Հայկական ավիացիայի կարիքներն ու ռուսական կործանիչները

Հայաստանի նոր իշխանությունները, Պաշտպանության նախարարությունն իրենց առջև խնդիր են դրել զարգացնել ավիացիայի ոլորտը, հայտարարել է Հայաստանի անվտանգության խորհրդի քարտուղար Արմեն Գրիգորյանն՝ անդրադառնալով այն դիտարկմանը, թե ռուսական «Կոմերսանտ» թերթում հրապարակվել է տեղեկատվություն այն մասին, ըստ որի, չի բացառվում, որ մոտ ապագայում Հայաստանի ռազմաօդային ուժերի զինանոցը համալրվի ռուսաստանյան արտադրության բազմաֆունկցիոնալ կործանիչներով: «Արմենպրես»-ի հաղորդմամբ՝ լրագրողի ճշգրտող հարցին, թե արդյոք հստակեցումներ կան, Արմեն Գրիգորյանը նշել է, որ այս պահին մտքերի փոխանակում է: Այսինքն, այժմ ՀՀ նոր իշխանությունները քննարկվում են տարբեր ճանապարհներ, և ըստ ՀՀ ԱԽՔ-ի՝ շատ արագ վերջնական եզրահանգում կլինի՝ հասկանալու համար ռեսուրսները, դրանց օգտագործման հնարավորությունները Հայաստանի բանակն ուժեղացնելու համար»: Հիշեցնենք, որ «Կոմերսանտը» օրեր առաջ գրել էր, որ Ռուսաստանը մտադիր է Հայաստանին մատակարարել Су-30СМ մարտական ինքնաթիռներ: Հոդվածում նշվում էր, որ Հայաստանում տեղի ունեցած իշխանափոխությունից առաջ երկրի ղեկավարությունը մինչև 2024 թվականը հետաձգել է Ռուսաստանից բազմաֆունկցիոնալ Су-30СМ կործանիչների գնումը: Կողմերի միջև պայմանագիրը կնքվել է 2012թ-ին, սակայն այդպես էլ ուժի մեջ չի մտել:  Թերթի տեղեկություններով Ռուսաստանը մտադիր է գործարքը իրականացնել Հայաստանի նոր իշխանությունների հետ: Կործանիչների տեղեկատվական այս ֆոնին Փաշինյանն ուշագրավ քայլ արեց. հունիսի 17-ին Ֆեյսբուքում տեղադրեց մի լուսանկար ու գրեց. «ՍՈւ-31CM. աշխարհի լավագույն կործանիչներից մեկի օդաչուի խցիկում եմ»: Այսպես, չի բացառվում, որ մոտ ապագայում Հայաստանի ռազմաօդային ուժերի զինանոցը համալրվի ռուսաստանյան արտադրության Cу-30СМ մակնիշի բազմաֆունկցիոնալ կործանիչներով: Դա էր նաև ռուսաստանյան պարբերականի՝ «Հին պայմանագիր նոր վարչապետի համար» վերնագրված հոդվածի հիմնական մեսիջը: Խոսքը կործանիչների առնվազն մեկ էսկադրիլիայի, այսինքն՝ 12 օդանավերի ձեռքբերման մասին է: Այս պայմանագիրը ստորագրվել էր դեռ 2012 թվականին, սակայն այդպես էլ ուժի մեջ չէր մտել՝ Հայաստանում, փաստորեն, ծագած ֆինանսական խնդիրների պատճառով: Ռուսաստանի ռազմարդյունաբերական ոլորտի պաշտոնյաներն առայժմ հրաժարվում են որևէ մեկնաբանությամբ հանդես գալ, սակայն ռուսական մամուլ հենց այդ աղբյուրներով տեղեկատվական արտահոսքը նշանակում է, որ այնուամենայնիվ կործանիչների հնարավոր վաճառքի մասին մանրամասները հավաստի են: Իսկ հայկական ավիացիան իսկապես համալրման կարիք ունի, դրա մասին հատկապես ապրիլյան պատերազմից հետո բազմիցս խոսվել է: Հայկական կողմը Cу-30СМ օդանավերի նկատմամբ լուրջ հետաքրքրություն է սկսել ցուցաբերել դեռ 2010 թվականին, երբ արդեն պարզ էր, որ հայկական ռազմաօդային ուժերի ողջ զինանոցը արդիականացման կարիք ունի: Այս տեղեկությունն էլ ի դեպ, ռուսական կողմից է դուրս եկել: Ըստ էության, Մոսկվան փորձում էր լուծել հայկական կողմի ֆինանսական խնդիրները` թույլ տալով Երևանին ինքնաթիռները ձեռք բերել ռուսաստանյան ներքին գներով: Cу-30СМ-ի ձեռքբերման հարցը պաշտոնական մակարդակում Երևանը և Մոսկվան քննարկել են Հայաստանում տեղի ունեցած հեղափոխությունից մի քանի ամիս առաջ: Հետաձգված պայմանագիրը որքան արագ կյանքի կկոչվի՝ արդեն կախված է Փաշինյանի կառավարության հետևողականությունից: Մետաքսյա Շալունց