Ինչու՞ են ՀՀ իշխանությունները «մաքրազերծում» Ալիևին․ Տաթևիկ Հայրապետյան

Ադրբեջանագետ Տաթևիկ Հայրապետյանը գրում է. «Ինչու՞ են ՀՀ իշխանությունները «մաքրազերծում» Ալիևին, օգնում նրան «խաղաղության աղավնի» խաղալ, երբ Ադրբեջանում պետական մակարդակով ՀՀ-ի դեմ մշակվում է զավթողական ծրագիր

«Ծառայության համապարփակ վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ երկարաժամկետ հեռանկարում խաղաղության կառուցման վրա էականորեն բացասաբար ազդող և ռիսկային գործոն են Ադրբեջանի կողմից պետական մակարդակով առաջ տարվող, այսպես կոչված «արևմտյան Ադրբեջանի» և «արևմտյան ադրբեջանցիների վերադարձի» խոսույթներն ու դրանց ուղեկցող գործողությունները։ Ծառայության ունեցած տվյալները ցույց են տալիս, որ Ադրբեջանը Վաշինգտոնյան հռչակագրից հետո ոչ միայն չի նվազեցրել, այլև էականորեն ակտիվացրել է սույն քարոզչությունը, ինչը զգալի ռիսկեր է ստեղծում տարածաշրջանային կայունության, անվտանգության և երկարաժամկետ խաղաղության համար»․ սա հատված է ՀՀ արտաքին հետախուզության ծառայության ամենամյա զեկույցից, որը հրապարակվել էր երեկ։

Նրանք ընդամենը արձանագրել են պարզ իրողություն, ինչի մասին արդեն ամիսներ շարունակ հետևողականորեն գրում ու փաստերով խոսում եմ ես։ Ունիկալն այն է, որ իշխանական պրոպագանդիստների կողմից թիրախավորվել եմ այս վտանգի մասին խոսելու համար։ Տարբեր իշխանամերձ լրատվականները ամիսներ շարունակ ստեր էին տարածում, թե իբր այս զավթողական կոնցեպտը այլևս դուրս է եկել շրջանառությունից, մինչդեռ բաց ու հրապարակային փաստերը այլ բանի մասին էին խոսում, ինչի մասին ահազանգել եմ։

Զեկույցում նաև նշված է․ «2026 թվականին Ծառայության առաջնահերթ խնդիրներից է լինելու շարունակաբար գնահատելը, թե որն է Ադրբեջանի կողմից «արևմտյան ադրբեջանցիների վերադարձի» առաջ մղման պետական քաղաքականության իրական նպատակը։ Գնահատման է ենթակա մասնավորապես այն, թե արդյո՞ք Ադրբեջանը, այդ թեմաները, նոր ազգային գաղափարախոսություն դարձնելով, մտադիր է որևէ նոր ձևաչափով հակամարտությունը տեղափոխել Հայաստանի տարածք, թե՞ այսպես կոչված «արևմտյան ադրբեջանցիների վերադարձի» այս խոսույթն Ադրբեջանի արտաքին քաղաքական սակարկման և մասնավորապես՝ Ղարաբաղի հայերի վերադարձի թեմային հակազդելու գործիքակազմի մաս է»։

Ինչ խոսք, ցավալի է, որ իրենց ևս մեկ տարի է պետք հասկանալու համար, թե ինչ նպատակով է ստեղծվել այս զավթողական կոնցեպտը, ինչպես է դարձել հանրային կրթական համակարգի մաս, ինչպես է մի ողջ սերունդ Ադրբեջանում մեծանում այն վտանգավոր մտայնությամբ, թե իբր Հայաստանը իրենց «պատմական հողն է»։

Ըստ իս՝ ԱՄՆ միջնորդությունը մեզ համար կարևոր է, մենք շահել ենք ժամանակ, բայց այդ ընթացքում ռիսկերը չեզոքացնելու փոխարեն իշխանությունները զբաղված են խաղաղություն իմիտացնելով՝ հիմքում չդնելով որևէ իրական բովանդակություն։ Իմաստը ո՞րն է, ինչ ենք շահում ռիսկերը, սպառնալիքները կոծկելով, ի՞նչ նպատակով են կոծկվում Ալիևի՝ պետական մակարդակով ատելության քարոզն ու զավթողական ծրագրերը, առհասարակ ո՞ւմ է պետք իշխանությունը, եթե քո քայլերի հետևանքով կարող է վտանգվել պետությունդ ու քաղաքացիների անվտանգությունը։ Արդյոք ավելի լավ չի ուղիղ խոսել խնդիրների մասին ու ռեսուրս դնել դրանք չեզոքացնելու վրա։ Շարունակ ասում եմ՝ եկեք չեզոքացնենք այս վտանգը, քանի դեռ այն նարատիվի մակարդակում է։ Մենք դրա ռեսուրսը ունենք:

Հույս ունեմ՝ շուտով կունենանք ավելի կոմպետենտ իշխանություն, որին տարիներ չեն պահանջվի իրենց ճակատին ուղիղ ասված խոսքը հասկանալու ու վտանգները չեզոքացնելու համար, այդ թվում՝ ԱՄՆ միջնորդությունը խելացի օգտագործելու շնորհիվ»։