Դա շոու չէ, այլ քաղաքական կամքի ցուցադրում է։ Կարող եմ ասուլիս էլ չանել չէ՞, բայց սա բացարձակ թափանցիկության ցուցադրում է։ Եթե խոսքը վերաբերում է 1-2 գերատեսչության կարգավիճակին, ապա այստեղ էլ կան փաստեր ու փաստարկներ։ Օրինակ՝ ԱԱԾ-ն նախարարություն դարձնելու համար հարցադրում անեմ՝ երկրում նոր Սերժ Սարգսյա՞ն եք ուզում։ Սերժ Սարգսյանի քաղաքական կարիերան ո՞նց է ձևավորվել, չէ՞ որ ԱԱԾ-ի ժամանակներից կամաց-կամաց եկել, հասել է իշխանության։ Պարզապես հիմա մարդիկ կան, որ ասելիք չունեն, չեն էլ ունեցել, իրանց գործունեությունը ընդամենը մեզանից ցիտատներ անելն է։ Շատ լավ է, թող մեր ասածներն ուշադիր գրառեն, որովհետև հետագա քաղաքական կարիերայում իրենց պետք կգա»,- հայտարարել է Նիկոլ Փաշինյանը:
Նրա խոսքով` սուպերվարչապետական համակարգն այն է, երբ խումբը կամ մարդը պահում է իշխանությունը և ասում է, որ ոչ մեկին չի տա: «Ես ասում եմ, որ Հայաստանում իշխանություն չունեմ, այն պատկանում է ժողովրդին: Մի երկրում, որտեղ իշխանությունը պատկանում է ժողովրդին: Սուպերվարչապետական համակարգը Հայաստանում այլևս վերացված է, որովհետև ժողովրդավարական երկրում չի կարող լինել սուպերվարչապետ»,- ասաց վարչապետը:
Փաստորեն Նիկոլ Փաշինյանը սուպերվարչապետության ընկալումները մեկ տարվա ընթացքում բացարձակապես փոխվել են: Դեռևս անցյալ տարի Ազգային ժողովում որպես վարչապետի թեկնածու ունեցած իր ելույթում հայտարարում էր, որ ինքը վարչապետ ընտրվելու դեպքում հրաժարվելու է սուպարվարչապետության ինստիտուտից, քանի որ գտնում է` որևէ անձ չպետք է ունենա օրենսդրորեն իրեն վերապահված այդքան մեծ լիազորություններ: Մինդեռ այժմ սուպերվարչապետության նրա ընկալումները տեղավորվում են կարմիր լույսի տակ կանգնելու, բիզնես ոլորտները բաշխելու կենցաղային խնդիրների շրջանակում: Սա կարող էր ծիծաղելի լինել, եթե այսքան ողբերգական չլիներ:
Խորհրդարանական կառավարման համակարգի տրամաբանության տեսանկյունից սուպերլիազորություններով օժտված միակ պետական ինստիտուտը պետք է լինի խորհրդարանը: Սերժ Սարգսյանը չէր պահպանել այդ տրամաբանությունը` սեփական անձի գերիշխանությունը ամրապնդելու համար, և դա խոշոր հաշվով դարձավ նրա քաղաքական տապալման պատճառը` լրջագույն վտանգ հասցնելով նաև պետական ինստիտուտներին: Ստացվում է` Նիկոլ Փաշինյանը ուզում է նոր Սերժ Սարգսյան դառնալ և այդ պատճառով էլ չի ուզում հրաժարվել օրենսդրորեն իրեն վերապահված գործառույթներից, չի ուզում իր ենթակայությունից բաց թողնել որևէ կառույց` այդ թվում նաև ուժայիններին և ֆինանսական կառույցներին:
Վերադառնալով բանանի և շաքարավազի թեմային` ներկրման հարցերը լուծվում էին ոչ թե օրենքով, այլ օրենքից դուրս կլանային պայմանավորվածություններով և խոշոր հաշվով կապ չունեին պետական ինստիտուտների փոխհարաբերությունների իրավական կարգավորումների հետ: Իսկ սուպերվարչապետական համակարգը հենց օրենքը և օրինական լծակներն են որ կան, որովհետև լուսացույցի կարմիր լույսի տակ Սերժ Սարգսյանի մեքենան նույնպես կանգնում էր, բայց դա ամենևին էլ չէր նշանակում, թե նա չի ուզում սուպերվարչապետ լինել:

Հայկ Դավթյան