Նախիջևանյան ճակատում՝ դիվանագիտական ձախողում

Հայկական զինված ուժերը կրակ են բացել և թույլ չեն տվել ադրբեջանական զինված ուժերին դիրքային ամրապնդման ինժեներական աշխատանքներ իրականացնել նախիջևանյան ուղղությամբ, երեկ հայտարարեց ՀՀ պաշտպանության նախարարության մամուլի քարտուղար Արծրուն Հովհաննիսյանը։ «Երեկ երեկոյան և այսօր առավոտյան Ադրբեջանական ԶՈւ-երը Նախիջևանյան ուղղությամբ որոշ տեղամասերում փորձել են դիրքային ամրապնդման ինժեներական աշխատանքներ իրականացնել, ինչին ի պատասխան ՀՀ ԶՈւ-երը պատասխան կրակ են բացել և թույլ չեն տվել հակառակորդին կատարել իր խնդիրը»,- հայտնեց Հովհաննիսյանը: ՊՆ ներկայացուցիչը նշել է, որ ադրբեջանական կողմի դիրքերից մեկը հայկական կրակից ամբողջությամբ ավերվել ու այրվել է, և որ փոխհրաձգության ընթացքում թեթև, աննշան վիրավորում է ստացել ՀՀ ԶՈՒ-երի պայմանագրային զինծառայող, 1974 թ. Վահագն Սամվելի Բաղդասարյանը»։ Հիշեցնենք, որ անցյալ շաբաթ Ադրբեջանի պաշտպանության նախարարությունը մոտ 30 րոպե տևողությամբ տեսանյութ հրապարակեց՝ հայտարարելով, թե շուրջ 11 հազար հեկտար հայկական տարածք է գրավել, տեղակայել նոր դիրքեր, դրանց համար կառուցել 50 կմ ճանապարհ։ Ըստ ադրբեջանական կողմի տարածած տեսանյութի, առաջխաղացած նոր դիրքերից ուղիղ նշանառության տակ են հայտնվել հայկական մի շարք համայնքներ, վարելահողեր, ինչպես նաև այդ ուղղությամբ Երևանը Ստեփանակերտին կապող միակ ռազմավարական նշանակության ճանապարհը։ Հայկական կողմը պնդում է, որ Ադրբեջանի առաջխաղացումը բացառապես սեփական տարածքում է եղել և հայկական գյուղերը անհասանելի են Ադրբեջանի հրաձգային զինատեսակների համար։ Հայ-ադրբեջանական սահմանի նախիջևանյան ուղղությունում այս պահին հանգիստ է, այսօր «Ազատությանը» ասել է Արծրուն Հովհաննիսյանը: Նրա փոխանցմամբ՝ շաբաթ երեկոյան և կիրակի առավոտյան նախիջևանյան ուղղությունում տեղի է ունեցել երկկողմանի հրաձգություն․ - «Հակառակորդը փորձում էր իր դիրքերը ամրապնդել՝ ինժեներական առումով, մենք էլ թույլ չէինք տալիս, սկսվում է փոխհրաձգություն, որի ընթացքում մենք չեզոքացնում ենք հակառակորդի դիրքը՝ կադրերը նաև այսօր հրապարակել եմ»: Ըստ նրա՝ «դիրքը, որ այրվել է՝ Արարատի մարզի Զանգակատնից մի փոքր վերև է: Նա հաստատել է, որ այդ դիրքը փաստացի ամբողջությամբ վերացվել է, միաժամանակ չբացառելով, որ «կարող է գիշերը նորից գան, փորձեն նորից նստեն»: «Ամեն դեպքում, հայկական կողմը և՛ այդ դիրքի, և՛ ցանկացած այլ դիրքերի նկատմամբ հակառակորդի ոտնձգություններին, ինչպես կարող եք տեսնել նաև տեսանյութից և մեր հաղորդագրություններից, շատ վճռական է տրամադրված և հակազդում է», ասել է ՊՆ խոսնակը: Նա ֆեյսբուքում տեսանյութ է հրապարակել, որում, նրա հավաստմամբ, պատկերված է, թե ինչպես է այրվում ադրբեջանական դիրքը նախիջևանյան ուղղությունում: Այնուամենայնիվ, հարցին՝ արդյոք հայկական կողմի տարածքում հրդեհ բռնկվե՞լ է, նա արձագանքել է․ «Դաշտերում բռնկվել է հրդեհ՝ և մեր կողմը, և՛ իրենց կողմը, կրակը, բնականաբար, սահմաններ չի ճանաչում և անցել է նաև մեր գիծ: Ինչ որ տեղի է ունեցել՝ դրանից առաջ է տեղի ունեցել, ըստ էության, ինչի արդյունքում էլ տեղի է ունեցել հրդեհը՝ կրակոցներն այնքան շատ են եղել, որ տեղանքը բռնկվել է՝ գյուղի որոշ տարածքներ, հողահանդակներ և այլն: Բնակիչներից ինչ-որ մարդիկ փորձում են կրակը մարել, ու այս պահին հիմնականում մարել են»: Հարցին՝ մարելու ընթացքում ադրբեջանական կողմից կրակոցներ եղե՞լ են, Հովհաննիսյանը պատասխանեց․ - «Այո, երկու կողմից էլ եղել են կրակոցներ: Այդ ժամանակ [որևէ մեկը] չի տուժել, մինչ այդ է տուժել [պայմանագրային զինծառայողը]: Ադրբեջանական կողմում այրվել է դիրք, մարտական հենակետ, որից հետո կրակը անցել է նաև տարածքին»: Փաստացի ունենք լարվածության աճ նաև Հայաստան-Ադրբեջան սահմանին: Բաքուն իր քաղաքականությամբ հստակ ցույց է տալիս, որ երբ սկսվեն պատերազմական գործողությունները՝ դրանք լինելու են մի քանի ուղղությամբ: «Նորություն չէ, որ Ադրբեջանը գործում է անպատասխանատվության սկզբունքով՝ իր կողմից պարտավորությունների չկատարմամբ»,-լրագրողների հետ հանդիպմանն այսօր անդրադառնալով Նախիջևանի հատվածում հակառակորդի ակտիվությանը՝ ասել է ՀՀ ԱԳՆ մամուլի խոսնակ Տիգրան Բալայանը: Նա վստահեցրել է, որ Ադրբեջանի պահվածքի հարցը բարձրացրել են ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների և ԵԱՀԿ-գործընկեր-երկրների առաջ. «Համանախագահները մեծ անելիք ունեն, որովհետև չանսալով նրանց հորդորներին՝ Ադրբեջանը արհամարհում է ԵԱՀԿ-ին»: Տիգրան Բալայանի խոսքով՝ Նախիջևանում կատարվածի մասին հայկական կողմը տեղյակ է պահել նաև ՀԱՊԿ գործընկերներին: Ինչ վերաբերում է փորձագիտական գնահատականներին, թե ՀՀ-ի և Նախիջևանի հատվածի սահմանին պետք է ՀԱՊԿ-ի զորամիավորումներ տեղակայել, Տիգրան Բալայանը նկատել է. «Չեմ կարծում, որ ՀՀ ԶՈՒ-ն աջակցության կարիք ունի Նախիջևանի հատվածում վերահսկողությունը պահպանելու համար»: Առհասարակ վերջին շաբաթներին-ամիսներին լարվածության աճն ակնհայտ է, և այստեղ հարց է ծագում, ինչու՞ ադրբեջանական կողմի ռազմատենչ քաղաքականությունը չի արժանանում Հայաստանի գործընկեր պետությունների և, մասնավորապես ռազմավարական գործընկերների ուշադրությանը: Միթե պարզ չէ, որ այսօրինակ անտարբերությունն էլ ստուգելով Ալիևը կորոշի՝ երբ հարձակում գործել: Հետևաբար, դեռ երկար ժամանա՞կ է պետք, որպեսզի հայկական դիվանագիտությունը գործի անցնի ու փորձի կանխել ադրբեջանական արկածախնդրությունը: Երբ է պաշտոնական Երևանը գործընկեր պետություններից ստանալու հանդարտեցնող հայտարարություններ, թեկուզ՝ բալանսավորված: Թե Հայաստանն այս հարցում գործընկերներ չունի՞... Թամար Բագրատունի